Η κρίση στο Ιράν περιορίζει την αποστολή PAC-3 στην Ουκρανία, θέτοντας σε κίνδυνο ενεργειακές και στρατιωτικές υποδομές.

Η Ουκρανία αντιμετωπίζει αυξανόμενο κίνδυνο στην αντιαεροπορική της άμυνα, καθώς η εστίαση των ΗΠΑ στη σύγκρουση με το Ιράν περιορίζει την παροχή πυραύλων PAC-3. Όπως αναφέρει το Reuters, η Ρωσία συνεχίζει αδιάκοπα τις επιθέσεις στις ενεργειακές και στρατιωτικές υποδομές του Κιέβου, ενώ οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις αντιαεροπορικών συστημάτων ενισχύουν την ανησυχία για την προστασία κρίσιμων εγκαταστάσεων. Η κατάσταση αναδεικνύει την ανάγκη της Ουκρανίας για ενίσχυση των επιθετικών και αμυντικών της δυνατοτήτων.

Με τις Ηνωμένες Πολιτείες να επικεντρώνονται στη σύγκρουση με το Ιράν, η Ουκρανία ενδέχεται να αντιμετωπίσει ελλείψεις σε αμερικανικούς πυραύλους αντιαεροπορικής άμυνας, την ώρα που η Ρωσία δεν δείχνει καμία πρόθεση να περιορίσει τις επιθέσεις της εναντίον ουκρανικών πόλεων.

Η σύνδεση

Από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν επιθέσεις κατά του Ιράν το Σάββατο, η Τεχεράνη έχει εκτοξεύσει εκατοντάδες βαλλιστικούς πυραύλους και drones εναντίον των χωρών του Κόλπου. Οι περισσότεροι αναχαιτίστηκαν, μεταξύ άλλων με τους αναχαιτιστικούς πυραύλους PAC-3 Patriot, στους οποίους βασίζεται και η Ουκρανία για να προστατεύει τις ενεργειακές και στρατιωτικές της υποδομές από βαλλιστικές επιθέσεις.

Οι περίπου 600 πύραυλοι PAC-3 που παράγονται ετησίως από την Lockheed Martin δεν επαρκούν ήδη για να καλύψουν τις ανάγκες των ΗΠΑ και των συμμάχων τους στον Κόλπο, πόσω μάλλον της Ουκρανίας, δήλωσε ο Σερχίι Κουζάν, επικεφαλής του think tank Ukrainian Security and Cooperation Center με έδρα το Κίεβο.

«Είναι τα πολύ απλά μαθηματικά του πολέμου», είπε ο Κουζάν, προσθέτοντας ότι το γαλλοϊταλικό σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας SAMP/T, το οποίο έχει παρόμοιες δυνατότητες, δεν έχει αυξήσει την παραγωγή του αρκετά ώστε να αποτελέσει εναλλακτική λύση.

Ο Φάμπιαν Χόφμαν, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Όσλο που ειδικεύεται στους πυραύλους, ανέφερε ότι τα αποθέματα Patriot που διαθέτουν τα κράτη του Κόλπου είναι απίθανο να εξαντληθούν πλήρως, ιδίως καθώς η ένταση των ιρανικών πυραυλικών επιθέσεων φαίνεται να μειώνεται. Ωστόσο, ίσως χρειαστεί να γίνουν πιο επιλεκτικοί στη χρήση τους με την πάροδο του χρόνου.

Πώς θα αποφευχθεί η έλλειψη

Μια ευρύτερη έλλειψη θα μπορούσε να αποφευχθεί εάν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ καταφέρουν τις επόμενες ημέρες να καταστρέψουν τα αποθέματα πυραύλων και τους εκτοξευτές του Ιράν, σύμφωνα με τον Μικόλα Μπιελέσκοφ του κρατικού Εθνικού Ινστιτούτου Στρατηγικών Μελετών στο Κίεβο.

Η Ρωσία, η οποία έχει επενδύσει σημαντικά στην αύξηση της στρατιωτικής παραγωγής, έχει εκτοξεύσει περισσότερους από 700 πυραύλους κατά τη φετινή χειμερινή εκστρατεία κατά των ενεργειακών υποδομών της Ουκρανίας, σύμφωνα με το Κίεβο. Τον περασμένο μήνα εξαπέλυσε 32 βαλλιστικούς πυραύλους μέσα σε μία μόνο νύχτα.

Η συντριπτική πλειονότητα των συστημάτων Patriot που έχουν παραδοθεί στην Ουκρανία παρέχεται από ευρωπαϊκές χώρες στο πλαίσιο της Prioritised Ukraine Requirements List (PURL), μιας πρωτοβουλίας υπό την ηγεσία του ΝΑΤΟ που ξεκίνησε πέρυσι για την αγορά αμερικανικών όπλων για το Κίεβο.

Η δέσμευση των ΗΠΑ

Οι σύμμαχοι της Ουκρανίας έχουν δεσμευτεί να αποστείλουν 37 πυραύλους PAC-3 από την τελευταία τους συνάντηση στα μέσα Φεβρουαρίου, δήλωσε στο Reuters πηγή με γνώση του θέματος. Η Ιταλία απέκλεισε το ενδεχόμενο να αποδυναμώσει την ουκρανική αντιαεροπορική άμυνα για να στηρίξει τα κράτη του Κόλπου, ανέφερε άλλη πηγή.

Ωστόσο, υπάρχει ανησυχία ότι εάν ο πόλεμος με το Ιράν συνεχιστεί, ενδέχεται να επιδεινωθούν οι καθυστερήσεις στις προμήθειες μέσω του προγράμματος PURL, καθώς οι ΗΠΑ εξαντλούν τα δικά τους αποθέματα, δήλωσαν δύο Ευρωπαίοι διπλωμάτες.

Ανώτερος αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Άμυνας επιβεβαίωσε ότι στο παρελθόν υπήρξαν καθυστερήσεις στην παραγωγή και στις παραδόσεις προς το πρόγραμμα PURL, προσθέτοντας ότι τα προβλήματα αυτά ενδέχεται να επιδεινωθούν εάν ο πόλεμος κατά του Ιράν παραταθεί. «Μπορούμε να παράγουμε μέχρι ένα σημείο κάθε φορά», δήλωσε ο αξιωματούχος.

Οι ΗΠΑ έχουν επίσης το δικαίωμα να αναστέλλουν οποιαδήποτε στιγμή παραδόσεις προς άλλες χώρες.

Παρότι η Lockheed Martin αυξάνει την παραγωγή των πυραύλων PAC-3 σε 2.000 ετησίως, βάσει συμφωνίας που ανακοινώθηκε τον Ιανουάριο, θα είναι πολύ αργά για να αντιμετωπιστούν πιθανές ελλείψεις φέτος.

Πιθανή αναβολή του επόμενου γύρου συνομιλιών για την Ουκρανία

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δήλωσε τη Δευτέρα ότι ένας παρατεταμένος και έντονος πόλεμος στο Ιράν θα μπορούσε να μειώσει τα συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας που είναι διαθέσιμα για την Ουκρανία, ενώ προειδοποίησε ότι η Ρωσία προετοιμάζει νέο κύμα επιθέσεων σε υποδομές, υλικοτεχνική υποστήριξη και υδροδότηση.

Ο Ζελένσκι έχει εκφραστεί ανοιχτά υπέρ της αμερικανικής επίθεσης κατά του Ιράν, σε αντίθεση με τη Μόσχα, η οποία έχει καταδικάσει τα πλήγματα κατά του συμμάχου της.

Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει ασκήσει πιέσεις στην Ουκρανία για μια γρήγορη ειρηνευτική συμφωνία που θα μπορούσε να περιλαμβάνει παραχώρηση εδαφών στη Ρωσία, δήλωσε την Τρίτη ότι ο τερματισμός του πολέμου στην Ουκρανία παραμένει ψηλά στις προτεραιότητές του.

Ωστόσο, ένας νέος γύρος ειρηνευτικών συνομιλιών με τη διαμεσολάβηση των ΗΠΑ δεν θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη και την Πέμπτη στο Αμπού Ντάμπι, όπως αναμενόταν, λόγω των ιρανικών επιθέσεων σε χώρες του Κόλπου ως απάντηση στα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα στο Ιράν και δεν έχει ανακοινωθεί νέα τοποθεσία για τις συνομιλίες.

Εάν οι συνομιλίες συνεχιστούν, η Ρωσία ενδέχεται να εκμεταλλευτεί το γεγονός ότι οι ΗΠΑ επικεντρώνονται αυτή τη στιγμή σε άλλη σύγκρουση για να πιέσει περισσότερο την Ουκρανία να αποδεχθεί δυσμενείς όρους, δήλωσε ο Γεβχέν Μαχντά του Institute of World Policy στο Κίεβο.

Η Ουκρανία έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο παραχώρησης εδαφών και τις τελευταίες εβδομάδες έχει ανακαταλάβει περιοχές. Τον Φεβρουάριο μάλιστα κέρδισε περισσότερο έδαφος από όσο έχασε για πρώτη φορά από το 2023, σύμφωνα με την εταιρεία ανάλυσης ασφάλειας Black Bird Group με έδρα τη Φινλανδία.

Οι θερμοκρασίες της άνοιξης μπορεί επίσης να προσφέρουν κάποια ανακούφιση στους Ουκρανούς, των οποίων τα αποθέματα ενέργειας έχουν εξαντληθεί από τις επιθέσεις, ενώ η λάσπη μπορεί να επιβραδύνει την πρόοδο στο πεδίο της μάχης.

Ωστόσο, ο Εμίλ Καστεχέλμι της Black Bird Group προειδοποίησε ότι αν υπάρξει σοβαρή υποβάθμιση στην αντιαεροπορική άμυνα της Ουκρανίας, ο στρατός θα αναγκαστεί να λάβει δύσκολες αποφάσεις για το τι θα προστατεύσει.

«Η Ουκρανία πρέπει να μπορεί να προστατεύει όχι μόνο τις ενεργειακές υποδομές, αλλά και τη βιομηχανία της και τις στρατιωτικές της βάσεις», είπε.

Ο Χόφμαν σημείωσε ότι η Ουκρανία θα πρέπει να αναπτύξει την ικανότητά της να πλήττει εγκαταστάσεις παραγωγής πυραύλων βαθιά μέσα στο ρωσικό έδαφος με δικούς της πυραύλους.

«Η αντιπυραυλική άμυνα είναι μια προσωρινή λύση μέχρι να μπορέσεις να αποδυναμώσεις τις επιθετικές δυνατότητες του αντιπάλου», είπε. Η Ουκρανία και οι σύμμαχοί της πρέπει να επενδύσουν περισσότερο στις πυραυλικές δυνατότητές της, καθώς τα φορτία των ουκρανικών drones μεγάλης εμβέλειας είναι πολύ μικρά για να προκαλέσουν σημαντικές ζημιές.

Η πρόταση του Τραμπ τον Οκτώβριο ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να προμηθεύσουν την Ουκρανία με πυραύλους cruise Tomahawk μεγάλου βεληνεκούς δεν υλοποιήθηκε τελικά, μετά από προειδοποιήσεις της Μόσχας ότι κάτι τέτοιο θα έβλαπτε σοβαρά τις σχέσεις.

Η Ουκρανία ανακοίνωσε τον περασμένο μήνα ότι πραγματοποίησε πλήγμα με τον εγχώριας κατασκευής πύραυλο cruise FP-5 Flamingo εναντίον ρωσικού εργοστασίου πυραύλων, το Εργοστάσιο Μηχανουργείου Βότκινσκ στην απομακρυσμένη περιοχή της Ουντμούρτια, περίπου 1.400 χιλιόμετρα από τα ουκρανικά σύνορα.

«Στο τέλος, η Ουκρανία θα πρέπει να επενδύσει στις επιθετικές της δυνατότητες», κατέληξε ο Χόφμαν. «Αυτός είναι ο μόνος δρόμος».