Υπάρχουν στιγμές στην πολιτική που η ψήφος δεν αποκαλύπτει μόνο τι πιστεύεις. Αποκαλύπτει κυρίως τι φοβάσαι.
Η στάση του ΠΑΣΟΚ και του Νίκου Ανδρουλάκη στη συνταγματική αναθεώρηση είναι ακριβώς μια τέτοια περίπτωση. Όχι γιατί διαφώνησαν με τις προτάσεις της κυβέρνησης. Αλλά γιατί απέφυγαν να τις στηρίξουν, ακόμη και εκεί όπου ουσιαστικά συμφωνούν.
Το επιχείρημα που προέβαλε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ είναι ότι δεν θέλει να δώσει σήμερα τις 180 ψήφους ώστε η επόμενη Βουλή να μπορεί να διαμορφώσει μόνη της το περιεχόμενο των αναθεωρημένων άρθρων. Είναι όμως ένα επιχείρημα που καταρρέει από το ίδιο του το βάρος. Αν πράγματι πιστεύει πως το ΠΑΣΟΚ θα κερδίσει τις επόμενες εκλογές, ή έστω ότι θα είναι ο βασικός πρωταγωνιστής των εξελίξεων, τότε γιατί φοβάται τόσο πολύ την επόμενη Βουλή; Και αν θεωρεί δεδομένο ότι η Νέα Δημοκρατία θα παραμείνει πρώτη δύναμη, τότε παραδέχεται έμμεσα αυτό που δημόσια αρνείται.
Η αντίφαση γίνεται ακόμη πιο έντονη όταν δει κανείς τα άρθρα στα οποία το ΠΑΣΟΚ επέλεξε το «παρών». Δεν είπε «όχι» στο άρθρο 16 για τα μη κρατικά πανεπιστήμια. Δεν είπε «όχι» στην αλλαγή του άρθρου 86 που περιορίζει τον πολιτικό ρόλο της Βουλής στις ποινικές υποθέσεις υπουργών. Δεν είπε «όχι» στη νέα διαδικασία επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης. Δεν είπε «όχι» στην επιστολική ψήφο, ούτε στις διατάξεις για την τεχνητή νοημοσύνη, την προσιτή στέγη, την προστασία της ελευθερίας της έκφρασης, τις Ανεξάρτητες Αρχές, τα δημοψηφίσματα και την τοπική αυτοδιοίκηση.
Με άλλα λόγια, το ΠΑΣΟΚ συμφωνεί με την κατεύθυνση πολλών κρίσιμων μεταρρυθμίσεων, αλλά αρνείται να συμβάλει ώστε αυτές να αποκτήσουν ισχυρότερη συνταγματική βάση. Πρόκειται για μια επιλογή που δεν υπηρετεί ούτε τη συναίνεση ούτε τη θεσμική σταθερότητα. Υπηρετεί μόνο την πολιτική ανασφάλεια.
Η χώρα έχει ανάγκη από πολιτικούς αρχηγούς που παίρνουν θέση όταν ανοίγει μια μεγάλη θεσμική συζήτηση. Όχι από φοβικούς προέδρους που προσπαθούν να κρατήσουν όλες τις πόρτες ανοιχτές για να μη δυσαρεστήσουν κανέναν. Η συνταγματική αναθεώρηση δεν είναι δημοσκοπικό ερωτηματολόγιο. Είναι κορυφαία στιγμή πολιτικής ευθύνης.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης δηλώνει συχνά ότι στόχος του είναι το ΠΑΣΟΚ να κερδίσει τις επόμενες εκλογές, έστω και με μία ψήφο διαφορά. Όταν όμως έφτασε η ώρα μιας κορυφαίας θεσμικής επιλογής, ψήφισε σαν πολιτικός που προετοιμάζεται για την ήττα. Και αυτό είναι ίσως το πιο αποκαλυπτικό μήνυμα που έστειλε στους πολίτες.
