Με συγκίνηση και λόγια βαθιάς εκτίμησης, σύσσωμος ο πολιτικός κόσμος αποχαιρετά την Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη, η οποία σφράγισε με την παρουσία της τη δημόσια ζωή για σχεδόν τρεις δεκαετίες και πέθανε σήμερα.
Από τα έδρανα της Βουλής έως την ακαδημαϊκή κοινότητα, η διαδρομή της ταυτίστηκε με τη σοβαρότητα, τη μετριοπάθεια και τη σταθερή υπεράσπιση του κοινοβουλευτισμού.
Δηλώσεις για την απώλειά της έκαναν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κώστας Τασούλας, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο Πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης, καθώς και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, υπογραμμίζοντας το εύρος της προσφοράς και της προσωπικότητάς της.
Κυριάκος Μητσοτάκης
«Μαζί με όλους τους Έλληνες και κάθε Νεοδημοκράτη αποχαιρετώ με θλίψη και σεβασμό την Άννα Ψαρούδα. Την πρώτη γυναίκα Πρόεδρο της Βουλής, αλλά και την πρώτη γυναίκα που ηγήθηκε της Ακαδημίας Αθηνών. Μία ξεχωριστή νομική προσωπικότητα. Και μία Ελληνίδα που επί χρόνια τίμησε την Αθήνα ως βουλευτής και τη χώρα μας ως υπουργός σε κρίσιμα χαρτοφυλάκια.
Η Άννα περνά, τώρα, στην Ιστορία έχοντας αφήσει ισχυρό το αποτύπωμά της στην επιστήμη και στη δημόσια ζωή. Ταυτόχρονα, όμως, περνά και στη μνήμη όλων ως υπόδειγμα πολιτικού και διανοούμενου. Με έγκυρες και τεκμηριωμένες θέσεις, ηθική στάση και μετριοπαθή συμπεριφορά. Με σταθερή επιδίωξη την ενότητα και τη συνεννόηση των πολιτικών δυνάμεων.
Είμαστε τυχεροί όσοι συνεργαστήκαμε μαζί της, καθώς η ευγενική μορφή και οι πολύτιμες σκέψεις της θα μας συνοδεύουν για πάντα. Γιατί η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη μας αφήνει πλούσια παρακαταθήκη: την εθνική προσήλωση, την παραταξιακή συνέπεια και την αθόρυβη προσφορά. Μία αληθινή Κυρία της πολιτικής, της επιστήμης και της κοινωνικής δράσης.
Η σκέψη μου είναι κοντά στην οικογένεια και τους αμέτρητους φίλους της.»
Παύλος Μαρινάκης
«Με σεβασμό και βαθιά συγκίνηση αποχαιρετούμε την Άννα Ψαρούδα Μπενάκη, μια σπουδαία νομικό και πολιτικό, η οποία υπηρέτησε με αφοσίωση τη Δημοκρατία και τους θεσμούς. Η πορεία της υπήρξε ταυτισμένη με τη σοβαρότητα και τη θεσμική προσήλωση. Ως η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, άφησε το δικό της διακριτό αποτύπωμα, τιμώντας τον κοινοβουλευτισμό και συμβάλλοντας στη θωράκιση της λειτουργίας του Κοινοβουλίου.
Υπηρέτησε το δημόσιο βίο με αξιοπρέπεια και βαθιά πίστη στις αξίες της Δημοκρατίας.
Ειλικρινή συλλυπητήρια στους οικείους της.
Η μνήμη και η παρακαταθήκη της θα μας συνοδεύουν.»
Νικήτας Κακλαμάνης
«Με βαθιά θλίψη και ιδιαίτερη συγκίνηση αποχαιρετώ σήμερα την Άννα Ψαρούδα - Μπενάκη.
Η Άννα δεν υπήρξε μόνο μία εξέχουσα πολιτική προσωπικότητα της μεταπολιτευτικής Ελλάδας. Υπήρξε μια σπάνια γυναίκα με ισχυρή πνευματική συγκρότηση, βαθιά νομική κατάρτιση και αταλάντευτη προσήλωση στους δημοκρατικούς θεσμούς.
Για εμένα υπήρξε και φίλη. Ένας άνθρωπος με ευθύ λόγο, καθαρή σκέψη και αυθεντική ευγένεια.
Ως πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, άνοιξε δρόμους σε μια εποχή που οι θεσμοί δοκιμάζονταν από τη δυσπιστία και την απαξίωση. Υπηρέτησε το Κοινοβούλιο με κύρος, σοβαρότητα και βαθιά επίγνωση της ιστορικής ευθύνης που συνεπάγεται το αξίωμα. Η παρουσία της στην Προεδρία της Βουλής υπήρξε ουσιαστική και καθοριστική για την ενίσχυση της θεσμικής λειτουργίας και του κοινοβουλευτικού ήθους.
Διακεκριμένη νομικός και πανεπιστημιακός, με σπουδές στη Γερμανία, υπηρέτησε την επιστήμη του Ποινικού Δικαίου με συνέπεια και βάθος. Ως Υπουργός Δικαιοσύνης και Υπουργός Πολιτισμού, αλλά και ως Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών, απέδειξε ότι η δημόσια προσφορά μπορεί να συνδυάζει γνώση, ευαισθησία και υψηλό αίσθημα καθήκοντος.
Η Άννα Ψαρούδα - Μπενάκη ανήκει πλέον στην Ιστορία του τόπου.
Άφησε πίσω της ένα αποτύπωμα διακριτό και φωτεινό. Ένα αποτύπωμα ήθους, θεσμικής προσήλωσης και ανιδιοτελούς προσφοράς.
Αποχαιρετώ μια φίλη και μια μεγάλη κυρία της πολιτικής και της επιστήμης με σεβασμό και ευγνωμοσύνη.
Στην οικογένειά της και στους οικείους της εκφράζω τα ειλικρινή και θερμά μου συλλυπητήρια».
Κωνσταντίνος Τασούλας
«Η απώλεια της Άννας Ψαρούδα- Μπενάκη προκαλεί θλίψη και περισυλλογή όχι μόνο στους οικείους και τους φίλους της, όχι μόνο σε όσους είχαμε την τιμή να την γνωρίσουμε, να συνεργαστούμε ή απλώς να ανταλλάξουμε απόψεις μαζί της κατά την μακρά και πυκνή διαδρομή της στην πολιτική και τον ακαδημαϊκό χώρο, αλλά και σε όλους τους πολίτες που εκτίμησαν την προσωπικότητα και την προσφορά της.
«Με το πέρασμά της από τη ζωή η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη κατόρθωσε να αποτελέσει υπόδειγμα όχι μόνο για τις γυναίκες επιστήμονες με θέληση συμμετοχής στην πολιτική, αλλά και για κάθε νέο και νέα που πιστεύει ότι η ευπρέπεια, η υψηλή κατάρτιση, η αίσθηση καθήκοντος, η γνησιότητα και η ποιότητα του χαρακτήρα θα είναι πάντοτε και ανεξαρτήτως συρμών στοιχεία αναντικατάστατα στο πολιτικό και ακαδημαϊκό γίγνεσθαι. Εκφράζω τα βαθιά και ειλικρινή μου συλλυπητήρια στους οικείους της».
Δημήτρης Αβραμόπουλος
«Με βαθιά θλίψη πληροφορήθηκα την απώλεια της Άννας Ψαρούδα-Μπενάκη, μιας σπουδαίας προσωπικότητας της δημόσιας ζωής, που υπηρέτησε με ήθος, σοβαρότητα και αίσθημα ευθύνης την πατρίδα και τη δημοκρατία.
Η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη υπήρξε η επιτομή της αξιοπρέπειας. Με τη θεσμική της παρουσία, την επιστημονική της συγκρότηση και τον μετρημένο λόγο της, τίμησε το Ελληνικό Κοινοβούλιο ως η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής και άφησε ένα διακριτό αποτύπωμα πολιτικού πολιτισμού.
Τη θυμάμαι με ιδιαίτερη εκτίμηση και σε προσωπικό επίπεδο, καθώς υπήρξαμε συνυποψήφιοι στην Α’ Περιφέρεια Αθηνών. Πάντοτε ευγενής, νηφάλια, με σεβασμό προς όλους, αποτέλεσε παράδειγμα για το πώς η πολιτική μπορεί να ασκείται με ποιότητα και μέτρο.
Στην οικογένειά της και στους οικείους της εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια.
Η μνήμη της θα παραμείνει ζωντανή ως σημείο αναφοράς ήθους και προσφοράς στη δημόσια ζωή».
Κωστής Χατζηδάκης
«Με μεγάλη θλίψη αποχαιρετούμε την Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη. Προσωπικά τη γνώριζα και την ξεχώριζα από τότε που ήμουν ακόμα φοιτητής. Μια άξια και δυναμική Ελληνίδα που χάραξε τη δική της ξεχωριστή πορεία ως η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής και της Ακαδημίας Αθηνών. Αλλά και ένα πολύ σημαντικό στέλεχος της Νέας Δημοκρατίας, την οποία υπηρέτησε με σοβαρότητα, εντιμότητα και μετριοπάθεια. Τα συλλυπητήριά μου στην οικογένειά της».
Κυριάκος Πιερρακάκης
«Η Άννα Ψαρούδα - Μπενάκη υπήρξε μια σπουδαία προσωπικότητα για τη νομική επιστήμη και για την πολιτική ζωή. Πρώτη γυναίκα Προέδρος της Βουλής, πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών. Δύο κορυφές που δεν της χαρίστηκαν, αλλά τις κατέκτησε η ίδια με τις δικές της δυνάμεις.
Η Αθήνα βρισκόταν διαρκώς στο επίκεντρο της δράσης της. Από τα έδρανα της Νομικής Αθηνών μέχρι τη Βουλή των Ελλήνων και την προεδρία της Ακαδημίας, η σπουδαία διαδρομή της άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα στις γειτονιές της πρωτεύουσας.
Την αποχαιρετώ με συγκίνηση, σεβασμό και ευγνωμοσύνη για όσα προσέφερε στην Ελλάδα, στα γράμματα και στην παράταξή μας. Στους οικείους της εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια.»
Κώστας Καραμανλής
«Οι Ελληνίδες και οι Έλληνες αποχαιρετούμε σήμερα με συγκίνηση την πρώην -και πρώτη γυναίκα – Πρόεδρο της Βουλής και της Ακαδημίας Αθηνών Άννα Ψαρούδα Μπενάκη.
Μια διακεκριμένη επιστήμονα, μια πολιτικό πρότυπο ήθους και προσφοράς, μια σπουδαία γυναίκα που γκρέμισε στερεότυπα και έγινε σύμβολο ισότητας στην πατρίδα μας.
Η πορεία της στον δημόσιο βίο και ειδικά στο Κοινοβούλιο χαρακτηρίστηκε από ευγένεια, μετριοπάθεια, θεσμική υπευθυνότητα και σοβαρότητα που σήμερα ,δυστυχώς, αποτελούν ζητούμενα.
Στους οικείους της εκφράζω τα ειλικρινή συλλυπητήριά μου».
Τάκης Θεοδωρικάκος
«Με βαθιά θλίψη αποχαιρετούμε την Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη. Μια σπουδαία Ελληνίδα, σημαντικό στέλεχος της παράταξής μας, που αποτέλεσε την πρώτη γυναίκα Πρόεδρο της Βουλής. Υπηρέτησε τους θεσμούς με σοβαρότητα, αξιοπρέπεια και βαθιά πίστη στη Δημοκρατία, αφήνοντας ισχυρό αποτύπωμα στον δημόσιο βίο».
Νίκος Δένδιας
«Η Άννα Ψαρούδα ‑ Μπενάκη υπήρξε εξέχουσα νομικός και ακαδημαϊκός και υπηρέτησε το κοινοβουλευτικό πολίτευμα με κύρος και αίσθημα ευθύνης, ως η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων. Εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια στους οικείους της».
Λίνα Μενδώνη
«Με ιδιαίτερη θλίψη πληροφορήθηκα την απώλεια της Άννας Ψαρούδα-Μπενάκη, μιας εμβληματικής προσωπικότητας της μεταπολιτευτικής Ελλάδας.
Η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη υπήρξε ένα σπάνιο παράδειγμα αρμονικού συνδυασμού της εμβριθούς θεωρητικής σκευής με την αποτελεσματική πολιτική δράση. Δεν δίστασε να αφήσει μια μετεωρική σταδιοδρομία στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών για να μπει στον απαιτητικό στίβο της πολιτικής. Μεταφέροντας ακέραιες σε αυτόν τις αξίες που πρέσβευε και δίδασκε και ως καταξιωμένη επιστήμονας: την προσήλωση στο δημοκρατικό κεκτημένο, την επιδίωξη της καταλλαγής, της μετριοπάθειας και της συνεννόησης στην πολιτική διαδικασία, τον απόλυτο σεβασμό στο κράτος δικαίου και τις αρχές του.
Στη μακρά πορεία της στην πολιτική τίμησε όλα ανεξαιρέτως τα κρίσιμα υπουργικά χαρτοφυλάκια που της ανατέθηκαν, καταλείποντας σημαντικό -και κυρίως μετρήσιμο- έργο. Το πέρασμά της, ειδικότερα, από το Υπουργείο Πολιτισμού υπήρξε μεν σύντομο, άφησε όμως ορατό και ανθεκτικό στον χρόνο αποτύπωμα. Ενώ η θητεία της ως Προέδρου της Βουλής συνάντησε διακομματική αποδοχή. Η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη θα μπορούσε, μολονότι δεν το έπραξε, να σεμνύνεται για πολλές πρωτιές. Από τις πρώτες καθηγήτριες της Νομικής Σχολής και από τις πρώτες γυναίκες ακαδημαϊκούς, η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής, ομοίως η πρώτη Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών. Όμως τις εξέχουσες θέσεις τις οποίες λάμπρυνε δεν τις κατέκτησε επειδή ήταν γυναίκα, αλλά επειδή ήταν άξια, κάτι που προσδίδει ακόμη μεγαλύτερη σημασία στην πολύχρονη παρουσία της σε πολλαπλά πεδία του δημόσιου και κοινωνικού βίου.
Η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη υπήρξε υπόδειγμα ανθρώπου που μετουσίωσε την επιτυχημένη και πανάξια προσωπική σταδιοδρομία σε καθοριστικό εφόδιο για την εμπλοκή στη δημόσια ζωή και την αφειδώλευτη προσφορά σε αυτήν. Οι πολίτες και οι συνάδελφοί της, σε κάθε πεδίο, της το αναγνώρισαν με την εμπιστοσύνη τους, την οποία η ίδια δικαίωσε με το παραπάνω.
Στους οικείους της, τους συναδέλφους της και τους πολλούς φίλους της απευθύνω ειλικρινέστατα συλλυπητήρια».
Αντώνης Σαμαράς
«Η απώλεια της πρώτης γυναίκας προέδρου της Βουλής και της Ακαδημίας Αθηνών, της Αννας Ψαρούδα-Μπενάκη, στεναχωρεί όλους εμάς που πορευτήκαμε μαζί. Γιατί εξέφρασε ένα σπάνιο πολιτικό και ατομικό ήθος. Εκφράζω τα συλλυπητήριά μου στους οικείους της».
Νίκη Κεραμέως
«Η απώλεια της Άννας Ψαρούδα Μπενάκη αφήνει βαθύ αποτύπωμα στη δημόσια ζωή του τόπου. Υπήρξε μια πολιτική παρουσία με ήθος, νηφαλιότητα και αξιοπρέπεια.
Ως η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής, σφράγισε την κοινοβουλευτική περίοδο με αίσθημα ευθύνης και θεσμική συνέπεια. Η διαδρομή της ταυτίστηκε με καθαρό πολιτικό λόγο και σεβασμό στους θεσμούς.
Θα τη θυμόμαστε για το έργο και την προσφορά της.
Θερμά συλλυπητήρια στην οικογένεια και τους οικείους της».
Η ανακοίνωση της Νέας Δημοκρατίας
Η οικογένεια της Νέας Δημοκρατίας αποχαιρετά με θλίψη και ιδιαίτερη συγκίνηση ένα ιστορικό στέλεχός της, την Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη. Την πρώτη γυναίκα Πρόεδρο της Βουλής, αλλά και την πρώτη γυναίκα που κατέλαβε το αξίωμα της Προέδρου της Ακαδημίας Αθηνών.
Γεννήθηκε το 1934 στην Αθήνα.
Σπούδασε Νομική στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, συμπλήρωσε τις σπουδές της στο Ποινικό Δίκαιο στη Βόννη και στο Φράιμπουργκ και έγινε διδάκτωρ του Ποινικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο της Βόννης. Το 1978 έγινε Καθηγήτρια Ποινικού Δικαίου του ΕΚΠΑ.
Η πολιτική της καριέρα ξεκίνησε το 1981, όταν και εξελέγη Βουλευτής Επικρατείας της Νέας Δημοκρατίας. Το 1985 εξελέγη Βουλευτής Α΄ Αθηνών και έκτοτε εκλεγόταν συνεχώς έως το 2009 στην ίδια περιφέρεια.
Το 1989 διετέλεσε αναπληρώτρια Υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων και Υπουργός Πολιτισμού στην Κυβέρνηση Τζαννετάκη. Υπηρέτησε επίσης ως αναπληρώτρια Υπουργός Πολιτισμού (1990-1991), Υπουργός Πολιτισμού (1991-1992) και Υπουργός Δικαιοσύνης (1992-1993) στην Κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη.
Τον Οκτώβριο του 1996 ήταν η πρώτη γυναίκα που προτάθηκε ποτέ για Πρόεδρος της Βουλής, ενώ το 2004 εξελέγη Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων.
Η πολιτική της διαδρομή υπήρξε σπουδαία όσο και η προσφορά της στην Επιστήμη. Το 2010 εξελέγη μέλος της Ακαδημίας Αθηνών στην έδρα του Ποινικού Δικαίου, ενώ το 2020 διετέλεσε Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών.
Η διαδρομή της Άννας Ψαρούδα-Μπενάκη στα κοινά χαρακτηρίστηκε από θάρρος, οξυδέρκεια, πολιτική σοφία και αφοσίωση στο καθήκον. Άφησε πίσω της σημαντικό έργο στα Υπουργεία στα οποία υπηρέτησε και άσκησε υποδειγματικά τα καθήκοντά της ως Προέδρου της Βουλής, αφήνοντας ανεξίτηλο αποτύπωμα στη λειτουργία του Κοινοβουλίου με τη συνέπεια, τη νηφαλιότητα και την προσήλωσή της στη συνταγματική τάξη, κερδίζοντας την εκτίμηση όλου του πολιτικού κόσμου. Ήταν όμως και μια σπάνια γυναίκα που ξεχώρισε για το ήθος, την ευγένεια και την ποιότητά της.
Την αποχαιρετούμε με σεβασμό και ευγνωμοσύνη, εκφράζοντας τα ειλικρινή μας συλλυπητήρια στην οικογένεια και τους οικείους της.
Η ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ
«Η Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη πίστευε βαθιά στις αξίες του διαλόγου, της συνεννόησης και του σεβασμού του κράτους δικαίου. Αξίες που υπηρέτησε και ως η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Βουλής. Διακεκριμένη ακαδημαϊκός, πολιτικός με μετριοπάθεια και ήθος. Ειλικρινή συλλυπητήρια στους οικείους της και τους πολιτικούς συνοδοιπόρους της».
Ποια ήταν η Άννα Ψαρούδα - Μπενάκη
Η Άννα Ψαρούδα - Μπενάκη γεννήθηκε στην Αθήνα. Ήταν κόρη του Ναυάρχου Ευαγγέλου Ψαρούδα και σύζυγος του ιστορικού της φιλοσοφίας Λίνου Γ. Μπενάκη.
Φοίτησε στο Αμερικανικό Κολλέγιο Θηλέων Ελληνικού και σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, λαμβάνοντας το Πτυχίο Νομικής το 1957. Πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στα Πανεπιστήμια Βόννης και Κολωνίας και έλαβε διδακτορικό στο Ποινικό Δίκαιο από το Πανεπιστήμιο της Βόννης το 1961.
Εργάστηκε ερευνητικά στο Ινστιτούτο Μαξ-Πλανκ Διεθνούς και Αλλοδαπού Ποινικού Δικαίου στο Φράιμπουργκ και διήλθε όλη την πανεπιστημιακή ιεραρχία στη Νομική Σχολή Αθηνών (1962-2001), διδάσκοντας Ποινικό Δίκαιο και Ποινική Δικονομία.
Εισήλθε στην πολιτική το 1981 ως βουλευτής Επικρατείας της Νέας Δημοκρατίας και υπηρέτησε επί 28 χρόνια ως βουλευτής Α΄ Αθηνών. Διετέλεσε Αναπληρώτρια Υπουργός Παιδείας, Υπουργός Πολιτισμού, Υπουργός Δικαιοσύνης και Πρόεδρος της Βουλής (2004-2007).
Στις 29 Απριλίου 2010 εξελέγη τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών στην έδρα Ποινικού Δικαίου, της οποίας διετέλεσε και Πρόεδρος, γράφοντας ιστορία ως η πρώτη γυναίκα που κατέλαβε το ύπατο αυτό αξίωμα.
Η διαδρομή της υπήρξε συνώνυμη της θεσμικής ευθύνης, της επιστημονικής αρτιότητας και της διακριτικής αλλά ουσιαστικής προσφοράς στα κοινά.
