Τα κοινοβουλευτικά κόμματα οφείλουν να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων απέναντι στους πολίτες που βρίσκονται και ζουν στο εξωτερικό.
Τον Ιανουάριο του 2024 ψηφιζόταν –μόνο από την κυβερνητική πλειοψηφία– ο νόμος που δίνει τη δυνατότητα στους Έλληνες του εξωτερικού να ψηφίζουν με επιστολική ψήφο στις ευρωεκλογές που δεν χρειάζεται 200 ψήφους όπως ισχύει για τις εθνικές εκλογές. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν, αλλά στη συνέχεια οι αρχηγοί τους έκαναν περιοδείες ζητώντας την ψήφο των ομογενών.
Η τακτική του «όχι σε όλα» εφαρμόστηκε από το σύνολο των κομμάτων της αντιπολίτευσης, εν τούτοις η εφαρμογή του νόμου στις ευρωεκλογές χωρίς προβλήματα έδειξε ότι η επιστολική ψήφος δύναται να εφαρμοστεί και να επιτρέψει στους Έλληνες του εξωτερικού να ασκήσουν το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα της ψήφου.
Τώρα, όμως, είναι η ώρα της εφαρμογής ενός πλαισίου για τις εθνικές εκλογές. Να μπορούν οι Έλληνες του εξωτερικού να ασκούν το δικαίωμά τους μέσω της επιστολικής ψήφου χωρίς προσκόμματα και άλλα εμπόδια. Στο πλαίσιο αυτό τα κόμματα της αντιπολίτευσης τίθενται προ των ευθυνών τους απέναντι στους πολίτες που βρίσκονται και ζουν στο εξωτερικό. Ο πολιτικός κόσμος, τα κόμματα που είναι εντός της Βουλής οφείλουν να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων.
Εδώ και πολλά χρόνια, πάρα πολλά, οι απόδημοι περιμένουν να αποκτήσουν αυτήν τη δυνατότητα. Διότι είναι τραγελαφικό να μπορούν να ψηφίσουν εφόσον έχουν τη δυνατότητα να ταξιδέψουν και να βρεθούν στην κάλπη την ημέρα των εκλογών, αλλά να μην μπορούν να ψηφίσουν με τη χρήση της επιστολικής ψήφου.
Αυτό ισχύει σήμερα. Όποιος έχει τη δυνατότητα να βρεθεί στην Ελλάδα μπορεί και να ψηφίσει εφόσον είναι εγγεγραμμένος στους εκλογικούς καταλόγους. Όποιος δεν μπορεί, δεν ψηφίζει. Έτσι απλά.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην εισήγησή του στο Υπουργικό Συμβούλιο, που συνεδρίασε χθες, αναφέρθηκε στην επέκταση του δικαιώματος της επιστολικής ψήφου στους Έλληνες του εξωτερικού και στις εθνικές εκλογές προτείνοντας τη δημιουργία μιας ειδικής τριεδρικής Περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού.
Σύμφωνα με όσα είπε, με αυτόν τον τρόπο οι απόδημοι δεν θα ψηφίζουν απλά το κόμμα που προτιμούν αλλά και συγκεκριμένο βουλευτή ως εκπρόσωπό τους. Αυτό θα έχει αποτέλεσμα την αύξηση των εδρών Επικρατείας από 9 που είναι σήμερα σε 12, χωρίς να αλλάζει τίποτε άλλο, με τον πρωθυπουργό να επισημαίνει ότι το όριο εισόδου στη Βουλή παραμένει στο 3% κλείνοντας και τα διάφορα σενάρια που επανέρχονται κατά διαστήματα.
Η σχετική διαβούλευση θα ξεκινήσει άμεσα με τα κόμματα της αντιπολίτευσης στην αναζήτηση των 200 ψήφων που απαιτούνται. Αν και κανονικά θα έπρεπε να είναι καθολικής αποδοχής, δεδομένων και των συνθηκών που διαμορφώνονται και απαιτούν ενδυνάμωση των σχέσεων με την ομογένεια, που διατηρεί έναν ισχυρό ρόλο σε χώρες του εξωτερικού.
Είναι σημαντικό θα πει κανείς; Τόσα χρόνια τι γινόταν; Είπαμε. Όσοι μπορούσαν να έρθουν να ψηφίσουν, έρχονταν. Και αν πάμε σε προηγούμενες δεκαετίες, δεν πρέπει να ξεχνάμε τι συνέβαινε με τα… αεροπλάνα και τα… βαπόρια που τα κόμματα μίσθωναν για να φέρουν ψηφοφόρους. Μέχρι και ειδικά γραφεία λειτουργούσαν για να κλείνουν θέσεις και πτήσεις.
Η επιστολική ψήφος είναι μια μεταρρύθμιση που αφορά ένα σύγχρονο κράτος. Το βάρος της ευθύνης πέφτει στην αντιπολίτευση, που θα κριθεί. Και που σε περίπτωση άρνησης, θα πρέπει να απολογηθεί, να δικαιολογήσει τη θέση της.
*Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην έντυπη έκδοση του «Μανιφέστο».
