Η Ελλάδα δεν προσελκύει πλέον μόνο κεφάλαια που κατευθύνονται σε κρατικά ομόλογα, τραπεζικές μετοχές και κερδοφόρες επιχειρήσεις.
Το ενδιαφέρον επεκτείνεται τώρα στην εγκατάσταση γραφείων, στελεχών και διαχειριστών μεγάλων επενδυτικών οργανισμών, ενισχύοντας την προοπτική να εξελιχθεί η Αθήνα σε χρηματοοικονομικό κέντρο.
Ένα τέτοιο σενάριο θα φάνταζε εξαιρετικά μακρινό πριν από δέκα χρόνια. Οι κινήσεις που καταγράφηκαν, όμως, μέσα σε λίγες ημέρες δείχνουν ότι η ελληνική πρωτεύουσα αρχίζει να αποκτά θέση στον διεθνή χάρτη των hedge funds.
Ο Κρις Ρόκος, ιδρυτής της Rokos Capital Management και ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ονόματα στον ευρωπαϊκό επενδυτικό χώρο, αποφάσισε να μεταφέρει τη φορολογική του κατοικία από τη Βρετανία στην Ελλάδα. Η εταιρεία του διαχειρίζεται κεφάλαια δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ η συγκεκριμένη επιλογή θεωρείται ισχυρό μήνυμα προς την παγκόσμια επενδυτική κοινότητα.
Millennium και Verition εξετάζουν παρουσία στην Αθήνα
Το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται στην περίπτωση του Κρις Ρόκος. Η Millennium Management, ένας από τους μεγαλύτερους διεθνείς διαχειριστές κεφαλαίων, προετοιμάζεται να ανοίξει το πρώτο της γραφείο στην Αθήνα.
Η εταιρεία, η οποία διαχειρίζεται περισσότερα από 97 δισ. δολάρια, βρίσκεται σε επαφές με τις ελληνικές αρχές για τη δημιουργία του νέου της γραφείου και την πιθανή μετακίνηση στελεχών. Μεταξύ αυτών βρίσκεται, σύμφωνα με διεθνή δημοσιεύματα, ο ανώτερος διαχειριστής χαρτοφυλακίου Ραούλ Τσόπρα, ο οποίος εργάζεται σήμερα στο Λονδίνο.
Παράλληλα, η αμερικανική Verition Fund Management, με κεφάλαια υπό διαχείριση περίπου 12,6 δισ. δολαρίων, διερευνά σε αρχικό στάδιο το ενδεχόμενο να αποκτήσει δική της παρουσία στην ελληνική πρωτεύουσα. Μέχρι στιγμής δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση, ενώ εκπρόσωποι της Millennium και της Verition έχουν αρνηθεί να σχολιάσουν τις σχετικές πληροφορίες.
Οι Rokos Capital Management, Millennium Management και Verition Fund Management διαχειρίζονται συνολικά κεφάλαια περίπου 134 δισ. δολαρίων, στοιχείο που αποτυπώνει το μέγεθος των εταιρειών που εξετάζουν πλέον την ελληνική αγορά.
Το οικοσύστημα που μπορεί να δημιουργηθεί γύρω από τα funds
Αρμόδιες πηγές αναφέρουν ότι και άλλοι διεθνείς διαχειριστές κεφαλαίων εξετάζουν τις δυνατότητες που προσφέρει η Ελλάδα. Εφόσον το ενδιαφέρον αποκτήσει συνέχεια, ανοίγει ο δρόμος για τη δημιουργία ενός ευρύτερου οικοσυστήματος επενδυτικών υπηρεσιών.
Γύρω από τα μεγάλα funds αναπτύσσονται συνήθως δικηγορικές εταιρείες, φορολογικοί και επενδυτικοί σύμβουλοι, τράπεζες, υπηρεσίες θεματοφυλακής και εξειδικευμένα στελέχη. Πρόκειται για δραστηριότητες που μπορούν να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης και αμοιβής, αλλά και να αυξήσουν τη ζήτηση για σύγχρονες επαγγελματικές υποδομές.
Η δημιουργία ενός χρηματοοικονομικού κέντρου ανάλογου, τηρουμένων των αναλογιών, με εκείνα του Λονδίνου ή της Γενεύης δεν θεωρείται εύκολη υπόθεση. Η Αθήνα εξακολουθεί να διαθέτει μικρότερη δεξαμενή εξειδικευμένων στελεχών και πιο περιορισμένες υποδομές. Οι πρώτες κινήσεις μεγάλων επενδυτικών σχημάτων, ωστόσο, μπορούν να λειτουργήσουν ως βάση για την ανάπτυξη της αγοράς.
Τα κίνητρα για τη μεταφορά γραφείων και στελεχών
Στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, υπό τον Κυριάκο Πιερρακάκη, αντιμετωπίζουν το ενδιαφέρον των ξένων funds ως μία ακόμη ένδειξη εμπιστοσύνης προς την ελληνική οικονομία.
Σύμφωνα με κυβερνητικά στελέχη, καθοριστικό ρόλο έχουν διαδραματίσει η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας και η πολιτική δημοσιονομικής σταθερότητας. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται η ένταξη του Χρηματιστηρίου Αθηνών στο Euronext και η μετάβασή του στην κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών.
Το νέο φορολογικό καθεστώς έδωσε πρόσθετη ώθηση στην προσπάθεια προσέλκυσης ξένων επενδυτικών εταιρειών. Οι διαχειριστές που πληρούν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις και μεταφέρουν γραφεία, υπηρεσίες και στελέχη στην Ελλάδα μπορούν να φορολογούνται με συντελεστή 5% για τα bonus και το carried interest, αντί για 15%.
Για να ενταχθούν στο ειδικό καθεστώς, οι εταιρείες πρέπει να διαθέτουν πραγματική οικονομική παρουσία στη χώρα. Μεταξύ των βασικών όρων είναι οι ετήσιες λειτουργικές δαπάνες από τις εγκαταστάσεις και τη δραστηριότητά τους στην Ελλάδα να υπερβαίνουν τα 3 εκατ. ευρώ.
Η δημιουργία γραφείου ή η μετακίνηση στελεχών στην Αθήνα δεν σημαίνει ότι μεταφέρεται αυτομάτως στην Ελλάδα η φορολογική κατοικία ολόκληρου του fund. Το πλαίσιο αφορά συγκεκριμένους επαγγελματίες και δραστηριότητες που εγκαθίστανται ουσιαστικά στη χώρα.
Οι διεθνείς εξελίξεις που ευνοούν την Ελλάδα
Δύο παράγοντες ενισχύουν τη θέση της Αθήνας στον ανταγωνισμό για την προσέλκυση διεθνών κεφαλαίων. Ο πρώτος είναι η κατάργηση του ευνοϊκού καθεστώτος non-dom στη Βρετανία, η οποία έχει οδηγήσει εύπορους επενδυτές και στελέχη στην αναζήτηση νέας φορολογικής έδρας.
Ο δεύτερος σχετίζεται με την πολεμική ένταση στη Μέση Ανατολή, η οποία έχει δημιουργήσει ανησυχία για τη σταθερότητα του Ντουμπάι ως χρηματοοικονομικού κέντρου. Υπό αυτές τις συνθήκες, η Ελλάδα επιχειρεί να προβληθεί ως ευρωπαϊκή επιλογή που συνδυάζει φορολογικά κίνητρα, ποιότητα ζωής και πρόσβαση στις αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το μεγάλο στοίχημα είναι το αρχικό ενδιαφέρον να αποκτήσει διάρκεια και να μετατραπεί σε πραγματικές επενδύσεις, νέα γραφεία και σταθερές θέσεις εργασίας. Η μετακίνηση του Κρις Ρόκος και τα σχέδια των Millennium και Verition αποτελούν τα πρώτα ισχυρά δείγματα αυτής της προσπάθειας.
