Καμία ανοχή στην παραβατικότητα είναι το μήνυμα που στέλνει το νομοσχέδιο «Προώθηση Πολιτικών Νόμιμης Μετανάστευσης», το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή από το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου και πρόκειται να συζητηθεί στις αρμόδιες επιτροπές.

Με το νομοσχέδιο η Ελλάδα δημιουργεί ένα νέο θεσμικό πλαίσιο για τη νόμιμη μετανάστευση θέτοντας αυστηρούς όρους αλλά κυρίως διαφάνεια. Επιπλέον στηρίζει την ελληνική οικονομία ενισχύοντας το εργατικό δυναμικό σε τομείς που καταγράφονται ελλείψεις κόβοντας επιδόματα, ενώ παράλληλα προβλέπει βίζα για ειδικότητες υψηλής ειδίκευσης, για όσους έχουν στόχο τις σπουδές και άλλες κατηγορίες.

Όπως αναφέρει το υπουργείο σε ανακοίνωσή του, «η Ελλάδα χαράσσει μια συνεκτική και ολοκληρωμένη μεταναστευτική πολιτική, αυστηρή απέναντι στην παρανομία, ανοικτή αποκλειστικά στη νόμιμη κινητικότητα και πλήρως ευθυγραμμισμένη με τις πραγματικές ανάγκες της οικονομίας και της κοινωνίας».

Όπως έχει δηλώσει ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, «οι μετανάστες δεν έχει νόημα να μένουν σε ένα διαμέρισμα στην Αθήνα, έτσι θα πάνε εκεί που έχουμε ανάγκες. Θα τους πεις ότι δεν έχεις κανένα επίδομα, αλλά θα σου δώσω το δικαίωμα να εργαστείς, και έτσι δεν θα ζουν σε βάρος των Ελλήνων φορολογουμένων».

Σαφής διάκριση

Το ισχύον και το νέο νομοθετικό πλαίσιο συνδυάζουν την αποτροπή των παράνομων ροών, την ενίσχυση των επιστροφών και τη διαχείριση της αυξημένης πίεσης από τη Λιβύη, με την ανάπτυξη οργανωμένων και ελεγχόμενων νόμιμων οδών μετανάστευσης. Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με το υπουργείο, δίνεται έμφαση στη σαφή διάκριση μεταξύ προσφυγικών και οικονομικών ροών, στη μετατόπιση της πίεσης προς την Κρήτη και στην προετοιμασία των αναγκαίων δομών, στη σύνδεση της διεθνούς προστασίας με την ένταξη στην αγορά εργασίας, καθώς και στον εξορθολογισμό ειδικών κατηγοριών, όπως το πλαίσιο για τους ασυνόδευτους ανηλίκους.

«Το νέο νομοθετικό πλαίσιο στηρίζεται σε τρεις πυλώνες, με κεντρικό παράδειγμα το Κουτσόχερο. Οι δομές διαχωρίζονται ανάλογα με το προφίλ των εισερχομένων. Άτομα που δεν διαθέτουν προσφυγικό προφίλ εντάσσονται σε διαδικασίες επιστροφής, ενώ όσοι διαθέτουν προσφυγικό προφίλ εντάσσονται σε στοχευμένα προγράμματα προετοιμασίας για εργασία. Στο Κουτσόχερο, πρόσφυγες κυρίως από το Σουδάν εκπαιδεύονται στη βασική γνώση της ελληνικής γλώσσας και στις ελληνικές καλλιέργειες, ώστε με τη χορήγηση ασύλου να μπορούν άμεσα να ενταχθούν στην αγορά εργασίας σε συνεργασία με τοπικούς συνεταιρισμούς», έχει εξηγήσει ο υπουργός.

Το νομοσχέδιο παρεμβαίνει σε όλα τα στάδια της διαδικασίας αδειοδότησης μειώνοντας τη γραφειοκρατία και επιταχύνοντας την εξυπηρέτηση των πολιτών τρίτων χωρών που διαμένουν νόμιμα στην Ελλάδα εισάγοντας αυτόματη ανανέωση για τις «ασφαλείς» κατηγορίες αδειών, όπως η εξαρτημένη εργασία, με μοναδική επιφύλαξη λόγους δημόσιας τάξης και ασφάλειας, και καθιερώνει ελάχιστη διάρκεια δύο ετών για κάθε άδεια διαμονής.

Την ίδια ώρα, ενισχύει τις διαδικασίες μετάκλησης εργαζομένων από τρίτες χώρες, απλουστεύει τα στάδια και δίνει ευελιξία στην αλλαγή εργοδότη, ενώ καθιερώνει ελάχιστο ηλικιακό όριο και εντάσσει τις Εταιρείες Προσωρινής Απασχόλησης ως δυνητικούς εργοδότες. Παράλληλα, θεσπίζει fast track διαδικασία για εργαζόμενους σε μεγάλα δημόσια έργα και στρατηγικές επενδύσεις.

Σε σχέση με τη διεθνή συνεργασία, το νομοσχέδιο για τη νόμιμη μετανάστευση προωθεί διμερείς διακρατικές συμφωνίες με χώρες προέλευσης δίνοντας έμφαση στη συνεργασία για επιστροφές παράνομα διαμενόντων και στην καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης.

Παράλληλα, επιδιώκει την προσέλκυση ανθρώπινου δυναμικού υψηλής εξειδίκευσης και γνώσης εισάγοντας νέες κατηγορίες εθνικών θεωρήσεων όπως Tech Visa και Talent Visa, ρυθμίζοντας παράλληλα θέματα επισκέψεων καθηγητών και επιταχύνοντας προξενικές διαδικασίες σε επιλεγμένες περιπτώσεις, ενώ αυξάνει τη διάρκεια άδειας διαμονής για εργαζόμενους υψηλής ειδίκευσης μέσω της Blue Card.

Οι άδειες διαμονής θα ισχύουν για όλη τη διάρκεια των σπουδών παρέχοντας ταυτόχρονα δικαίωμα μερικής απασχόλησης και δυνατότητα παραμονής μετά την αποφοίτηση για αναζήτηση εργασίας με ταχύτερη χορήγηση θεωρήσεων στο πλαίσιο διεθνών συνεργασιών.

Αξιοποίηση

Επιπλέον, σύμφωνα με το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, το νομοσχέδιο αξιοποιεί τους δικαιούχους διεθνούς προστασίας που διαμένουν νόμιμα στη χώρα προωθώντας προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης σε τομείς με ελλείψεις, όπως οι κατασκευές, η αγροτική παραγωγή και ο τουρισμός, μειώνει την εξάρτηση από επιδόματα και ενισχύει την ένταξη στην αγορά εργασίας.

Ταυτόχρονα, επιβάλλει αυστηρές κυρώσεις για την παράνομη διακίνηση μεταναστών σε όλα τα επίπεδα, τιμωρεί τη συνδρομή σε παράνομους μετανάστες από νόμιμους μετανάστες, προβλέπει απώλεια καθεστώτος νομιμότητας για όσους τους συνδράμουν με οποιονδήποτε τρόπο και ακόμη ισόβια κάθειρξη για διακινητές, ενώ θεσπίζει υφ’ όρων απόλυση αλλοδαπών που εκτίουν πλημμεληματικές ποινές φυλάκισης υπό την προϋπόθεση της άμεσης απέλασης.

Σχετικά με τις ΜΚΟ, το νέο νομοσχέδιο ρυθμίζει το πλαίσιο λειτουργίας τους με στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας, απλοποιεί τη διαδικασία εγγραφής στο μητρώο του υπουργείου και αυστηροποιεί κυρώσεις για μέλη που εμπλέκονται σε διακίνηση. Ειδικότερα, προβλέπει πολυετή κάθειρξη και διαγραφή της ΜΚΟ από το μητρώο και κατάργηση προνομιακών προγραμματικών συμβάσεων, ενώ η σύναψη συμβάσεων θα γίνεται αποκλειστικά μέσω διαγωνιστικών διαδικασιών.

Ταυτόχρονα, το νομοσχέδιο προβλέπει σύσταση Επιτροπής Συντονισμού Μεταναστευτικής Πολιτικής για την αποτελεσματική εφαρμογή των μέτρων και θεσπίζει την υφ’ όρων απόλυση με άμεση απέλαση όσων μεταναστών εκτίουν πλημμεληματικές ποινές φυλάκισης.