Ζοφερή εικόνα για τον πόλεμο στην Ουκρανία αποτυπώνει νέα μελέτη, με απώλειες ιστορικών διαστάσεων και ελάχιστα εδαφικά κέρδη.
Ο συνολικός αριθμός των Ρώσων και Ουκρανών στρατιωτών που έχουν σκοτωθεί, τραυματιστεί ή αγνοούνται στον πόλεμο της Ουκρανίας ενδέχεται να αγγίξει τα 2 εκατομμύρια μέχρι την άνοιξη, σύμφωνα με νέα μελέτη, την ώρα που η ρωσική εισβολή δεν παρουσιάζει σημάδια αποκλιμάκωσης.
Η έκθεση του Center for Strategic and International Studies (CSIS), με έδρα την Ουάσινγκτον, εκτιμά ότι η Ρωσία έχει υποστεί περίπου 1,2 εκατομμύρια απώλειες, εκ των οποίων έως και 325.000 νεκρούς, ενώ οι ουκρανικές απώλειες –νεκροί, τραυματίες και αγνοούμενοι– υπολογίζονται σε σχεδόν 600.000 στρατιώτες.
Καμία από τις δύο πλευρές δεν δημοσιοποιεί πλήρη και επίσημα στοιχεία, καθώς η πραγματική έκταση των απωλειών αντιμετωπίζεται ως κρατικό μυστικό. Το Κρεμλίνο απέρριψε την Τετάρτη την έκθεση του CSIS ως «μη αξιόπιστη», υποστηρίζοντας ότι μόνο το ρωσικό υπουργείο Άμυνας έχει την αρμοδιότητα να ανακοινώνει δεδομένα για τις ρωσικές απώλειες.
Πώς προέκυψαν οι εκτιμήσεις
Οι υπολογισμοί του CSIS βασίστηκαν σε συνεντεύξεις δυτικών και Ουκρανών αξιωματούχων, καθώς και σε δεδομένα από το ανεξάρτητο ρωσικό μέσο Mediazona και τη ρωσική υπηρεσία του BBC.
Σύμφωνα με τη μελέτη, οι απώλειες της Ρωσίας είναι ιστορικά πρωτοφανείς. Όπως σημειώνεται, οι ρωσικοί θάνατοι στην Ουκρανία είναι:
- 17 φορές περισσότεροι από τις σοβιετικές απώλειες στο Αφγανιστάν τη δεκαετία του 1980,
- 11 φορές υψηλότεροι από εκείνους των δύο πολέμων στην Τσετσενία,
- και πάνω από πέντε φορές μεγαλύτεροι από το σύνολο των ρωσικών και σοβιετικών απωλειών σε όλους τους πολέμους μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Οι ρωσικές απώλειες υπερβαίνουν τις ουκρανικές με αναλογία περίπου 2,5 προς 1 ή 2 προς 1, ωστόσο η εικόνα για το Κίεβο χαρακτηρίζεται εξίσου δυσοίωνη, καθώς η Ουκρανία διαθέτει σημαντικά μικρότερο πληθυσμό και περιορισμένη δυνατότητα μακροχρόνιας αναπλήρωσης ανθρώπινου δυναμικού.
Κινητοποίηση και αντοχές
Η Μόσχα επιχειρεί να αναπληρώσει τις απώλειες μέσω γενναιόδωρων οικονομικών κινήτρων και διευρυμένων παροχών για νεοσύλλεκτους, με περιφερειακές αρχές να προσφέρουν μπόνους κατάταξης δεκάδων χιλιάδων δολαρίων. Παράλληλα, έχει στρατολογήσει χιλιάδες μαχητές από την Ασία, τη Νότια Αμερική και την Αφρική.
Αντίθετα, η Ουκρανία αντιμετωπίζει σοβαρές δυσκολίες στην κινητοποίηση νέων στρατευμάτων. Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι αντιστέκεται στις πιέσεις για μείωση του ορίου ηλικίας επιστράτευσης κάτω των 25 ετών, μέτρο που θεωρείται εξαιρετικά αντιδημοφιλές στο εσωτερικό της χώρας.
Τεράστιο κόστος, ελάχιστα κέρδη
Παρά τη φονική κλίμακα των απωλειών, τα εδαφικά κέρδη της Ρωσίας παραμένουν περιορισμένα. Το CSIS διαπιστώνει ότι από το 2024 οι ρωσικές δυνάμεις προχωρούσαν με ρυθμό μόλις 15 έως 70 μέτρων την ημέρα στις σημαντικότερες επιθέσεις – ρυθμός που χαρακτηρίζεται βραδύτερος από σχεδόν κάθε μεγάλη επιθετική εκστρατεία του σύγχρονου πολέμου.
Αν και στα τέλη του 2025 η Μόσχα σημείωσε μικρή πρόοδο στην ανατολική Ουκρανία και κοντά στην περιοχή του Ντνιεπροπετρόφσκ, η προέλαση έχει έκτοτε επιβραδυνθεί δραστικά, λόγω των χειμερινών συνθηκών και της σθεναρής ουκρανικής άμυνας.
Σύμφωνα με την ουκρανική ομάδα παρακολούθησης DeepState, οι ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν μόλις 152 τετραγωνικά χιλιόμετρα ουκρανικού εδάφους μεταξύ 1ης και 25ης Ιανουαρίου, τον χαμηλότερο ρυθμό προέλασης από τον Μάρτιο του προηγούμενου έτους.
Συνομιλίες χωρίς αποτέλεσμα
Την ίδια στιγμή, Ρωσία, Ουκρανία και Ηνωμένες Πολιτείες συναντήθηκαν στο Άμπου Ντάμπι το περασμένο Σαββατοκύριακο για τις πρώτες ειρηνευτικές συνομιλίες μετά την έναρξη της εισβολής. Ωστόσο, δεν υπήρξαν ενδείξεις ουσιαστικής προόδου, με το Κρεμλίνο να επιμένει στις εδαφικές του αξιώσεις, επιβεβαιώνοντας ότι ο πόλεμος παραμένει, προς το παρόν, μια αδιέξοδη σύγκρουση φθοράς.
