Η εικόνα που παρουσιάζει το ΔΝΤ για το μέλλον του ευρωπαϊκού χρέους μόνο αισιοδοξία δεν προκαλεί.
Η γενική διευθύντρια του Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, προειδοποίησε πως χωρίς άμεσα μέτρα η κατάσταση μπορεί να ξεφύγει δραματικά έως το 2040.
«Χωρίς μέτρα εκτιμούμε ότι ο απλός μέσος όρος του δημόσιου χρέους των χωρών της Ε.Ε. θα υπερδιπλασιαζόταν σε πάνω από 130% του ΑΕΠ το 2040», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το Ταμείο βλέπει έναν εκρηκτικό συνδυασμό πιέσεων να φορτώνει τους κρατικούς προϋπολογισμούς. Οι αυξημένες ανάγκες για συντάξεις, Υγεία, ενεργειακή μετάβαση και κυρίως οι νέες αμυντικές δαπάνες δημιουργούν ένα εκρηκτικό οικονομικό τοπίο για τις περισσότερες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.
Σύμφωνα με την επικεφαλής του ΔΝΤ, το συνολικό πρόσθετο κόστος αυτών των τομέων μπορεί να φτάσει το 5% του ΑΕΠ μέχρι το 2040. Μάλιστα, ξεκαθάρισε πως πολλές χώρες θα αναγκαστούν να πάρουν δύσκολες αποφάσεις.
«Οι χώρες που δεν έχουν δημοσιονομικά περιθώρια θα πρέπει να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους με δημοσιονομικά ουδέτερο τρόπο», είπε, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο για νέες φορολογικές πιέσεις ή περικοπές σε άλλες δημόσιες δαπάνες.
ΔΝΤ: Η Ελλάδα γυρίζει «σελίδα»
Μέσα στο βαρύ ευρωπαϊκό τοπίο, η Ελλάδα αποτελεί μία από τις ελάχιστες εξαιρέσεις. Το ΔΝΤ προβλέπει ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος θα συνεχίσει να μειώνεται σταθερά τα επόμενα χρόνια.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις, το ελληνικό χρέος θα πέσει στο 110,9% του ΑΕΠ το 2031, από 145,7% που ήταν πέρυσι. Την ίδια ώρα, χώρες όπως η Γαλλία και το Βέλγιο αναμένεται να δουν το χρέος τους να εκτοξεύεται.
Το γαλλικό χρέος προβλέπεται να φτάσει το 120,7% του ΑΕΠ, ενώ το βελγικό στο 122,3%. Ακόμη και η Φινλανδία, που στο παρελθόν είχε κρατήσει σκληρή στάση απέναντι στην Ελλάδα στα χρόνια των μνημονίων, αναμένεται να δει το χρέος της να αυξάνεται πάνω από το 100% του ΑΕΠ.
Αξιοσημείωτο είναι πως το ελληνικό χρέος εκτιμάται ότι θα βρίσκεται χαμηλότερα ακόμη και από το ιταλικό, το οποίο προβλέπεται να κινηθεί στο 136,1% του ΑΕΠ.
Οι λόγοι που το ελληνικό χρέος αποκλιμακώνεται
Το ΔΝΤ αποδίδει τη σημαντική βελτίωση της ελληνικής εικόνας σε συγκεκριμένους παράγοντες. Ανάμεσά τους είναι η ισχυρή ανάπτυξη των τελευταίων ετών, τα πρωτογενή πλεονάσματα, το χαμηλό μέσο επιτόκιο δανεισμού και η μεγάλη διάρκεια αποπληρωμής του χρέους.
Καθοριστικό ρόλο έπαιξε και η ενεργητική διαχείριση των ελληνικών δανειακών υποχρεώσεων, όπως η πρόωρη αποπληρωμή των δανείων προς το ΔΝΤ και η επιτάχυνση εξόφλησης των διακρατικών δανείων του πρώτου μνημονίου.
Το Ταμείο σημειώνει επίσης ότι η Ελλάδα δεν πιέζεται στον ίδιο βαθμό με άλλες ευρωπαϊκές χώρες στο μέτωπο των αμυντικών δαπανών. Οι στρατιωτικές δαπάνες βρίσκονται ήδη σε υψηλά επίπεδα, περίπου στο 2,9% του ΑΕΠ για το 2025, και αναμένεται να παραμείνουν σχετικά σταθερές μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Την ίδια στιγμή, οι μεταρρυθμίσεις που εφαρμόστηκαν τα προηγούμενα χρόνια στο ασφαλιστικό εκτιμάται ότι θα περιορίσουν σταδιακά τις πιέσεις από το συνταξιοδοτικό σύστημα.
Οι μεταρρυθμίσεις που ζητά το ΔΝΤ
Η Διεθνές Νομισματικό Ταμείο επιμένει ότι χωρίς βαθιές μεταρρυθμίσεις η Ευρώπη δύσκολα θα μπορέσει να συγκρατήσει το χρέος της.
Η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ολοκλήρωση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς και στην ενίσχυση της ανάπτυξης, η οποία παραμένει υποτονική σε πολλές οικονομίες.
«Για τη μέση ευρωπαϊκή οικονομία, ακόμη και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν σε μέτριο βαθμό την ανάπτυξη θα μπορούσαν να μειώσουν κατά περίπου ένα πέμπτο την αναγκαία δημοσιονομική προσαρμογή», υπογράμμισε.
