Η πρωτοβουλία πέντε χωρών της ΕΕ., μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, προβλέπει πιλοτική λειτουργία κέντρου για 5.000 έως 10.000 απορριφθέντες αιτούντες άσυλο από το 2027.
Η Ουγκάντα βρίσκεται στο επίκεντρο του ευρωπαϊκού σχεδιασμού για τη διαχείριση του μεταναστευτικού, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες της «Καθημερινής», εξετάζεται η εγκατάσταση το 2027 του πρώτου ευρωπαϊκού «return hub» στην Αφρική, όπου θα μεταφέρονται προσωρινά από χώρες της Ε.Ε. μετανάστες των οποίων οι αιτήσεις ασύλου έχουν απορριφθεί. Η πρωτοβουλία προωθείται από Ελλάδα, Γερμανία, Αυστρία, Ολλανδία και Δανία, με τις διαπραγματεύσεις με την Ουγκάντα να βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο και το σχέδιο να προβλέπει αρχικά τη φιλοξενία 5.000 έως 10.000 απορριφθέντων αιτούντων άσυλο. Στόχος των πέντε ευρωπαϊκών χωρών είναι η δημιουργία ενός αποτελεσματικού μηχανισμού επιστροφών, ώστε όσοι δεν δικαιούνται διεθνή προστασία να μην παραμένουν εγκλωβισμένοι στις δομές φιλοξενίας της Ευρώπης, ενώ εναλλακτική επιλογή σε περίπτωση εμπλοκής με την Ουγκάντα αποτελεί η Ρουάντα.
Η Ουγκάντα είναι η χώρα που, σύμφωνα με πληροφορίες της Καθημερινής, θα δεχθεί, το 2027, την εγκατάσταση της πρώτης δομής για παράτυπους μετανάστες από την Ευρώπη. Διπλωματικές πηγές εξηγούν ότι βρίσκεται σε στάδιο ωρίμανσης η συμφωνία με την αφρικανική χώρα, έναντι οικονομικών ανταλλαγμάτων, των πέντε χωρών της Ε.Ε. (Γερμανίας, Αυστρίας, Ολλανδίας, Δανίας, Ελλάδας) που προωθούν τη σχετική πρωτοβουλία. Η κεντρική ιδέα είναι ότι προκειμένου να μην εγκλωβιστούν στην Ουγκάντα, οι περισσότεροι θα επιλέγουν να επιστρέψουν μόνοι τους στη χώρα καταγωγής τους. Θα λειτουργήσει εντός του 2027, με 5.000 έως 10.000 μετανάστες των οποίων οι αιτήσεις ασύλου θα έχουν απορριφθεί.
Η συμφωνία
Στις 4 Σεπτεμβρίου, οι πέντε Ευρωπαίοι υπουργοί Μετανάστευσης θα συναντηθούν στην Κοπεγχάγη για να αποτιμήσουν την πρόοδο των διαπραγματεύσεων. Μέχρι το τέλος του μήνα, τεχνικά κλιμάκια θα μεταβούν στην Αφρική για τις τελικές συζητήσεις. Πέρα από την Ουγκάντα, η δεύτερη εναλλακτική –εάν προκύψει κάποιο πρόβλημα– είναι η Ρουάντα, ενώ η Κένυα που εξετάστηκε κάποια στιγμή φαίνεται πως έχει αποκλειστεί.
Το κέντρο θα λειτουργήσει αρχικά πιλοτικά με 5.000 έως 10.000 μετανάστες των οποίων οι αιτήσεις ασύλου έχουν ήδη απορριφθεί στις χώρες πρώτης υποδοχής. Στόχος είναι να επιλεγούν άνδρες που έχουν προκαλέσει προβλήματα στις δομές όπου φιλοξενούνται και σε καμία περίπτωση παιδιά.
Στη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας της Ε.Ε., που θα ξεκινήσει τον Ιούλιο του 2027, σχεδιάζεται να λειτουργήσει ο πρώτος χώρος προσωρινής κράτησης μεταναστών (return hub) στην Αφρική.
