Στη διαχείριση ενός έντονου καιρικού φαινομένου, η πληροφορία έχει αξία όταν φτάνει εγκαίρως.
Πόσο δυνατή είναι η βροχόπτωση σε μια περιοχή; Πώς μεταβάλλεται η στάθμη του νερού σε ένα κρίσιμο σημείο; Υπάρχουν ενδείξεις που απαιτούν αυξημένη επιφυλακή;
Στο πλαίσιο του «Πληροφοριακού Συστήματος για την Οριοθέτηση των Υδατορεμάτων» προβλέπεται η δημιουργία ενός εκτεταμένου δικτύου παρακολούθησης, με 250 μετεωρολογικούς σταθμούς και 150 σταθμηγράφους σε υδρολογικά κατάλληλες θέσεις. Στόχος είναι η καταγραφή και τηλεμετάδοση μετεωρολογικών και υδρομετρικών δεδομένων, ώστε οι αρμόδιες αρχές να μπορούν να έχουν σε πραγματικό χρόνο εικόνα από κρίσιμα σημεία των υδατορεμάτων.
Πρόκειται για ένα σκέλος του έργου με άμεση σχέση με την Πολιτική Προστασία. Το ίδιο το Πληροφοριακό Σύστημα προβλέπεται να διασυνδεθεί με τις αρμόδιες υπηρεσίες, ενώ τα στοιχεία που θα συλλέγονται μπορούν να υποστηρίξουν και υπηρεσίες έγκαιρης προειδοποίησης.
Οι μετεωρολογικοί σταθμοί και οι σταθμηγράφοι δεν κάνουν βέβαια την ίδια δουλειά. Οι πρώτοι καταγράφουν στοιχεία για τις καιρικές συνθήκες, ενώ οι δεύτεροι παρακολουθούν τη στάθμη του νερού. Ο συνδυασμός τους μπορεί να προσφέρει μια πληρέστερη εικόνα για όσα συμβαίνουν σε μια περιοχή όταν ο καιρός επιδεινώνεται.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία στην περίπτωση των πλημμυρών, όπου η κατάσταση μπορεί να μεταβληθεί γρήγορα. Η γνώση ότι σε ένα σημείο καταγράφεται έντονη βροχόπτωση αποκτά μεγαλύτερη αξία όταν μπορεί να συνδυαστεί με την εξέλιξη της στάθμης ενός κοντινού υδατορέματος. Το ζητούμενο δεν είναι απλώς να υπάρχουν μετρήσεις, αλλά να μπορούν να αξιοποιηθούν εκεί όπου χρειάζονται.
Το έργο έρχεται έτσι να προσθέσει στη χαρτογράφηση των υδατορεμάτων ένα ακόμη επίπεδο πληροφορίας. Δεν αφορά μόνο το πού βρίσκονται τα υδατορέματα και ποια είναι τα χαρακτηριστικά τους, αλλά και τη δυνατότητα να υπάρχει καλύτερη παρακολούθηση συγκεκριμένων σημείων όταν οι συνθήκες το απαιτούν.
Η διαφορά είναι ουσιαστική. Η Πολιτική Προστασία χρειάζεται ασφαλώς σχέδια, ανθρώπους, μέσα και υποδομές. Χρειάζεται όμως και όσο το δυνατόν πληρέστερη εικόνα της κατάστασης πριν πάρει αποφάσεις. Η ίδια η στρατηγική του έργου συνδέει το σύστημα με την παρακολούθηση κρίσιμων σημείων, την έγκαιρη ενημέρωση των αρχών, την πρόληψη πλημμυρικών κινδύνων και την επιχειρησιακή ετοιμότητα.
Δεν πρόκειται, βέβαια, για ένα «μαγικό σύστημα» που μπορεί να αποτρέψει μια φυσική καταστροφή. Κανένα δίκτυο μετρήσεων δεν μπορεί να υποκαταστήσει τα αντιπλημμυρικά έργα, τη συντήρηση των υποδομών ή την επιχειρησιακή δράση των αρμόδιων αρχών.
Μπορεί, όμως, να δώσει κάτι που σε μια δύσκολη στιγμή είναι πολύτιμο: περισσότερη γνώση και περισσότερο χρόνο για να αξιολογηθεί σωστά μια κατάσταση.
Και αυτή είναι ίσως η πιο απλή εξήγηση της χρησιμότητας των 400 σταθμών. Δεν είναι απλώς ένας ακόμη αριθμός μέσα σε ένα μεγάλο τεχνικό έργο. Είναι η προσπάθεια να υπάρχει καλύτερη εικόνα εκεί όπου, όταν ο καιρός δυσκολεύει, κάθε πληροφορία μπορεί να μετρήσει.
