Χθες, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη υπογράφηκαν στο Μέγαρο Μαξίμου δύο συμφωνίες.
Η πρώτη αφορά την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία Great Sea Interconnector (GSI) που είναι αρμόδια για την υλοποίηση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου. Η Meridiam είναι μια διεθνής γαλλική εταιρεία που επενδύει στις μεταφορές και την ενέργεια, ενώ έχει ισχυρή εξειδίκευση στις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα καθώς και στην ανάπτυξη νέων έργων υποδομής. Ο ΑΔΜΗΕ παραμένει στρατηγικός μέτοχος και βασικός εταίρος του καλωδίου, με δικαιώματα καταστατικής μειοψηφίας. Αλλωστε, είναι ο φορέας της τεχνικής υλοποίησής του αλλά και ο υπεύθυνος για τη λειτουργία της διασύνδεσης όταν αυτή ολοκληρωθεί.
Στόχος, η επιτάχυνση των εργασιών
Η δεύτερη συμφωνία, στρατηγικού χαρακτήρα, σχετιζόταν με τις εργασίες θαλάσσιων ερευνών του βυθού για την υλοποίηση του έργου και υπογράφηκε μεταξύ του ΑΔΜΗΕ, του GSI και της γαλλικής Nexans. Η Nexans, ως κατασκευαστής και προμηθευτής του καλωδίου, είναι ήδη υπεύθυνη για τις υποθαλάσσιες δοκιμές του. Με τη χθεσινή συμφωνία αναλαμβάνει επιπλέον τη συμμετοχή στις θαλάσσιες έρευνες βυθού, οι οποίες θα καθορίσουν την τελική όδευση των καλωδίων πριν από την εγκατάστασή τους. Στόχος των τριών μερών είναι η επιτάχυνση των εργασιών.
Η είσοδος της γαλλικής Meridiam αποτελεί «μια πολύ ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στον ενεργειακό τομέα της Ελλάδας, στις τεχνικές δυνατότητες του ΑΔΜΗΕ, αλλά και στη στρατηγική αξία αυτού του έργου διασύνδεσης» υπογράμμισε ο κ. Μητσοτάκης, σημειώνοντας ότι πρόκειται για ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος.
«Ο GSI βγάζει την Κύπρο από την ενεργειακή απομόνωση και ενδυναμώνει την ενεργειακή ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου και την ανθεκτικότητα της Ευρώπης στον τομέα της ενέργειας», πρόσθεσε ο πρωθυπουργός. «Δεν υπάρχει μεγαλύτερη απόδειξη για το ότι η κυβέρνηση ενδιαφέρεται και τρέχει την υλοποίηση του καλωδίου σε αντίθεση με όσα έλεγαν διάφοροι», δήλωσε ανώτερος κυβερνητικός αξιωματούχος στο «Μανιφέστο», πιστώνοντάς το προσωπικά στον κ. Μητσοτάκη. «Ηταν στόχος του», σημείωσε.
Ως μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου περιέγραφαν κυβερνητικές πηγές την εμπλοκή της Meridiam, εκτιμώντας ότι η γαλλική σφραγίδα ενισχύει τις προϋποθέσεις και την αξιοπιστία για την επιτάχυνση υλοποίησης του έργου. Στο κυβερνητικό στρατόπεδο εκτιμούν ότι η συμφωνία θωρακίζει την υλοποίηση του έργου και ενισχύει τον ρόλο της Ελλάδος «ως στρατηγικού ενεργειακού κόμβου διασύνδεσης των ηλεκτρικών συστημάτων της Ανατολικής Μεσογείου με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας».
Κυπριακή κυβέρνηση: Πολύ θετική για την πορεία του έργου
Το παρών στην υπογραφή των συμφωνιών έδωσαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Meridiam Thierry Déau –ο οποίος δήλωσε ότι ο πρόεδρος Μακρόν υποστηρίζει θερμά το έργο και του τηλεφωνεί καθημερινά γι’ αυτό–, ο ανώτερος εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Nexans, Pascal Radue, και ο πρόεδρος και διευθύνων Σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, Μανούσος Μανουσάκης.
Η συμμετοχή της Meridiam στο GSI εκτιμάται ότι μπορεί να επιλύσει τις ρυθμιστικές εκκρεμότητες, συμβάλλοντας στη μακροπρόθεσμη χρηματοδότησή του από τον τραπεζικό τομέα. Η οικονομική πτυχή είχε προκαλέσει δημόσιες έριδες μεταξύ Αθήνας και Λευκωσίας. Σημειωτέον ότι εξελίσσεται και η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης του έργου από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Τις επόμενες ημέρες, ο ΑΔΜΗΕ, ως φορέας υλοποίησης, θα αποστείλει στις ρυθμιστικές αρχές της Κύπρου και του Ισραήλ τη μελέτη κόστους - οφέλους, ένα σημαντικό ορόσημο για την εξέλιξη του έργου.
Οπωσδήποτε, στοίχημα είναι η στάση της Αγκυρας. Με το επεισόδιο της Κάσου (Ιούλιος 2024) και το περιστατικό στα βορειοδυτικά της Κρήτης (Φεβρουάριος), όπου τουρκικά πολεμικά πλοία παρενόχλησαν πλοία που εκτελούσαν εργασίες, το έργο «πάγωσε». Το αν η Τουρκία θα αντιδράσει εκ νέου παραμένει μείζον ερώτημα.