Τη σύνδεση του πολιτισμού με τη βιώσιμη ανάπτυξη, τον τουρισμό και την απασχόληση ανέδειξε ο υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσονας Φωτήλας στην Αρχαία Ολυμπία.
Ο υφυπουργός μίλησε την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου στο 7ο Φόρουμ της Ολυμπίας, που διεξάγεται από τις 29 Σεπτεμβρίου έως την 1η Οκτωβρίου στη Διεθνή Ολυμπιακή Ακαδημία, στον θεματικό κύκλο «Ο Ρόλος του Πολιτισμού στη Σύγχρονη Ελλάδα: Κληρονομιά, Ταυτότητα και Βιώσιμη Ανάπτυξη», τον οποίο συντόνισε η δημοσιογράφος Βίκυ Κατσανάκη.
Ο Ιάσονας Φωτήλας υποστήριξε ότι ο πολιτισμός συνδέεται άμεσα με τον τουρισμό και ειδικότερα με τον κινηματογραφικό τουρισμό, ο οποίος, όπως είπε, επηρεάζει σημαντικά τις επιλογές ταξιδιωτών διεθνώς.
Από την Οδύσσεια στη σύγχρονη πολιτιστική ταυτότητα
Ανατρέχοντας στην ομηρική Οδύσσεια, ο υφυπουργός στάθηκε στον κύκλο των περιπλανήσεων του Οδυσσέα, στη νήσο των Φαιάκων και στην Πηνελόπη, συνδέοντας το έπος με έννοιες όπως η ταυτότητα, η μνήμη και η υποδοχή του Άλλου.
Κατά τον ίδιο, ο πολιτισμός λειτουργεί εδώ και περίπου 3.000 χρόνια ως καθρέφτης της ανθρώπινης ύπαρξης, συμβάλλοντας στον επαναπροσδιορισμό της εθνικής ταυτότητας και της αντίληψης γύρω από τη φιλοξενία, την αρχαία «ξενία».
Ο Φωτήλας ανέφερε ότι η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έχει εντάξει τον πολιτισμό στον πυρήνα της εθνικής στρατηγικής. Όπως είπε, το υπουργείο Πολιτισμού υπό τη Λίνα Μενδώνη έχει εξασφαλίσει χρηματοδότηση 750 εκατ. ευρώ, η οποία είναι «κλειδωμένη» για τα επόμενα πέντε χρόνια και επιτρέπει μακροπρόθεσμο σχεδιασμό των δράσεων σύγχρονου πολιτισμού.
Η «Οδύσσεια» του Νόλαν και οι διεθνείς παραγωγές
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη μεγάλη διεθνή παραγωγή της «Οδύσσειας» του Κρίστοφερ Νόλαν και στην πολιτική προσέλκυσης ξένων κινηματογραφικών παραγωγών. Όπως σημείωσε, η Ελλάδα διαθέτει πλέον θεσμοθετημένα οικονομικά εργαλεία, όπως το Cash Rebate και το Tax Relief, μαζί με ταχύτερες διαδικασίες αδειοδότησης, στοιχεία που, κατά τον ίδιο, ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα της χώρας σε σχέση με προηγούμενες δεκαετίες.
Τα οφέλη, σύμφωνα με τον υφυπουργό, εκτείνονται στην απασχόληση, την τοπική οικονομία και τη διεθνή προβολή της Ελλάδας. Μεγάλες παραγωγές απασχολούν τεχνικούς, οδηγούς, ηλεκτρολόγους, ράφτες, ηθοποιούς και κομπάρσους, ενώ παράλληλα δημιουργούν οικονομική δραστηριότητα σε ξενοδοχεία, μεταφορές, προμηθευτές και τοπικές κοινωνίες.
Στο επίπεδο της εικόνας της χώρας, υποστήριξε ότι η κινηματογραφική προβολή μπορεί να επηρεάσει απευθείας την επιλογή προορισμού από ταξιδιώτες, ακόμη και ανθρώπους που προηγουμένως δεν είχαν ιδιαίτερη επαφή με την ελληνική ιστορία ή τη μορφή του Οδυσσέα, αλλά ελκύονται από τα τοπία που βλέπουν στην οθόνη.
Το τρίτο όφελος, όπως ανέφερε, αφορά τη μεταφορά τεχνογνωσίας, καθώς τα ελληνικά συνεργεία εργάζονται δίπλα σε κορυφαίους επαγγελματίες του διεθνούς κινηματογράφου. «Αυτή η γνώση μένει στους ανθρώπους μας, μένει στη χώρα μας», τόνισε.
Η έκθεση στη Σεούλ και η απόδοση της επένδυσης
Ως παράδειγμα της διεθνούς δυναμικής της ελληνικής πολιτιστικής προβολής ανέφερε την περιοδεύουσα έκθεση εναλίων αρχαιοτήτων, την οποία εγκαινίασε ο ίδιος στη Σεούλ. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, ενώ σε Νέα Υόρκη και Κίνα συγκέντρωνε περίπου 2.000 έως 3.000 επισκέπτες ημερησίως, στη νοτιοκορεατική πρωτεύουσα έφτασε τα 40.000 εισιτήρια μέσα σε τρεις εβδομάδες και είχε εξαντλήσει τα διαθέσιμα εισιτήρια για τους επόμενους τέσσερις μήνες.
Ο Φωτήλας χαρακτήρισε στρατηγική επιλογή την επένδυση στον οπτικοακουστικό τομέα, επικαλούμενος διεθνείς μελέτες σύμφωνα με τις οποίες αποτελεί την πιο ανταποδοτική επένδυση στην Ελλάδα, με επιστροφή 4,17 ευρώ στην κοινωνία και την οικονομία για κάθε 1 ευρώ επένδυσης. Όπως πρόσθεσε, αμέσως μετά ακολουθεί σε ανταποδοτικότητα η πολιτιστική κληρονομιά.
Μουσεία, αρχαιολογικοί χώροι και νέοι δημιουργοί
Αναφερόμενος στο έργο του υπουργείου Πολιτισμού, σημείωσε ότι επιδίωξη είναι οι πρόσκαιρες επιτυχίες να μετατρέπονται σε μόνιμες υποδομές. Όπως είπε, έχουν ήδη δημιουργηθεί περισσότερα από 30 νέα μουσεία και έχουν ανακαινιστεί πάνω από 300 αρχαιολογικοί χώροι σε όλη τη χώρα, ενώ προχωρά και η ενίσχυση της ψηφιακής προσβασιμότητας των μνημείων.
Για τη στήριξη των νέων δημιουργών αναφέρθηκε στο πρόγραμμα «Δημιουργική Ελλάδα» και στα ψηφιακά εργαλεία του ΕΚΟΜΕΤ, του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας. Κατά τον υφυπουργό, τα εργαλεία αυτά εξασφαλίζουν μεγαλύτερη διαφάνεια και πρόσβαση σε πόρους με ορίζοντα πενταετίας.
Έλληνες το 75% έως 80% των συνεργείων
Ο υφυπουργός ανέφερε ακόμη ότι στις μεγάλες παραγωγές που πραγματοποιούνται στην Ελλάδα, περίπου το 75% έως 80% του προσωπικού είναι Έλληνες τεχνικοί και επαγγελματίες. Σε μια παραγωγή 1.000 εργαζομένων, αυτό αντιστοιχεί, όπως εξήγησε, σε περίπου 800 έως 850 άτομα, καθώς για πολλές ειδικότητες δεν είναι οικονομικά συμφέρον για έναν παραγωγό να μεταφέρει προσωπικό από τις ΗΠΑ για διάστημα δύο μηνών.
Παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι υπάρχουν ελλείψεις σε ορισμένες εξειδικευμένες ειδικότητες που ζητούν οι ξένες παραγωγές. Για την καταγραφή τους, το υπουργείο αξιοποίησε πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και ανέθεσε σχετική μελέτη στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, ώστε να εντοπιστούν οι ειδικότητες για τις οποίες υπάρχει ζήτηση αλλά ανεπαρκής προσφορά στην ελληνική αγορά.
Κεντρικός στόχος, σύμφωνα με τον Φωτήλα, είναι η δημιουργία μιας νέας Σχολής Κινηματογράφου στην Περιφέρεια, η οποία θα εκπαιδεύει εξειδικευμένους τεχνικούς. Η επιδίωξη είναι οι διεθνείς παραγωγές να βρίσκουν το απαραίτητο ανθρώπινο δυναμικό στην Ελλάδα και παράλληλα να ενισχυθεί η αποκέντρωση του πολιτισμού από την Αθήνα.
Κλείνοντας, ο υφυπουργός συνέδεσε τη βιώσιμη πολιτιστική ανάπτυξη με την αρχή «ό,τι μοιράζεται, πολλαπλασιάζεται», υποστηρίζοντας ότι στόχος της εθνικής πολιτικής είναι να διατηρηθούν οι πολιτιστικές ρίζες και να αξιοποιηθούν οι χιλιάδες ελληνικές ιστορίες με σύγχρονα μέσα για τις επόμενες γενιές.
«Ο πολιτισμός φέρνει δουλειά, ο πολιτισμός φέρνει εικόνα, ο πολιτισμός φέρνει γνώση. Δεν πρέπει να λέμε πια ότι ο πολιτισμός είναι πολυτέλεια», κατέληξε.