Σφοδρή αντιπαράθεση στη Βουλή για τις ζημιές σε πολυκατοικίες της Κυψέλης, την ασφάλεια των κατοίκων και τις ευθύνες για το έργο του μετρό.
Ο υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Νίκος Ταχιάος, κατήγγειλε προσπάθεια δημιουργίας σύγχυσης και πολιτικής εκμετάλλευσης της ανησυχίας των κατοίκων, ενώ ο ανεξάρτητος βουλευτής Νάσος Ηλιόπουλος ζήτησε σαφείς απαντήσεις για τη στατική επάρκεια των κτηρίων, την αποκατάσταση των ζημιών και την ασφαλή επανεκκίνηση του μετροπόντικα.
Κατά τη συζήτηση στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, ο κ. Ταχιάος υποστήριξε ότι από την πραγματογνωμοσύνη του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ), την οποία έχει στη διάθεσή της η ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ, δεν προκύπτει ανάγκη εκκένωσης κάποιου κτηρίου. Αναγνώρισε, ωστόσο, την ύπαρξη προβλημάτων και διαβεβαίωσε ότι οι απαραίτητες αποκαταστάσεις θα πραγματοποιηθούν σύμφωνα με τις συμβατικές υποχρεώσεις του αναδόχου.
Τα ερωτήματα για τις ζημιές και την ασφάλεια των κτηρίων
Ο Νάσος Ηλιόπουλος ζήτησε από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την πλήρη αποκατάσταση των ζημιών, οι οποίες, σύμφωνα με τον ίδιο, αφορούν τουλάχιστον 20 πολυκατοικίες στην Κυψέλη. Παράλληλα, έθεσε το ζήτημα της ασφαλούς επανέναρξης των εργασιών και ζήτησε να διευκρινιστεί αν οι μελέτες στατικής επάρκειας και οι αποκαταστάσεις θα ολοκληρωθούν πριν από την επανεκκίνηση του μετροπόντικα, όπως εισηγούνται οι τεχνικοί σύμβουλοι των κατοίκων.
Ο ανεξάρτητος βουλευτής επέμεινε ότι οι πολίτες πρέπει να γνωρίζουν αν μπορούν να παραμείνουν με ασφάλεια στις κατοικίες τους ή αν απαιτούνται μέτρα εκκένωσης. Ζήτησε επίσης να προσδιοριστούν οι αιτίες των αστοχιών, οι ενδεχόμενες ευθύνες και ο χρόνος ολοκλήρωσης των παρεμβάσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην πρόσβαση στα τεχνικά στοιχεία του έργου, υποστηρίζοντας ότι οι κάτοικοι προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη επειδή η ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ και το υπουργείο δεν είχαν ανταποκριθεί στα αιτήματα χορήγησης κρίσιμων εγγράφων, ακόμη και όταν αυτά ζητήθηκαν μέσω του κοινοβουλευτικού ελέγχου. Σύμφωνα με τον ίδιο, δικαστική απόφαση προβλέπει την παράδοση των στοιχείων, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται το ημερολόγιο του έργου.
«Στην ερώτηση που σας είχαμε απευθύνει είχατε επικαλεστεί το ζήτημα της εμπιστευτικότητας. Όμως, στο τέλος της ημέρας, είναι σε ποιον ανήκουν αυτά τα στοιχεία, που είναι στοιχεία για δημόσιο έργο και δεν είναι στοιχεία της ΜΕΤΡΟ και της Κοινοπραξίας. Είναι στοιχεία τα οποία θα έπρεπε να είναι προσβάσιμα», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι τόσο οι κάτοικοι όσο και ο Δήμος Αθηναίων διαθέτουν τεχνικούς συμβούλους με εξειδικευμένες γνώσεις στα υπόγεια έργα.
Ταχιάος: Ανεξάρτητη η αποκατάσταση από την επανεκκίνηση
Απαντώντας, ο Νίκος Ταχιάος υποστήριξε ότι συγχέονται τρία διακριτά τεχνικά ζητήματα. Το πρώτο αφορά τις αποκαταστάσεις στην περιοχή όπου έχει ήδη κατασκευαστεί η σήραγγα και, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν παρατηρούνται καθιζήσεις. Οι συγκεκριμένες εργασίες, όπως διευκρίνισε, είναι ανεξάρτητες από την επανεκκίνηση του μετροπόντικα.
Το δεύτερο αφορά τα κτήρια που βρίσκονται πάνω από το σημείο όπου έχει σταματήσει το μηχάνημα διάνοιξης. Εκεί, όπως εξήγησε, εκπονείται μελέτη για την ενδεχόμενη υποστύλωση των κατασκευών, ώστε να συνεχιστεί η διάτρηση χωρίς σημαντικές πρόσθετες επιπτώσεις. Το τρίτο ζήτημα σχετίζεται με τον τρόπο συνέχισης των εργασιών σε περιοχή με παρόμοια γεωλογικά χαρακτηριστικά, προκειμένου να αποφευχθούν νέα προβλήματα.
Ο υφυπουργός εκτίμησε ότι επιχειρείται να καλλιεργηθεί σύγχυση γύρω από τα διαθέσιμα τεχνικά δεδομένα, αμφισβητώντας την παρουσίαση των αξιολογήσεων ορισμένων πραγματογνωμόνων ως νέων αποκαλύψεων.
Όπως ανέφερε, τα στοιχεία για το μέγεθος των καθιζήσεων και τη χρονική εξέλιξη των εργασιών προέρχονται από την ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ, ενώ οι εξωτερικοί εμπειρογνώμονες προχώρησαν σε αξιολόγηση των πληροφοριών που τους παρασχέθηκαν, χωρίς να προσκομίσουν, κατά τον ίδιο, πρωτογενές υλικό.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η διάνοιξη σήραγγας σε πυκνοδομημένο αστικό περιβάλλον απαιτεί διαφορετική εξειδίκευση από αντίστοιχα έργα σε ορεινές περιοχές ή μεταλλεία, σημειώνοντας ότι στην Ελλάδα οι πραγματικοί ειδικοί στο συγκεκριμένο αντικείμενο είναι περιορισμένοι και περιλαμβάνουν στελέχη της ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ.
Για τη ρήτρα εμπιστευτικότητας, ο κ. Ταχιάος εξέφρασε επιφυλάξεις σχετικά με τη δημοσιοποίηση στοιχείων που αφορούν την κατάσταση των κτηρίων πριν από τη διέλευση του μετροπόντικα, προειδοποιώντας ότι η ανεξέλεγκτη διακίνησή τους θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρά ζητήματα.
Διευκρίνισε ακόμη ότι η συμμετοχή των πραγματογνωμόνων του ΤΕΕ προέκυψε από πρωτοβουλία και δέσμευση της ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ, η οποία ζήτησε και χρηματοδότησε τη συνδρομή τους. Κατά συνέπεια, όπως τόνισε, δεν πρόκειται για ανεξάρτητη πρωτοβουλία του Επιμελητηρίου ή των κατοίκων.
«Οι άνθρωποι αυτοί κάνουν συγκεκριμένες αξιολογήσεις από τις οποίες δεν προκύπτει ότι χρειάζεται να γίνει η εκκένωση κανενός κτηρίου. Προβλήματα υπάρχουν και οι αποκαταστάσεις θα γίνουν όπως προβλέπει η σύμβαση», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η κυβέρνηση εφαρμόζει κατά γράμμα το συμβατικό πλαίσιο που είχε συνταχθεί επί της προηγούμενης διακυβέρνησης.
Ηλιόπουλος: Αντιφατικές δηλώσεις για τη στατική επάρκεια
Οι απαντήσεις του υφυπουργού προκάλεσαν την έντονη αντίδραση του Νάσου Ηλιόπουλου, ο οποίος τον κατηγόρησε ότι επιτέθηκε στους κατοίκους και αμφισβήτησε την επιστημονική επάρκεια των εμπειρογνωμόνων τους, αντί να απαντήσει στα συγκεκριμένα ερωτήματα για την ασφάλεια των πολυκατοικιών.
Ο βουλευτής επικαλέστηκε δηλώσεις στελεχών της ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ και της πολιτικής ηγεσίας, τις οποίες χαρακτήρισε αντιφατικές. Συγκεκριμένα, υποστήριξε ότι στις 29 Ιουλίου ο τότε πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου της εταιρείας είχε διαβεβαιώσει το Δημοτικό Συμβούλιο Αθηναίων ότι δεν υπήρχε βλάβη στον φέροντα οργανισμό των κτηρίων, ενώ στη συνέχεια παραιτήθηκε. Αντιθέτως, όπως παρατήρησε, ο υφυπουργός αναγνώρισε στη Βουλή την ύπαρξη τέτοιων βλαβών.
Αντίστοιχα, υπενθύμισε ότι ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας, είχε δηλώσει στις 25 Σεπτεμβρίου ότι «δεν υπάρχει επικινδυνότητα στα κτήρια, δεν υπάρχει θέμα στατικότητας», ενώ ο κ. Ταχιάος είχε αναφέρει μία ημέρα νωρίτερα ότι «κανείς δεν μπορεί να βγει και να πει ότι τα κτήρια είναι ασφαλή».
«Ποιος, λοιπόν, δημιουργεί σύγχυση κύριε υπουργέ, ακόμα και όταν η ίδια η πολιτική ηγεσία δεν μπορεί να βγει και να πει ότι τα κτήρια είναι ή όχι ασφαλή; Και αυτό είναι ζήτημα πολιτικής εκμετάλλευσης; Είναι ζήτημα του αν μια οικογένεια θα ξέρει αν μπορεί να βάλει μέσα τα παιδιά της για ύπνο», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο κ. Ηλιόπουλος ζήτησε μάλιστα να διευκρινιστεί αν τα πληγέντα κτήρια θα μπορούσαν να αντέξουν έναν σεισμό 4 ή 5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ στην Αττική.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η ενδιάμεση μελέτη του ΤΕΕ καταγράφει σημαντική μείωση της φέρουσας ικανότητας των κατασκευών. Αμφισβήτησε επίσης αναφορές του υφυπουργού σε ενδεχόμενα προϋπάρχοντα προβλήματα των κτηρίων, υποστηρίζοντας ότι τα πρωτόκολλα τέτοιων έργων δεν θα επέτρεπαν τη διέλευση του μετροπόντικα εάν υπήρχαν ήδη αντίστοιχες σοβαρές αστοχίες.
Σε ό,τι αφορά τις καθιζήσεις, ο ανεξάρτητος βουλευτής κατήγγειλε ότι είχαν ξεπεραστεί τα όρια συναγερμού χωρίς να διακοπούν εγκαίρως οι εργασίες. Σύμφωνα με τον ισχυρισμό του, η δημοσιοποίηση του ημερολογίου του έργου θα αποδείξει ότι οι προειδοποιήσεις εμφανίστηκαν μόλις ο μετροπόντικας έφτασε στην Κυψέλη, αλλά η διάνοιξη συνεχίστηκε. Έκανε μάλιστα λόγο για ενδεχόμενες ποινικές ευθύνες όσων γνώριζαν την κατάσταση και δεν παρενέβησαν.
Επανερχόμενος στο αίτημα να προηγηθούν οι αποκαταστάσεις της επανεκκίνησης, προειδοποίησε ότι μια τέτοια απόφαση χωρίς τις αναγκαίες παρεμβάσεις θα ενίσχυε τον φόβο των κατοίκων.
«Αν, λοιπόν, έρχεστε εδώ και λέτε ότι θα ξεκινήσει το έργο χωρίς να έχει γίνει η αποκατάσταση, εεε, δεν μιλάμε για σύγχυση αλλά μιλάμε για τρόμο. Εκτός και αν νομίζετε ότι θα σας αφήσουμε να παίζετε Jenga στο κέντρο της Αθήνας!», δήλωσε, ζητώντας εκ νέου σαφή χρονοδιαγράμματα.
Ταχιάος: Την ευθύνη των ζημιών έχει ο ανάδοχος
Στη δευτερολογία του, ο Νίκος Ταχιάος απέρριψε την κατηγορία ότι επιτέθηκε στους κατοίκους και υποστήριξε ότι η κριτική του στρεφόταν κατά του βουλευτή και πολιτικών δυνάμεων που, κατά την εκτίμησή του, αξιοποιούν την πραγματική ανησυχία των πολιτών για κομματικούς σκοπούς.
«Εγώ δεν επιτέθηκα στους κατοίκους. Επιτέθηκα σε εσάς που προκαλείτε σύγχυση και πολλούς που ταυτίζονται μαζί σας. Και όταν λέω εσάς, εννοώ μια μεγάλη μερίδα της Αριστεράς, η οποία θέλει μια πραγματική αγωνία των κατοίκων να τη μετατρέψει σε αγώνα κατά τα δικά της μέτρα», ανέφερε.
Ο υφυπουργός άσκησε επίσης κριτική στον Αλέξη Τσίπρα, με αφορμή την επίσκεψή του στην περιοχή, κατηγορώντας τον ότι παρέλειψε να αναφερθεί στον ρόλο και στις υποχρεώσεις της αναδόχου εταιρείας. Στο ίδιο πλαίσιο, απευθυνόμενος στον ανεξάρτητο βουλευτή, σχολίασε σκωπτικά την πολιτική του τοποθέτηση και το ενδεχόμενο προσέγγισής του με τον πρώην πρωθυπουργό.
Ο κ. Ταχιάος υποστήριξε ότι η συζήτηση επικεντρώνεται αδικαιολόγητα στην ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ, μια δημόσια εταιρεία της οποίας οι μηχανικοί διαθέτουν, όπως είπε, σημαντική εμπειρία από την κατασκευή υπόγειων έργων στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, ενώ παραβλέπεται ο συμβατικά υπόχρεος για την αποκατάσταση των ζημιών.
«Σας έχω πει ότι υπεύθυνος, υπόλογος και αυτός που πρέπει να αποκαταστήσει ζημιές, συμβατικά, με σύμβαση που επί ημερών σας συνετάγη, ως σχέδιο, είναι ο ανάδοχος του έργου, ο εργολάβος», τόνισε.
Ξεκαθάρισε, μάλιστα, ότι η κυβέρνηση δεν αναγνωρίζει ευθύνη του Δημοσίου για το συγκεκριμένο περιστατικό, επιμένοντας πως η ευθύνη αποκατάστασης βαρύνει την ανάδοχο κατασκευαστική εταιρεία βάσει της σύμβασης.
«Δεν υπάρχει καμία ευθύνη του Δημοσίου στο συγκεκριμένο γεγονός. Σε αυτήν τη γραμμή παραμένει η κυβέρνηση», δήλωσε, κατηγορώντας τον κ. Ηλιόπουλο ότι με τη στοχοποίηση της ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΜΕΤΡΟ απομακρύνει την προσοχή από τις υποχρεώσεις της εργοληπτικής εταιρείας.
Παράλληλα, εξέφρασε την πεποίθηση ότι ο ανάδοχος θα εκπληρώσει πλήρως τις συμβατικές υποχρεώσεις του, χωρίς εκπτώσεις στην αποκατάσταση των ζημιών.
Κλείνοντας, ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι η ασφάλεια των κατοίκων και το δημόσιο συμφέρον αποτελούν προτεραιότητα της κυβέρνησης έναντι οποιουδήποτε επιχειρηματικού συμφέροντος. Προειδοποίησε ότι, εάν μια εργοληπτική εταιρεία επιχειρούσε να προτάξει τη χρηματιστηριακή αξία της έναντι της ασφάλειας των πολιτών ή του πολιτικού ήθους της κυβέρνησης, θα αντιμετώπιζε τις συνέπειες.
«Να μην έχετε καμία αμφιβολία ότι η κυβέρνηση θα φροντίσει η κατρακύλα να πάει σε αυτόν που πρέπει και αυτός δεν θα είναι ούτε το συμφέρον των πολλών ούτε η ασφάλεια των κατοίκων τα οποία η κυβέρνηση έρχεται να εγγυηθεί», κατέληξε.
