Τον κομβικό ρόλο της Θεσσαλονίκης ως βασικού μοχλού για την οικονομική και γεωπολιτική αναβάθμιση της ευρύτερης περιοχής υπογράμμισε ο Κυριάκος Πιερρακάκης.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πρόεδρος του Eurogroup, μίλησε σε εκδήλωση του Περιφερειακού Τμήματος Κεντρικής Μακεδονίας του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.
Στην ομιλία του, ο υπουργός παρουσίασε το κυβερνητικό αφήγημα για τη μετάβαση της ελληνικής οικονομίας από το μοντέλο της κατανάλωσης και του δανεισμού σε ένα νέο παραγωγικό πρότυπο, με επίκεντρο τις επενδύσεις, την τεχνολογία, την καινοτομία, την εξωστρέφεια και τη βιομηχανική ανασυγκρότηση. Παράλληλα, έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη Θεσσαλονίκη και τη Βόρεια Ελλάδα, συνδέοντας τις μεγάλες υποδομές που υλοποιούνται στην περιοχή με τη συνολική στρατηγική της χώρας για την επόμενη δεκαετία.
«Η Θεσσαλονίκη δεν υπήρξε ποτέ απλώς ένα μεγάλο αστικό κέντρο της Ελλάδας. Ήταν πάντα μια γέφυρα πολιτισμών, εμπορίου, ιδεών και δημιουργίας. Μια πόλη εξωστρεφής, ζωντανή και ανήσυχη», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι σήμερα περισσότερο από ποτέ η πόλη εκφράζει την Ελλάδα που «προσπαθεί να γίνει πιο παραγωγική, πιο σύγχρονη, πιο ισχυρή και πιο αισιόδοξη».
Από την κρίση στη σταθερότητα
Η Ελλάδα βρίσκεται πλέον «στην πρώτη γραμμή» των ευρωπαϊκών συζητήσεων και αντιμετωπίζεται ως αξιόπιστος συνομιλητής διεθνώς
Ο κ. Πιερρακάκης επιχείρησε να αποτυπώσει την απόσταση που έχει διανύσει η ελληνική οικονομία από το 2019 έως σήμερα, κάνοντας λόγο για μια χώρα που κατάφερε να σταθεί όρθια μέσα σε ένα περιβάλλον διαδοχικών κρίσεων, όπως η πανδημία, η ενεργειακή κρίση, ο πόλεμος στην ευρωπαϊκή γειτονιά, οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή και ο πληθωρισμός. Όπως είπε, η διαφορά σε σχέση με το παρελθόν ήταν ότι αυτή τη φορά «υπήρχε σχέδιο, πυξίδα, σταθερότητα και πολιτική βούληση να αλλάξουν πράγματα που για δεκαετίες θεωρούσαμε αδύνατο να αλλάξουν».
Υπενθύμισε ότι το 2019 η Ελλάδα είχε επενδύσεις μόλις στο 11% του ΑΕΠ, έναντι μέσου όρου 21% στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ανεργία στο 17%, τραπεζικό σύστημα εγκλωβισμένο στα «κόκκινα» δάνεια και περιορισμένη διεθνή αξιοπιστία. Σήμερα, σύμφωνα με τον ίδιο, η εικόνα είναι διαφορετική. Οι επενδύσεις έχουν αυξηθεί περίπου στο 17% του ΑΕΠ, η ανεργία έχει υποχωρήσει στο 8%, ενώ έχουν δημιουργηθεί πάνω από 500.000 νέες θέσεις εργασίας μέσα σε λίγα χρόνια. Ταυτόχρονα, η χώρα έχει ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα και καταγράφει τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση δημόσιου χρέους διεθνώς.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις πρόωρες αποπληρωμές χρέους, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα «απασφάλισε τη βόμβα του 2032», δηλαδή το σενάριο σημαντικής επιβάρυνσης του κόστους εξυπηρέτησης του χρέους. Όπως σημείωσε, κάθε δισεκατομμύριο ευρώ που αποπληρώνεται εξοικονομεί περίπου 30 εκατ. ευρώ, ενώ μέχρι σήμερα έχουν αποπληρωθεί 26,5 δισ. ευρώ. Ο υπουργός υποστήριξε ότι με τις πρόωρες αποπληρωμές η χώρα έχει ήδη εξοικονομήσει πάνω από 800 εκατ. ευρώ σε τόκους και θα συνεχίσει την ίδια πολιτική μέχρι το 2031. «Για πρώτη φορά μετά από χρόνια, η Ελλάδα είναι μια χώρα που αφαιρεί βάρη από τις επόμενες γενιές αντί να τους μεταφέρει τον λογαριασμό», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Αναφέρθηκε και στην κριτική που δέχεται η κυβέρνηση από την αντιπολίτευση για την πολιτική των πρόωρων αποπληρωμών του δημόσιου χρέους, υπερασπιζόμενος την επιλογή αυτή τόσο σε οικονομικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο, επισημαίνοντας ότι κάθε δισεκατομμύριο ευρώ που αποπληρώνεται μειώνει σημαντικά το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους, ενώ παράλληλα περιορίζονται οι μελλοντικοί κίνδυνοι για τη χώρα.
Το νέο παραγωγικό μοντέλο
Σημαντικό μέρος της ομιλίας αφιερώθηκε στην ανάγκη αλλαγής του παραγωγικού μοντέλου της ελληνικής οικονομίας. Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι το προηγούμενο μοντέλο ανάπτυξης, το οποίο βασιζόταν κυρίως στον δανεισμό και την κατανάλωση, κατέρρευσε κατά τη διάρκεια της κρίσης και πλέον η χώρα επιχειρεί να οικοδομήσει μια οικονομία που θα παράγει περισσότερο, θα εξάγει περισσότερο και θα δημιουργεί υψηλότερη προστιθέμενη αξία.
«Χτίζουμε μια οικονομία που θα στηρίζεται στην τεχνολογία, στην καινοτομία, στην εξωστρέφεια και στη γνώση», τόνισε, σημειώνοντας ότι η αλλαγή αυτή αποτυπώνεται ήδη σε επενδύσεις που πραγματοποιούνται στη βιομηχανία, στα data centers, στις ενεργειακές υποδομές, στα logistics, στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις και στη μεταποίηση.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις εξαγωγές, λέγοντας ότι όταν η χώρα μπήκε στην κρίση το 2009 αυτές αντιστοιχούσαν περίπου στο 20% του ΑΕΠ, ενώ σήμερα έχουν υπερδιπλασιαστεί και φτάνουν στο 42%, πλησιάζοντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 51%. «Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, η Ελλάδα δεν συζητά για το πώς θα καταναλώσει περισσότερο, αλλά για το πώς θα παράγει περισσότερο», ανέφερε.
Η τεχνητή νοημοσύνη και η «τέταρτη βιομηχανική επανάσταση»
Ο Υπουργός χαρακτήρισε την τεχνητή νοημοσύνη ως τη βασική τεχνολογία της νέας εποχής, κάνοντας λόγο για τη μεγαλύτερη τεχνολογική αλλαγή μετά τη βιομηχανική επανάσταση. Όπως είπε, η Ελλάδα δεν πρέπει να παρακολουθήσει παθητικά αυτή τη μετάβαση, αλλά να συμμετάσχει ενεργά και να εξελιχθεί σε κόμβο ψηφιακών υπηρεσιών και καινοτομίας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στις ψηφιακές μεταρρυθμίσεις των τελευταίων ετών, επισημαίνοντας ότι η χώρα απέδειξε μέσω του gov.gr, της διαδικασίας του εθνικού εμβολιασμού και της ανάπτυξης των δικτύων 5G ότι μπορεί να αλλάξει γρήγορα όταν υπάρχει σχέδιο και πολιτική βούληση. Σύμφωνα με τον ίδιο, το ψηφιακό κράτος δεν αποτελεί μια ξεχωριστή πολιτική, αλλά τη βάση για τη συνολική ανασυγκρότηση της χώρας, καθώς συνδέεται άμεσα με την παραγωγικότητα, τη διαφάνεια και την εμπιστοσύνη στους θεσμούς.
Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ακόμη ότι η επόμενη φάση αφορά την ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στην υγεία, την εκπαίδευση, τη δικαιοσύνη, τη δημόσια διοίκηση και κυρίως στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, προκειμένου να γίνουν πιο ανταγωνιστικές και παραγωγικές.
Παράλληλα, ανέδειξε τη σημασία της σύνδεσης των πανεπιστημίων με την παραγωγή και της έρευνας με την επιχειρηματικότητα, κάνοντας ειδική αναφορά στη νέα γενιά Ελλήνων επιστημόνων.
Η Ευρώπη σε νέα ιστορική καμπή
Ο Πρόεδρος του Eurogroup συνέδεσε τη συζήτηση για την ελληνική οικονομία με τις μεγάλες γεωπολιτικές και οικονομικές αλλαγές που εξελίσσονται διεθνώς. Όπως ανέφερε, οι Ηνωμένες Πολιτείες επενδύουν τεράστιους πόρους στην τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη, ενώ η Κίνα επανασχεδιάζει την παγκόσμια βιομηχανική ισορροπία. Την ίδια στιγμή, οι γεωπολιτικές εντάσεις επηρεάζουν άμεσα τις αλυσίδες εφοδιασμού, τις επενδυτικές αποφάσεις και το παγκόσμιο εμπόριο.
«Η εποχή της γεωπολιτικής αθωότητας για την Ευρώπη έχει παρέλθει», σημείωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η Ευρώπη καλείται να επιταχύνει σε τομείς όπως η τεχνολογική αυτονομία, οι επενδύσεις στην άμυνα, η ενέργεια και οι κεφαλαιαγορές.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε εκτενώς στην ανάγκη προώθησης της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να λειτουργεί ως «27 διαφορετικές αγορές» και όχι ως μία ενιαία αγορά. «Η Ευρώπη αποταμιεύει τεράστια κεφάλαια, αλλά αυτά συχνά επενδύονται στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού», είπε, σημειώνοντας ότι πολλές ευρωπαϊκές startups θεωρούν σχεδόν δεδομένο ότι θα μεταφερθούν στις ΗΠΑ όταν αναπτυχθούν.
Ο ρόλος της Ελλάδας και η στρατηγική σημασία της Θεσσαλονίκης
Ο κ. Πιερρακάκης υποστήριξε ότι η Ελλάδα βρίσκεται πλέον «στην πρώτη γραμμή» των ευρωπαϊκών συζητήσεων και αντιμετωπίζεται ως αξιόπιστος συνομιλητής διεθνώς. Σύμφωνα με τον ίδιο, η οικονομική ισχύς συνδέεται άμεσα με την εθνική ισχύ, γι’ αυτό και η χώρα πρέπει να κινείται με αυτοπεποίθηση, αξιοποιώντας τη γεωπολιτική της θέση.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη Θεσσαλονίκη, την οποία χαρακτήρισε σύγχρονη μητρόπολη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης με όλα τα χαρακτηριστικά για να μετατραπεί σε κέντρο της νέας οικονομικής γεωγραφίας της περιοχής.
«Διαθέτει λιμάνι, πανεπιστήμια, εξωστρέφεια, γεωστρατηγική θέση και ανθρώπινο δυναμικό», ανέφερε.
Επιπλέον, συνέδεσε αυτή τη στρατηγική με τα μεγάλα έργα που υλοποιούνται σήμερα στη Θεσσαλονίκη και την Κεντρική Μακεδονία, όπως το Μετρό, το FlyOver, η αναβάθμιση του λιμανιού, η ανάπλαση της ΔΕΘ και το νέο Παιδιατρικό Νοσοκομείο στο Φίλυρο. Όπως είπε, στην Κεντρική Μακεδονία υλοποιούνται σήμερα 856 έργα συνολικού ύψους 13,4 δισ. ευρώ, τα οποία δημιουργούν νέες επενδύσεις, θέσεις εργασίας και αναπτυξιακή δυναμική για ολόκληρη τη Βόρεια Ελλάδα.
Ο υπουργός τόνισε ακόμη ότι η περιφερειακή ανάπτυξη δεν αποτελεί μόνο οικονομικό στόχο, αλλά και εθνική προτεραιότητα, επισημαίνοντας ότι «μια ισχυρή Ελλάδα δεν μπορεί να είναι μια Ελλάδα πολλών ταχυτήτων».
Κλείνοντας την ομιλία του, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η επόμενη δεκαετία πρέπει να είναι «μια δεκαετία τόλμης, επενδύσεων, τεχνολογίας και παραγωγής», επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να επιστρέψει στις λογικές του λαϊκισμού και της στασιμότητας.
«Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια δεν συζητάμε με όρους επιβίωσης. Συζητάμε με όρους πραγματικής και ρεαλιστικής προοπτικής», ανέφερε, καταλήγοντας πως «η Θεσσαλονίκη μπορεί, η Ελλάδα μπορεί και οι Έλληνες το αξίζουμε».
