Η Τουρκία βρίσκεται στο στόχαστρο ΗΠΑ και Ευρώπης για περιορισμούς στη θρησκευτική ελευθερία, με τις μειονότητες να αντιμετωπίζουν σοβαρά εμπόδια και περιορισμούς.

Συγκεκριμένα, η Τουρκία βρίσκεται ξανά στο διεθνές επίκεντρο λόγω σοβαρών περιορισμών στη θρησκευτική ελευθερία, με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη να χτυπούν καμπανάκι για την προστασία χριστιανικών και άλλων θρησκευτικών μειονοτήτων. Η Επιτροπή για τη Διεθνή Θρησκευτική Ελευθερία των ΗΠΑ (USCIRF) εισηγείται την ένταξη της χώρας στη «Λίστα Ειδικής Παρακολούθησης», καταγγέλλοντας εμπόδια στην εκπαίδευση κληρικών, στην αναγνώριση χώρων λατρείας και στην πλήρη αυτονομία των θρησκευτικών κοινοτήτων. Οι διεθνείς πιέσεις ενισχύονται από πρόσφατες αποφάσεις του Ευρωκοινοβουλίου και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, θέτοντας την Τουρκία σε δριμύ έλεγχο για την τήρηση των θρησκευτικών δικαιωμάτων.

Την ένταξη της Τουρκίας στη «Λίστα Ειδικής Παρακολούθησης» του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών για σοβαρές παραβιάσεις της θρησκευτικής ελευθερίας εισηγείται εκ νέου η Επιτροπή των Ηνωμένων Πολιτειών για τη Διεθνή Θρησκευτική Ελευθερία (USCIRF).

Η αναφορά της Επιτροπής

Όπως αναφέρει η Επιτροπή, η σύσταση αυτή απηχεί πρόσφατες κινήσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και σχετικές εξελίξεις στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου σε υποθέσεις που συνδέονται με τη μεταχείριση ξένων χριστιανών στην Τουρκία.

Η πρόεδρος της Επιτροπής, Βίκι Χάρτσλερ, υποστήριξε ότι ο χαρακτηρισμός αλλοδαπών προτεσταντών χριστιανών ως απειλή για την εθνική ασφάλεια χρησιμοποιείται για τον εκφοβισμό της χριστιανικής κοινότητας και την αποτροπή της συλλογικής λατρείας. Παράλληλα, κάλεσε την αμερικανική κυβέρνηση να αξιοποιήσει, όπως είπε, τη δυναμική που δημιούργησε ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ κατά τη συνάντησή του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν τον Σεπτέμβριο, ώστε να πιέσει για απτές βελτιώσεις στο πεδίο της θρησκευτικής ελευθερίας στην Τουρκία.

Στην ανακοίνωσή της, η Επιτροπή αναφέρει ότι στην Τουρκία εξακολουθούν να ισχύουν νόμοι και πολιτικές που περιορίζουν τη θρησκευτική ελευθερία των θρησκευτικών μειονοτήτων. Ειδικότερα, γίνεται λόγος για εμπόδια στην εκπαίδευση χριστιανικού κλήρου εντός της χώρας, στην καταχώριση χώρων λατρείας Αλεβιτών, Προτεσταντών και Μαρτύρων του Ιεχωβά, καθώς και στην αναγνώριση νομικής προσωπικότητας και πλήρους αυτονομίας θρησκευτικών κοινοτήτων.

Τα εμπόδια 

Ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής, Ασίφ Μαχμούντ, χαιρέτισε τις κινήσεις ευρωπαϊκών θεσμών και κάλεσε την Ουάσιγκτον να αναδείξει, στο πλαίσιο των διμερών σχέσεων με την 'Αγκυρα, τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι θρησκευτικές μειονότητες ως προς την πρόσβαση σε χώρους λατρείας και στον κλήρο, περιλαμβανομένων ζητημάτων νόμιμης διαμονής και περιορισμών σε θεολογικά ιδρύματα, όπως η Θεολογική Σχολή της Χάλκης.

Υπενθυμίζεται ότι στην Ετήσια Έκθεσή της για το 2025 η Επιτροπή είχε ήδη εισηγηθεί την ένταξη της Τουρκίας στη συγκεκριμένη λίστα, ενώ στις 14 Αυγούστου 2025 είχε πραγματοποιήσει ειδική ακρόαση με θέμα την έκφραση των θρησκευτικών ελευθερίες στην Τουρκία.