Το υπουργείο Εξωτερικών έδωσε απαντήσεις γύρω από το ενδεχόμενο επίσκεψης του Αμερικανού προέδρου στην Αθήνα, ενώ παράλληλα ανακοίνωσε μια σειρά κρίσιμων διεθνών επαφών του Γιώργου Γεραπετρίτη.
Κατά τη διάρκεια της τακτικής ενημέρωσης των διπλωματικών συντακτών, η εκπρόσωπος του υπουργείου, Λάνα Ζωχιού, διευκρίνισε ότι παρά τη θετική διάθεση που έχει εκφραστεί, δεν υπάρχει ακόμη επίσημη ενημέρωση ή οριστικοποίηση για επίσκεψη του Ντόναλντ Τραμπ στην Ελλάδα.
Παράλληλα, σημείωσε πως παραμένει σε εκκρεμότητα ο στρατηγικός διάλογος μεταξύ των δύο χωρών, με την κοινή επιθυμία να επικεντρώνεται στην πραγματοποίησή του εντός του τρέχοντος έτους.
Στο πεδίο των άμεσων διπλωματικών κινήσεων, ο υπουργός Εξωτερικών ξεκινά έναν μαραθώνιο επαφών:
- 11 Μαΐου (Βρυξέλλες): Συμμετοχή στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων με επίκεντρο τα Δυτικά Βαλκάνια, την Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή.
- 12 Μαΐου (Μπρατισλάβα): Συμμετοχή στη Σύνοδο των Δυτικών Βαλκανίων.
- 13 Μαΐου: Διμερής συνάντηση με τον υπουργό Εξωτερικών της Κροατίας.
Η κ. Ζωχιού υπογράμμισε τη σημασία της ελληνικής παρουσίας στις διεργασίες για τα Βαλκάνια, προαναγγέλλοντας μια ευρύτερη περιοδεία του υπουργού στην περιοχή, η οποία θα οριστικοποιηθεί το προσεχές διάστημα.
«Δεν υπήρξε καμία προηγούμενη συνεννόηση με το Ισραήλ σχετικά με τον στολίσκο για τη Γάζα»
Η Ελλάδα ως παράγων σταθερότητας και για λόγους ανθρωπιστικούς αξιοποίησε το διπλωματικό της κεφάλαιο και ανέλαβε να υποδεχθεί στο έδαφός της 176 πολίτες κρατών-μελών της ΕΕ και τρίτων χωρών που επέβαιναν στον στολίσκο για τη Γάζα, ανέφερε η κ. Ζωχιού.
«Δεν υπήρχε καμία προηγούμενη συνεννόηση με το Ισραήλ για τις επιχειρήσεις», υπογράμμισε και πρόσθεσε: «Η επικοινωνία έγινε αποκλειστικά για την αποβίβαση των 176 πολιτών. Η Ελλάδα ενήργησε στη βάση των κανόνων του Δικαίου της Θάλασσας».
«Αναλάβαμε με υπευθυνότητα υπό εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες το ανθρωπιστικό έργο της υποδοχής των επιβαινόντων», επεσήμανε και σημείωσε πως μέλημα της Ελλάδας ήταν η αποφυγή κλιμάκωσης, η ασφάλεια και η προστασία των 176 πολιτών που έφτασαν στην Ελλάδα και αφέθησαν ελεύθεροι να επιστρέψουν στις πατρίδες τους.
Το ισραηλινό πλοίο δεν είχε ελλιμενιστεί, ξεκαθάρισε απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις. «Η αποβίβαση των επιβαινόντων έγινε με μέσα του Λιμενικού Σώματος. Η Ελλάδα για ανθρωπιστικούς λόγους προσφέρθηκε να αποβιβαστούν οι 176 πολίτες στο έδαφός της και φρόντισε να επιστρέψουν στις χώρες τους», όπως ανέφερε.
Επανέλαβε πως η Ελλάδα τάσσεται υπέρ της πλήρους τήρησης των προβλεπόμενων από το διεθνές δίκαιο διαδικασιών και καλεί σε καθολικό σεβασμό του διεθνούς δικαίου. Τόνισε πως η συνεννόηση με το Ισραήλ έγινε μετά το συμβάν.
Στηρίζουμε πρωτοβουλίες Γαλλίας και Βρετανίας για τα Στενά του Ορμούζ
Στο θέμα των Στενών του Ορμούζ, η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ επανέλαβε πως η Ελλάδα στηρίζει τις πρωτοβουλίες Γαλλίας και Βρετανίας και σημείωσε πως θα έχει έναν ηγετικό ρόλο στη συνεργασία με τη ναυτιλιακή κοινότητα, αλλά μιλάμε για την περίοδο μετά το πέρας των εχθροπραξιών.
«Υπάρχει συγκρατημένη αισιοδοξία», τόνισε. Ξεκαθάρισε ακόμη πως η επιχείρηση ΑΣΠΙΔΕΣ λειτουργεί βάσει συγκεκριμένης εντολής. Είναι περιορισμένη γεωγραφικά, ενώ σημείωσε πως έχουν τοποθετηθεί ο Υπουργός και ο Πρωθυπουργός για την ανάγκη ενίσχυσης των ΑΣΠΙΔΩΝ.
«Η Ελλάδα, εάν και εφόσον όλα μετουσιωθούν σε πράξη και υλοποιηθούν οι πρωτοβουλίες, έχει έναν αναγνωρισμένο ρόλο δεδομένου του γεγονότος ότι κατέχει τον μεγαλύτερο στόλο παγκοσμίως», σημείωσε. «Άρα εκεί αναγνωρίζεται το βάρος της συμμετοχής της χώρας μας στις εν λόγω πρωτοβουλίες».
«Απόλυτη προτεραιότητα παραμένει για εμάς η ελευθερία της ναυσιπλοΐας. Τα εμπορικά πλοία και οι πολιτικές υποδομές δεν θα πρέπει να είναι στόχοι», τόνισε.
Ερωτηθείσα σχετικά με τις γερμανικές αποζημιώσεις και την πρόσφατη συνάντηση με τον Γερμανό Υπουργό Εξωτερικών, η κ. Ζωχιού επεσήμανε πως ο κ. Γεραπετρίτης «θέτει παγίως το ζήτημα των γερμανικών πολεμικών οφειλών στον ομόλογό του. Το θέμα παραμένει ανοικτό έως την οριστική λύση. Οι αξιώσεις μας είναι ενεργές».
Για τη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής επεσήμανε πως υπάρχουν συζητήσεις σε εξέλιξη στην ΕΕ και τόνισε πως επιταχυντής ήταν τα γεγονότα στην Κύπρο και το γεωπολιτικό περιβάλλον.
Όπως ανέφερε, έχει τοποθετηθεί ο Πρωθυπουργός ότι θα πρέπει να υπάρξει ένας οδικός χάρτης για το άρθρο 42.7 της ΕΕ που θα περιγράφει τον τρόπο αντίδρασης σε περίπτωση που ένα κράτος-μέλος ενεργοποιήσει το 42.7. Θα έχει τη μορφή ενός επιχειρησιακού εγχειριδίου.
Αναφερόμενη στην πρόσφατη επίσκεψη του Υπουργού στη Λιβύη, σημείωσε ότι ο Υπουργός Εξωτερικών και οι Λίβυοι αξιωματούχοι συμφώνησαν στην ανάγκη διεξαγωγής ενός εποικοδομητικού διαλόγου. «Η Ελλάδα είναι σταθερά προσηλωμένη στην πολιτική διαδικασία. Είναι υπέρ της διενέργειας ελεύθερων εκλογών χωρίς περιορισμούς, ως μόνη οδός για την επίλυση του λιβυκού ζητήματος».
Ερωτηθείσα για τις συζητήσεις με την αλβανική κυβέρνηση για οριοθέτηση, σημείωσε πως έχουν ξεκινήσει προ ετών και διακόπηκαν μετά την απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Αλβανίας. «Για την ώρα δεν προκύπτει ότι είμαστε κοντά σε αυτό το ενδεχόμενο», ανέφερε.
Κοινές οι προκλήσεις Ελλάδας-Ιορδανίας-Κύπρου
Η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ αναφέρθηκε και στην πέμπτη τριμερή συνάντηση Ελλάδας-Ιορδανίας-Κύπρου που πραγματοποιήθηκε χθες στην Ιορδανία. Σημείωσε πως στην Κοινή Διακήρυξη, οι τρεις ηγέτες επιβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για περαιτέρω ενίσχυση και προώθηση του τριμερούς σχήματος συνεργασίας και δεσμεύτηκαν να οικοδομήσουν μια μακροπρόθεσμη στρατηγική συνεργασία υπέρ της ειρήνης και της ευημερίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στην ανακοίνωση διατυπώνονται οι κοινές θέσεις των τριών για θέματα που αφορούν τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, το Ιράν, τον Λίβανο και τη Συρία. Τόνισαν την προσήλωση στη λύση του Κυπριακού στο πλαίσιο των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. «Οι τρεις χώρες αντιμετωπίζουν από κοινού τις προκλήσεις που υπάρχουν στην περιοχή», ανέφερε.
Σημείωσε πως «με την Ιορδανία διατηρούμε στενές σχέσεις αμοιβαίας εμπιστοσύνης και σεβασμού» και η χώρα «διαδραματίζει σταθεροποιητικό ρόλο στην περιοχή, η οποία είναι ιδιαιτέρως ταραχώδης».
«Αποδίδουμε ιδιαίτερη σημασία στο να διατηρηθεί η σταθερότητα. Η Ιορδανία εκτιμά τη στάση μας στο πλαίσιο της ΕΕ και του ΣΑ των ΗΕ. Είναι ιδιαίτερος ο ρόλος της Ιορδανίας στην προστασία των χριστιανικών πληθυσμών».
Σε πολύ θερμό κλίμα πραγματοποιήθηκαν και οι συναντήσεις στο Κατάρ. Η Ελλάδα έχει εκφράσει την αλληλεγγύη της στα κράτη του Κόλπου και καλεί σε πλήρη σεβασμό στην κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητά τους.
«Η Ανατολική Μεσόγειος με τον Περσικό Κόλπο συνιστούν ένα ενιαίο γεωπολιτικό τόξο για την ασφάλεια της περιοχής και για τη χώρα μας», υπογράμμισε.
Προφητική η σύναψη της ελληνογαλλικής συμμαχίας
Αναφέρθηκε τέλος στην ιστορική ανανέωση της συμφωνίας για συνεργασία στον τομέα της άμυνας Ελλάδας και Γαλλίας. Οι δύο χώρες συνδέονται με μια μακρόχρονη σχέση, στηριγμένη στις αξίες της ελευθερίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου.
«Αποδείχθηκε προφητική η σύναψη της ελληνογαλλικής συμμαχίας», σημείωσε. «Ελλάδα και Γαλλία συμπορεύτηκαν σε κρίσεις των τελευταίων ετών και φιλοδοξούν να αντιμετωπίσουν από κοινού τις προκλήσεις που βρίσκονται ενόψει».
