Νέα ένταση στις σχέσεις Βόρειας Μακεδονίας και Βουλγαρίας προκαλεί η μετάβαση στη Σόφια της 23χρονης Ίβα Μιχαήλοβα, ενώ δικάζεται για θανατηφόρο τροχαίο.
Η Ίβα Μιχαήλοβα, από το Κότσανι, διαθέτει υπηκοότητα και των δύο χωρών και εγκατέλειψε τη Βόρεια Μακεδονία παρά τους δικαστικούς περιορισμούς που της είχαν επιβληθεί και την παρακράτηση των ταξιδιωτικών εγγράφων της.
Η παρουσία της στη Σόφια έγινε γνωστή σήμερα το πρωί. Η ίδια δήλωσε σε βουλγαρικά μέσα ότι πέρασε νόμιμα τα σύνορα μαζί με τον δικηγόρο της, προκειμένου να υποβληθεί σε θεραπεία στο νοσοκομείο Πιρόγκοφ.
«Επέστρεψα στο σπίτι μας στη Βουλγαρία εντελώς νόμιμα χθες, διασχίζοντας τα σύνορα, με τον δικηγόρο μου. Πρόκειται να υποβληθώ σε θεραπεία στο νοσοκομείο Πιρόγκοφ», ανέφερε. Υποστήριξε ακόμη ότι δεχόταν πίεση στη Βόρεια Μακεδονία λόγω της βουλγαρικής καταγωγής της, προσθέτοντας ότι αισθάνεται ασφαλής στη Βουλγαρία και ότι είχε την υποστήριξή της όλο αυτό το διάστημα.
Τα Σκόπια δεν καταγράφουν έξοδό της από τη χώρα
Το υπουργείο Εσωτερικών της Βόρειας Μακεδονίας ανακοίνωσε ότι στο σύστημα συνοριακού ελέγχου δεν υπάρχει καταγεγραμμένη έξοδος της Μιχαήλοβα από τη χώρα, αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα για τις ακριβείς συνθήκες υπό τις οποίες έφθασε στη Βουλγαρία.
Η υπόθεση άρχισε τον Οκτώβριο του 2025, όταν η 23χρονη ενεπλάκη σε τροχαίο στον δρόμο Κότσανι - Στιπ, με έναν νεκρό και αρκετούς τραυματίες, μεταξύ των οποίων και η ίδια.
Σύμφωνα με την εισαγγελία του Κότσανι, οδηγούσε με υπερβολική ταχύτητα και πέρασε στο αντίθετο ρεύμα. Η Μιχαήλοβα αρνείται ότι ευθύνεται για το δυστύχημα, ενώ η δίκη της βρίσκεται σε εξέλιξη.
Μετά το τροχαίο, οι αρχές της αφαίρεσαν τα ταξιδιωτικά έγγραφα ως περιοριστικό μέτρο. Η ίδια και η οικογένειά της ζητούσαν να της επιτραπεί να μεταβεί στη Βουλγαρία, υποστηρίζοντας ότι οι σοβαρές κακώσεις στη σπονδυλική στήλη απαιτούσαν εξειδικευμένη θεραπεία.
Οι δικαστικές αρχές απέρριψαν το αίτημα, προκαλώντας αντίδραση από τη Σόφια, η οποία είχε προειδοποιήσει ότι η καθυστέρηση στην περίθαλψή της μπορούσε να μειώσει τις πιθανότητες επιτυχούς θεραπείας και αποκατάστασης.
Πολιτική διάσταση λόγω της βουλγαρικής υπηκοότητας
Η υπόθεση απέκτησε πολιτικές διαστάσεις, καθώς η Μιχαήλοβα καταγγέλλει ότι υφίσταται διακριτική μεταχείριση λόγω της βουλγαρικής υπηκοότητάς της.
Βούλγαροι βουλευτές είχαν παρακολουθήσει τη δίκη της στο Κότσανι, ζητώντας δίκαιη διαδικασία και πρόσβαση σε κατάλληλη ιατρική φροντίδα, ενώ στη Σόφια είχε οργανωθεί και κινητοποίηση υποστήριξης προς το πρόσωπό της.
Στη Βουλγαρία έχει διαφύγει και ο πατέρας της, Σιμεόν Μιχαήλοβ, ο οποίος έχει καταδικαστεί στη Βόρεια Μακεδονία σε 12 χρόνια και έξι μήνες κάθειρξη για απόπειρα ανθρωποκτονίας και σύσταση εγκληματικής οργάνωσης.
Ο ίδιος αμφισβητεί την καταδίκη του, υποστηρίζοντας ότι η δίωξή του συνδέεται με τη βουλγαρική εθνική του συνείδηση και με προσπάθεια υφαρπαγής των επιχειρήσεών του στη Βόρεια Μακεδονία.
Η Γιότοβα θέλει συνάντηση, αντίδραση από τα Σκόπια
Η πρόεδρος της Βουλγαρίας Ιλιάνα Γιότοβα δήλωσε ότι πληροφορήθηκε μόλις σήμερα το πρωί την άφιξη της Μιχαήλοβα και διευκρίνισε ότι δεν είχε ζητηθεί η συνδρομή της για την επιστροφή της.
Ανέφερε ότι δεν γνωρίζει τις συνθήκες υπό τις οποίες η 23χρονη έφυγε από τη Βόρεια Μακεδονία και τόνισε ότι οι αρμόδιες βουλγαρικές αρχές πρέπει να αποσαφηνίσουν όσα παραμένουν ανοιχτά. Παράλληλα, έθεσε ως προτεραιότητα την υγεία της νεαρής γυναίκας και εξέφρασε την πρόθεση να τη συναντήσει το συντομότερο δυνατό, εφόσον το επιτρέπει η κατάστασή της.
Το υπουργείο Εξωτερικών της Βόρειας Μακεδονίας αντέδρασε έντονα, κάνοντας λόγο για «διαφυγή» της Μιχαήλοβα και επικρίνοντας την «υποδοχή της σε υψηλό επίπεδο στη Σόφια».
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η στάση των βουλγαρικών κρατικών θεσμών υπονομεύει τις προσπάθειες οικοδόμησης εμπιστοσύνης ανάμεσα στις δύο χώρες και αντιβαίνει στις διακηρυγμένες δεσμεύσεις για σχέσεις καλής γειτονίας.
Στο φόντο η ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας
Η νέα υπόθεση έρχεται να προστεθεί στις ήδη επιβαρυμένες σχέσεις Σκοπίων και Σόφιας, οι οποίες έχουν επηρεάσει καθοριστικά την ενταξιακή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Βουλγαρία είχε μπλοκάρει την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, μέχρι τη συμβιβαστική πρόταση της ΕΕ το καλοκαίρι του 2022. Η συμφωνία προέβλεπε άρση του βουλγαρικού βέτο, με αντάλλαγμα τροποποίηση του Συντάγματος της Βόρειας Μακεδονίας ώστε να αναγνωριστεί σε αυτό και η βουλγαρική μειονότητα.
Ο πρωθυπουργός Χρίστιαν Μίτσκοσκι, ο οποίος ανέλαβε καθήκοντα τον Ιούνιο του 2024, αντιτίθεται στην εφαρμογή των συνταγματικών αλλαγών με τους υφιστάμενους όρους, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία ετεροβαρή και επιζήμια για τα εθνικά συμφέροντα της χώρας.
Η εκκρεμότητα παραμένει ένα από τα βασικά εμπόδια στην ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας.
