Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει βαθύτερη οικονομική και αμυντική συνεργασία με τον Καναδά, αξιοποιώντας τη νέα πραγματικότητα στις σχέσεις Οτάβας–Ουάσινγκτον.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να φέρει τον Καναδά πιο κοντά στην οικονομική και αμυντική της σφαίρα, αξιοποιώντας τις πιέσεις που έχει προκαλέσει στην Οτάβα ο εμπορικός πόλεμος του Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με το Politico. Οι Βρυξέλλες εξετάζουν ένα φιλόδοξο σχέδιο εμβάθυνσης των σχέσεων με την Οτάβα, με επίκεντρο το εμπόριο, τις κρίσιμες πρώτες ύλες, τις επενδύσεις, την εκπαίδευση, το εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό, την άμυνα και την ασφάλεια στην Αρκτική, ενώ στο τραπέζι βρίσκονται ακόμη και προτάσεις για πολύ στενότερη σύνδεση του Καναδά με την ενιαία αγορά της ΕΕ.
Το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να φέρει τον Καναδά πιο κοντά στην οικονομική και αμυντική της επιρροή αξιοποιώντας τον εμπορικό πόλεμο που έχει εξαπολύσει στην Οτάβα ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αποκαλύπτει το Politico.
Το σχέδιο
Σύμφωνα με το δημοσίευμα η πρόταση που συζητείται αφορά τομείς όπως τα κρίσιμα ορυκτά, το ψηφιακό εμπόριο, την εκπαίδευση, το εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό και την ασφάλεια στην Αρκτική.
Στο πλαίσιο αυτό η προσοχή είναι στραμμένη στην ομιλία της προέδρου της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, την Τετάρτη για την κατάσταση της Ένωσης.
Στόχος είναι η ΕΕ να εμβαθύνει τη συνεργασία με τον Καναδά όπου αυτό ωφελεί και τις δύο πλευρές — και να δώσουν στον πρωθυπουργό του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ έναν τρόπο να δείξει στους Καναδούς ότι η Οτάβα έχει ισχυρούς φίλους πέρα από την Ουάσινγκτον, δήλωσαν στο Politico 15 αξιωματούχοι, πολιτικοί και διπλωμάτες.
Οι πιο φιλόδοξες προτάσεις θα έφερναν τον Καναδά πιο κοντά στην ενιαία αγορά της ΕΕ, επεκτείνοντας τους υφιστάμενους εμπορικούς δεσμούς του με το μπλοκ και φέρνοντάς τον πιο κοντά στο επίπεδο στο οποίο βρίσκονται χώρες όπως η Ελβετία και η Νορβηγία. Ενδεικτική η δήλωση του Ισπανού σοσιαλιστή ευρωβουλευτή Χαβιέρ Μορένο, ο οποίος προεδρεύει της αντιπροσωπείας του Κοινοβουλίου για τον Καναδά, ο οποίος ζήτησε η ΕΕ να ενσωματώσει τη χώρα «ακόμη περισσότερο» από την Ελβετία στην αγορά της. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει την ελευθερία των Καναδών πολιτών να ζουν και να εργάζονται στην Ευρώπη των 27 και ευκολότερη πρόσβαση των καναδικών επιχειρήσεων στα 450 εκατομμύρια Ευρωπαίων καταναλωτών. «Μια τέτοια συμφωνία θα ήταν πρωτοφανής για μια χώρα τόσο γεωγραφικά απομακρυσμένη» σχολιάζει το Politico.
Το γεγονός ότι ο Κάρνεϊ θα βρίσκεται στην αίθουσα για να ακούσει την ομιλία της φον ντερ Λάιεν έχει συμβολική βαρύτητα και «αποτελεί ήδη ένα σημαντικό μήνυμα για τη στενότητα της σχέσης», δήλωσε η πρέσβειρα της ΕΕ στον Καναδά, Ζενεβιέβ Τιτς.
Από την πλευρά του ο Καναδός πρωθυπουργός έχει δώσει εντολή στον ειδικό απεσταλμένο του για την Ευρώπη, Τζον Χάναφορντ, να διερευνήσει τις πιο φιλόδοξες δυνατότητες, χωρίς να φτάσει στην πλήρη ένταξη ή στην ενιαία αγορά, επιβεβαίωσε ένας αξιωματούχος.
Κρίσιμες πρώτες ύλες
Η ΕΕ έχει αυξανόμενη ανάγκη για κρίσιμες πρώτες ύλες — που χρησιμοποιούνται σε οτιδήποτε, από μπαταρίες και ηλιακά πάνελ μέχρι κινητά τηλέφωνα. Ο Καναδάς διαθέτει άφθονα αποθέματα χαλκού, μολυβδαινίου, αλουμινίου, νικελίου, λιθίου, κοβαλτίου και στοιχείων σπάνιων γαιών, καθώς και τα ορυχεία, τα χυτήρια και τα διυλιστήρια που μπορούν να τα επεξεργαστούν.
«Ο Καναδάς είναι φυσικά μια τεράστια πηγή κρίσιμων ορυκτών», δήλωσε στο Politico ο επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς. «Μπορούμε να συνεργαστούμε σε κοινά έργα; Μπορούμε να συγκεντρώσουμε αρκετές επενδύσεις και χρηματοδότηση για ορισμένα από αυτά τα έργα;»
Η Βαλερί Αγιέ, Γαλλίδα ευρωβουλευτής και επικεφαλής της κεντρώας ομάδας Renew, δήλωσε ότι «καθώς ο Καναδάς και η Ευρώπη επιδιώκουν αμφότεροι να διαφοροποιηθούν, αυτή είναι η στιγμή να εντατικοποιηθεί το αμοιβαίο εμπόριο. Αυτό απαιτεί νέα σκέψη και κοινές επενδύσεις σε υποδομές».
Εκπαίδευση και πολιτιστικές ανταλλαγές
Ένα σχετικά απλό βήμα θα ήταν η περαιτέρω ένταξη του Καναδά στο Erasmus+, το πρόγραμμα εκπαίδευσης και κατάρτισης της ΕΕ, το οποίο είναι ήδη ανοιχτό σε χώρες όπως η Ισλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Νορβηγία.
Η Νέλα Ριλ, πρόεδρος της Επιτροπής Πολιτισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δήλωσε στο Politico ότι αναμένει από τη φον ντερ Λάιεν να ενσωματώσει πλήρως τον Καναδά στο πρόγραμμα. Οι ανταλλαγές φοιτητών υπάρχουν ήδη, αλλά «υπάρχει ακόμη περιθώριο για περισσότερα», επειδή αυτό θα είχε πολιτική βαρύτητα, είπε.
Πέρα από το Erasmus+, η ίδια είπε ότι οι βίζες για καλλιτέχνες θα πρέπει να γίνουν ευκολότερες για τους καλλιτέχνες που πραγματοποιούν περιοδείες, ώστε να ενισχυθούν οι πολιτιστικές ανταλλαγές.
Εμβάθυνση των εμπορικών δεσμών
Κατά τη διάρκεια της ομιλίας της, η φον ντερ Λάιεν θα μπορούσε να πιέσει τις χώρες της ΕΕ να επικυρώσουν επιτέλους τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου ΕΕ-Καναδά, ή CETA, η οποία υπογράφηκε το 2016 αλλά εξακολουθεί να αναμένει έγκριση από 10 πρωτεύουσες.
Oι καναδικές εταιρείες θα μπορούσαν επίσης να αποκτήσουν προνομιακή πρόσβαση στις δημόσιες συμβάσεις της ΕΕ βάσει του προτεινόμενου Νόμου Βιομηχανικής Επιτάχυνσης της ΕΕ, ο οποίος επιδιώκει να ευνοήσει τις ευρωπαϊκές εταιρείες στις δημόσιες προμήθειες πράσινων και ενεργοβόρων βιομηχανιών.
Ασφάλεια στην Αρκτική
Η άμυνα, η ασφάλεια και η Αρκτική αναδεικνύονται επίσης ως τομείς στενότερης συνεργασίας, σύμφωνα με δύο διπλωμάτες που εργάζονται πάνω στις προτάσεις.
Ο Καναδάς έχει ήδη πρόσβαση στο εμβληματικό πρόγραμμα αμυντικής χρηματοδότησης SAFE της ΕΕ, ύψους 150 δισ. ευρώ, βάσει συμφωνίας που ολοκληρώθηκε φέτος. Οι Βρυξέλλες αναθεωρούν επίσης τη στρατηγική τους για την Αρκτική ώστε να αντιμετωπίσουν αναδυόμενες υβριδικές απειλές, συμπεριλαμβανομένων δολιοφθορών σε υποθαλάσσια καλώδια, νέων εμπορικών διαδρομών και φυσικής συνδεσιμότητας.
Η Οτάβα θα μπορούσε να αποκτήσει κεντρικό ρόλο σε αυτά τα σχέδια και, όπου είναι δυνατόν, πρόσβαση στα προγράμματα της ΕΕ που έχουν σχεδιαστεί για να τα υποστηρίξουν, ανέφεραν οι διπλωμάτες. Το ζήτημα έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για την Οτάβα, δήλωσε άλλος αξιωματούχος της ΕΕ: «Η Αρκτική είναι η γειτονιά μας, αλλά είναι η κύρια περιοχή τους».