Η κυβέρνηση Τραμπ πιέζει την Ουκρανία να σταματήσει τα πλήγματα σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αναστολής όπλων και πληροφοριών.
Σύμφωνα με δύο Ευρωπαίους αξιωματούχους που μίλησαν στο CNNi, η Ουάσινγκτον προειδοποίησε την Ουκρανία και ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ότι ενδέχεται να αναστείλει τόσο την ανταλλαγή πληροφοριών όσο και τις ευρωπαϊκές αγορές αμερικανικών όπλων για το Κίεβο, εάν συνεχιστούν τα πλήγματα σε βάθος κατά ρωσικών ενεργειακών υποδομών.
Προειδοποιήσεις από Στέιτ Ντιπάρτμεντ και Πεντάγωνο
Οι σχετικές προειδοποιήσεις εστάλησαν το Σαββατοκύριακο από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Πεντάγωνο σε Ουκρανούς και Ευρωπαίους αξιωματούχους, ενώ μηνύματα φέρεται να μεταφέρθηκαν και απευθείας από τον αμερικανικό στρατό προς Ουκρανούς διοικητές στο μέτωπο.
Άλλη πηγή με γνώση του θέματος επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ απείλησαν με διακοπή της ανταλλαγής πληροφοριών. Την πληροφορία για τις αμερικανικές απειλές σχετικά με τις πληροφορίες και τις αγορές όπλων είχαν μεταδώσει πρώτοι οι Financial Times.
Η κίνηση αυτή έρχεται ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ εκφράζει έντονη δυσαρέσκεια προς τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι για τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια.
Ο Αμερικανός πρόεδρος αποδίδει εδώ και καιρό την άνοδο των παγκόσμιων τιμών του ντίζελ στον πόλεμο Ρωσίας - Ουκρανίας και έχει ζητήσει από τις δύο πλευρές να σταματήσουν τις επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις. Οι υψηλές τιμές έχουν επιβαρυνθεί περαιτέρω και από τη σύγκρουση των ΗΠΑ με το Ιράν.
Η «ενεργειακή εκεχειρία» και η στάση της Μόσχας
Την Κυριακή 11 Οκτωβρίου, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι Ρωσία και Ουκρανία συμφώνησαν σε αυτό που χαρακτήρισε «ενεργειακή κατάπαυση του πυρός», εξέλιξη που, σύμφωνα με πηγή προσκείμενη στον Ζελένσκι, προκάλεσε έκπληξη στο Κίεβο.
«Η Ουκρανία στηρίζει την κατάπαυση του πυρός και είναι σημαντικό να τη στηρίξει και η Ρωσία. Αναμένουμε λεπτομέρειες από την αμερικανική πλευρά», έγραψε ο Ουκρανός πρόεδρος στο Χ.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Axios, η Ρωσία δεν έχει μέχρι στιγμής συμφωνήσει σε κανενός είδους κατάπαυση του πυρός, ενώ τα ρωσικά πλήγματα συνεχίζονται.
Παράλληλα, η αμερικανική πρόταση δεν καλύπτει πλήρως τις ουκρανικές επιδιώξεις, καθώς το Κίεβο ζητά να σταματήσουν και οι ρωσικές επιθέσεις σε σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής και στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
Ανησυχία στην Ευρώπη για όπλα και πληροφορίες
Η πιθανότητα αναστολής της αμερικανικής υποστήριξης προκαλεί έντονο προβληματισμό στην Ευρώπη. Ευρωπαίος αξιωματούχος χαρακτήρισε την ανταλλαγή πληροφοριών και τις αγορές όπλων «ζωτικής σημασίας» για την Ουκρανία, κάνοντας λόγο για «θλιβερή ημέρα» για το Κίεβο και τους συμμάχους του εάν οι απειλές υλοποιηθούν.
Οι αμερικανικές πληροφορίες είναι κρίσιμες για την ουκρανική άμυνα απέναντι σε ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, καθώς βοηθούν στον εντοπισμό των εκτοξευτών και παρέχουν δεδομένα για την κατεύθυνση και τον χρόνο των επιθέσεων.
Αντίστοιχα, πιθανή αναστολή των αγορών όπλων μέσω του μηχανισμού PURL, Prioritized Ukraine Requirements List, θα επηρέαζε ιδιαίτερα τις παραδόσεις αναχαιτιστικών πυραύλων Patriot, τους οποίους η Ουκρανία έχει σε περιορισμένες ποσότητες, την ώρα που η Ρωσία εντείνει τις επιθέσεις με πυραύλους και drones.
Άλλος Ευρωπαίος αξιωματούχος δήλωσε στο CNNi ότι το ΝΑΤΟ δεν είχε διαπιστώσει κάποια αλλαγή στο πρόγραμμα PURL κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.
Το προηγούμενο του Μαρτίου του 2025
Η κυβέρνηση Τραμπ είχε αναστείλει ξανά την ανταλλαγή πληροφοριών με την Ουκρανία τον Μάρτιο του 2025, μετά την επεισοδιακή συνάντηση Τραμπ - Ζελένσκι στο Οβάλ Γραφείο.
Η συνεργασία αποκαταστάθηκε αργότερα, αφού η Ουκρανία αποδέχθηκε αμερικανική πρόταση για κατάπαυση του πυρός ύστερα από συνομιλίες στη Σαουδική Αραβία.
Νέα ένταση στις σχέσεις Τραμπ - Ζελένσκι
Οι τελευταίες απειλές αναμένεται να επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την ήδη εύθραυστη σχέση μεταξύ Τραμπ και Ζελένσκι.
Οι δύο πλευρές έχουν έρθει σε νέα αντιπαράθεση με αφορμή τη συμφωνία των ΗΠΑ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν για την τροφοδοσία των αγορών με ρωσικό ντίζελ. Σύμφωνα με παλαιότερη δήλωση Αμερικανού αξιωματούχου στο CNNi, οι συνεχιζόμενες ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια ήταν ένας από τους παράγοντες που οδήγησαν τον Τραμπ στη συγκεκριμένη συμφωνία.
Το Σάββατο 10 Οκτωβρίου, ο Αμερικανός πρόεδρος είχε μάλιστα δηλώσει ότι η Ουκρανία θα έπρεπε να αποκτήσει νέο ηγέτη, ζητώντας ουσιαστικά την αντικατάσταση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι.