Τη στρατηγική της κυβέρνησης για την αντιμετώπιση του Μεταναστευτικού, με αιχμή την προστασία των συνόρων, την αποτελεσματική διαχείριση των ροών και την ενίσχυση των επιστροφών, περιγράφει ο Θάνος Πλεύρης στη συνέντευξή του στο «Μανιφέστο».

Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στην αυξημένη πίεση από τη Λιβύη προς την Κρήτη και τη Γαύδο, αναδεικνύοντας την ανάγκη για διαρκή επιχειρησιακή ετοιμότητα και ευρωπαϊκή συνεργασία, ενώ αναφέρεται στον έκτακτο ευρωπαϊκό μηχανισμό που προωθεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Ο υπουργός Μετανάστευσης τοποθετείται ακόμη για τον ρόλο των ΗΠΑ στη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών και για τα μηνύματα της πρόσφατης επίσκεψης του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, στην Αθήνα.

Ποια είναι η γενική εικόνα των μεταναστευτικών ροών και ιδιαίτερα σε Κρήτη και Γαύδο;

Η γενικότερη εικόνα των μεταναστευτικών ροών είναι ότι υπάρχει μεγάλη μείωση κατά περίπου 20.000 των παράνομων αφίξεων, σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια και πλέον παρατηρείται σταθεροποίηση. Η μείωση είναι πολύ μεγάλη από την Τουρκία προς τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου, καθώς καταγράφηκαν μόλις 7.000 αφίξεις τους πρώτους εννέα μήνες μέχρι και το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου. Αυτό δείχνει ότι πλέον δεν υπάρχει πίεση από τη βασική πύλη εισόδου, που ήταν τα νησιά του Αιγαίου. Αντιθέτως, παρατηρείται αύξηση των μεταναστευτικών ροών από τη Λιβύη προς την Κρήτη και τη Γαύδο. Οι αφίξεις το πρώτο εννεάμηνο ξεπέρασαν τις 17.000, ενώ διαμορφώνεται μια ανησυχητική τάση, καθώς στη Λιβύη υπάρχει μεγάλη δεξαμενή προσφύγων και μεταναστών και η ίδια η χώρα, είτε δεν θέλει είτε δεν έχει την ικανότητα να ελέγξει τα σύνορά της. Συνεπώς, το βασικό πεδίο που μας απασχολεί είναι οι μεταναστευτικές ροές από τη Λιβύη προς την Κρήτη, οι οποίες παρουσιάζουν αυξητική πορεία το τελευταίο διάστημα.

Πότε θα είναι έτοιμος και πώς θα λειτουργήσει ο έκτακτος μηχανισμός στήριξης που πρότεινε ο πρωθυπουργός;

Ο έκτακτος μηχανισμός στήριξης αποτελεί πρόταση του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, η οποία έχει γίνει δεκτή επί της αρχής από την Κομισιόν. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουμε, η Κομισιόν θέλει να ολοκληρώσει γρήγορα τις διαδικασίες, ώστε να δημιουργηθεί αυτό το εργαλείο προκειμένου να μπορούν τα κράτη-μέλη να το χρησιμοποιήσουν αν χρειαστεί. Εμείς είμαστε ξεκάθαροι. Σε περίπτωση μεταναστευτικής κρίσης θα βρισκόμαστε σε ετοιμότητα έκτακτης ανάγκης και δεν θα επιτρέψουμε να συμβούν γεγονότα όπως έγινε στη Θέουτα. Θα έχουμε αυτόματες αντιδράσεις, όπως στην περίπτωση του Έβρου. Επομένως, είτε υπάρχει ευρωπαϊκός μηχανισμός είτε όχι, θα λαμβάνουμε πάντα όλα εκείνα τα μέτρα που απαιτούνται, προκειμένου να μειώνουμε αποτελεσματικά τις μεταναστευτικές ροές.

Είστε πεπεισμένος ότι τα κέντρα επιστροφών σε τρίτες χώρες θα έχουν αποτέλεσμα;

Ναι, είμαι σίγουρος ότι τα κέντρα επιστροφών σε τρίτες χώρες θα παράγουν σημαντικά αποτελέσματα καθώς αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε στις επιστροφές είναι οι καθυστερήσεις που προκαλούνται από τις χώρες καταγωγής. Οι χώρες αυτές μπορεί είτε να μη συνεργάζονται είτε να συνεργάζονται, αλλά να υπάρχει μεγάλη γραφειοκρατία μέχρι να εκδοθούν τα ταξιδιωτικά έγγραφα που χρειάζονται για την επιστροφή των παράνομων μεταναστών. Όταν όμως θα υπάρχει η εναλλακτική ενός κέντρου επιστροφών σε τρίτη χώρα και ο ίδιος ο μετανάστης θα γνωρίζει ότι, αν δεν συνεργαστεί για να επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, υπάρχει η δυνατότητα, πέρα από την κράτηση, να μεταφερθεί σε κέντρο επιστροφής, είναι βέβαιο ότι θα ενισχυθεί η πιθανότητα να συνεργαστεί με τις Αρχές για να επιστρέψει. Έτσι, θα επιλέγει να επιστρέψει στη χώρα του, αντί να βρεθεί σε μια άγνωστη γι' αυτόν τρίτη χώρα εκτός Ευρώπης.

Ποιος μπορεί να είναι ο ρόλος των ΗΠΑ στο μεταναστευτικό ζήτημα στη Μεσόγειο;

Οι ΗΠΑ πράγματι δείχνουν μεγάλο ενδιαφέρον για τον έλεγχο και την αντιμετώπιση των μεταναστευτικών ροών, όχι μόνο στο εσωτερικό της χώρας τους αλλά και σε άλλες χώρες, ειδικά όσον αφορά τις παράνομες ροές προς την Ευρώπη. Σε μεγάλο βαθμό συνδέουν τις μεταναστευτικές ροές και με πράξεις που μπορεί να σχετίζονται με την ασφάλεια και την τρομοκρατία και να αφορούν άμεσα τις ΗΠΑ. Δεδομένου ότι ο ρόλος των ΗΠΑ είναι κομβικός, υπάρχει συνεργασία.

Ως υπουργείο, έχουμε στενή συνεργασία στην ανταλλαγή πληροφοριών και τεχνογνωσίας, ειδικά στον τομέα του ασύλου. Πιστεύουμε ότι με την αλλαγή πολιτικής που έχει σημειωθεί στις ΗΠΑ επί προεδρίας Τραμπ, παρατηρούμε κάτι αντίστοιχο και στην Ευρώπη, ειδικά με την αλλαγή στάσης της Γερμανίας. Η Ελλάδα πάντοτε υποστήριζε μια σκληρή και δίκαιη πολιτική, αλλά η Ευρώπη δεν άκουγε. Οι ΗΠΑ προ Τραμπ ακολουθούσαν μια πολύ φιλομεταναστευτική πολιτική. Πλέον, το σύνολο του δυτικού κόσμου ουσιαστικά αποδέχεται αυτό που λέγαμε πάντα, ότι τα σύνορα πρέπει να προστατεύονται, οι παράνομοι μετανάστες να επιστρέφονται και η διεθνής προστασία να παρέχεται μόνο σε όσους είναι πραγματικοί πρόσφυγες.

Τι κρατάτε ως σημαντικότερο από την πρόσφατη επίσκεψη του Αμερικανού ΥΠΕΞ στην Αθήνα και πώς σχολιάζετε την απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ;

Η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, είχε τόσο ουσιαστική όσο και συμβολική αξία. Δεν μπορούμε να υποτιμήσουμε το γεγονός ότι ένας Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών στάθηκε με απόλυτο σεβασμό στην Πνύκα και, με φόντο την Ακρόπολη, ανέπτυξε μια ολόκληρη ομιλία για την ταυτότητα της Ευρώπης, της Ελλάδας και του δυτικού πολιτισμού που έχει ως βάση τον ελληνικό πολιτισμό, το ρωμαϊκό δίκαιο και τον χριστιανισμό.

Το γεγονός ότι πλέον μιλάμε ανοιχτά και υπερασπιζόμαστε την ταυτότητά μας είναι κάτι που οφείλουμε να κάνουμε ως άνθρωποι που ανήκουμε στον δυτικό κόσμο που έχει προσφέρει πολλά στην ανθρωπότητα και έχει ως βάση τον ελληνικό πολιτισμό. Προφανώς, σε ό,τι αφορά τα αμιγώς ελληνικά ζητήματα, φαίνεται ότι οι ΗΠΑ στηρίζουν ξεκάθαρα όλες τις ενέργειες που αναβαθμίζουν γεωπολιτικά τη χώρα μας ως ενεργειακό κόμβο.

Αυτό που πρέπει να κρατήσουμε είναι ότι οι σχέσεις παραμένουν σταθερές και ότι, χάρη σε αυτές, μπορούμε να προσδοκούμε πως θα έχουμε ασφάλεια στην περιοχή. Όσο για την κ. Γκιλφόιλ, η απομάκρυνση ενός πρέσβη είναι κυριαρχικό δικαίωμα της χώρας που τον στέλνει. Εμείς, ως Ελλάδα, συνεργαζόμαστε το ίδιο στενά με οποιονδήποτε διπλωμάτη εκπροσωπεί τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής.