Η Ευρώπη αναλαμβάνει τα ηνία της άμυνας στο ΝΑΤΟ 3.0 ενώ οι ΗΠΑ προσαρμόζουν τη στρατηγική τους για νέα ισορροπία.
Το ΝΑΤΟ εισέρχεται σε μια νέα στρατηγική φάση με το ΝΑΤΟ 3.0, σηματοδοτώντας σημαντικές αλλαγές στη δομή και τις προτεραιότητες της Συμμαχίας. Η Ευρώπη αναλαμβάνει πρωταγωνιστικό ρόλο στην άμυνα της ηπείρου, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες προσαρμόζουν σταδιακά τη στρατηγική τους, εστιάζοντας σε συνεργασία αντί εξάρτησης. Η νέα στρατηγική επικεντρώνεται στη Ρωσία ως κύρια απειλή και περιορίζει τις αποστολές εκτός γεωγραφικών ορίων της Συμμαχίας, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για αύξηση των αμυντικών δαπανών και της παραγωγής στρατιωτικού υλικού στην Ευρώπη.
Σε νέα στρατηγική φάση εισέρχεται το ΝΑΤΟ, σύμφωνα με δηλώσεις του υφυπουργού Άμυνας των ΗΠΑ, Έλμπριτζ Κόλμπι πριν από τη σύνοδο υπουργών Άμυνας της Συμμαχίας στις Βρυξέλλες την Πέμπτη, με την Ουάσιγκτον να προωθεί μοντέλο συνεργασίας βασισμένο σε «εταιρική σχέση και όχι εξάρτηση».
Μία πολύ ισχυρή βάση
Ο Έλμπριτζ Κόλμπι, βασικό στέλεχος της νέας εθνικής στρατηγικής ασφάλειας της κυβέρνησης Ντόναλντ Τραμπ, ανακοίνωσε ότι η Συμμαχία περνά σε αυτό που χαρακτήρισε «ΝΑΤΟ 3.0», εξηγώντας ότι πρόκειται για «μια πραγματική επιστροφή σε αυτό που είχε αρχικά σχεδιαστεί να είναι το ΝΑΤΟ».
Όπως δήλωσε, «έχουμε μια πολύ ισχυρή βάση για να συνεργαστούμε σε εταιρική σχέση, τοποθετώντας το ΝΑΤΟ ως μια Συμμαχία βασισμένη στη συνεργασία και όχι στην εξάρτηση». Σύμφωνα με τον ίδιο, η νέα φάση σηματοδοτεί ενίσχυση του ρόλου της Ευρώπης στην άμυνα της ηπείρου, με βασικό σημείο αναφοράς τη Ρωσία ως κύρια απειλή και με περιορισμό των αποστολών εκτός γεωγραφικών ορίων της Συμμαχίας. «Τώρα είναι η ώρα να προχωρήσουμε μαζί, με πραγματισμό», υπογράμμισε.
Under Secretary of War for Policy Elbridge Colby @USWPColby meets @NATO Secretary General Mark Rutte @SecGenNATO at the top of the meeting of Allied Defense Ministers. https://t.co/6oXvqTBiPZ
— U.S. Mission to NATO (@USNATO) February 12, 2026
Ο Αμερικανός αξιωματούχος απέδωσε τη μετατόπιση αυτή στην «ιστορική ηγεσία του προέδρου Τραμπ», σημειώνοντας ότι το 2025 καταγράφεται «πραγματική δέσμευση», ώστε η Ευρώπη να αναλάβει την κύρια ευθύνη για τη συμβατική άμυνα του ΝΑΤΟ, κάτι που –όπως είπε– αντιστοιχεί σε επιστροφή στο «ΝΑΤΟ 1.0», δηλαδή στο αρχικό μοντέλο λειτουργίας της Συμμαχίας.
Πώς ερμηνεύεται η απουσία του Πιτ Χέγκσεθ
Το γεγονός ότι στις Βρυξέλλες μετέβη ο υφυπουργός αντί του υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ ερμηνεύτηκε από ορισμένους ως ένδειξη μειωμένου ενδιαφέροντος των ΗΠΑ για τη Συμμαχία, ωστόσο άλλοι εκτιμούν ότι η παρουσία του Κόλμπι έχει ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω του κεντρικού ρόλου του στη χάραξη στρατηγικής.
Αυτή την άποψη συμμερίζεται και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, ο οποίος τόνισε ότι «η Ευρώπη και ο Καναδάς πρέπει πραγματικά να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες και την αμυντική βιομηχανική παραγωγή», επισημαίνοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν δεσμευμένες στη Συμμαχία αλλά παράλληλα στρέφουν σταδιακά την προσοχή τους προς τον Ινδο-Ειρηνικό. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η αμερικανική ηγεσία πιέζει τους συμμάχους να ενισχύσουν τη συμβολή τους και ανέφερε ως παράδειγμα τη Γερμανία, η οποία –όπως είπε– θα δαπανήσει 152 δισ. ευρώ για άμυνα το 2029, ποσό αυξημένο κατά 52 δισ. σε σχέση με το παρελθόν και διπλάσιο από τις δαπάνες του 2021.
Ο Ρούτε επανέλαβε ότι βασικός στόχος του είναι η παραμονή των Ηνωμένων Πολιτειών στο ΝΑΤΟ, υπογραμμίζοντας ότι χωρίς αυτές η Ευρώπη δεν θα μπορούσε να εξασφαλίσει επαρκώς την άμυνά της, θέση που είχε διατυπώσει και πρόσφατα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
