Στην Ιταλία, ο πρώην στρατηγός Ρομπέρτο Βανάτσι ιδρύει νέο ακροδεξιό κόμμα, ανεβαίνει δημοσκοπικά και δημιουργεί σοβαρούς πονοκεφάλους στη Τζόρτζια Μελόνι.
Το νέο ακροδεξιό κόμμα «Futuro Nazionale» (Εθνικό Μέλλον) του πρώην στρατηγού Ρομπέρτο Βανάτσι εξελίσσεται σε σημαντικό πολιτικό πονοκέφαλο για την πρωθυπουργό της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι, καθώς ενισχύει διαρκώς την επιρροή του ενόψει των κρίσιμων εκλογών του επόμενου έτους.
Από τη Λέγκα στην πολιτική πρόκληση
Μόλις τέσσερις μήνες μετά την αποχώρησή του από τη Λέγκα του Ματέο Σαλβίνι, ο Βανάτσι υποστηρίζει ότι το νέο του κίνημα αριθμεί σχεδόν 100.000 εγγεγραμμένα μέλη, ενώ οι δημοσκοπήσεις του αποδίδουν ποσοστά που προσεγγίζουν το 4%-5% και παρουσιάζουν ανοδική δυναμική.
Παρότι το ποσοστό αυτό δεν θεωρείται ιδιαίτερα υψηλό, μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικό σε μια αμφίρροπη εκλογική αναμέτρηση. Η εξέλιξη αυτή φέρνει τη Μελόνι αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα: είτε να προσεγγίσει το νέο κόμμα, ρισκάροντας να αποξενώσει τους πιο μετριοπαθείς ψηφοφόρους της, είτε να κρατήσει αποστάσεις ελπίζοντας ότι η δυναμική του θα περιοριστεί.
Ο Βανάτσι παρουσιάζει το Futuro Nazionale ως ένα ασυμβίβαστο εθνικιστικό, αντιευρωπαϊκό και φιλορωσικό κόμμα, κατηγορώντας τη σημερινή κυβέρνηση ότι εγκατέλειψε τις αρχικές δεξιές της θέσεις. Όπως υποστηρίζει, η κυβέρνηση δεν αντιστάθηκε επαρκώς στις πιέσεις των Βρυξελλών, απέτυχε να περιορίσει την εγκληματικότητα και δεν υλοποίησε τις δεσμεύσεις της για τον επαναπατρισμό μεταναστών.
Η άνοδος ενός αμφιλεγόμενου προσώπου
Ο 57χρονος πρώην αλεξιπτωτιστής βρέθηκε στο επίκεντρο της δημοσιότητας το 2023, όταν εξέδωσε βιβλίο στο οποίο υπερασπιζόταν τις παραδοσιακές ιταλικές αξίες, διατυπώνοντας παράλληλα επικριτικές θέσεις απέναντι σε ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα, μετανάστες και φεμινιστικές οργανώσεις.
Οι τοποθετήσεις του προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις. Ο υπουργός Άμυνας Γκουίντο Κροζέτο κατηγόρησε τον Βανάτσι ότι δυσφημεί τις Ένοπλες Δυνάμεις, ενώ ο ίδιος τέθηκε σε αναστολή από την ενεργό υπηρεσία. Αξίζει να σημειωθεί ότι είχε υπηρετήσει ως στρατιωτικός ακόλουθος της Ιταλίας στη Ρωσία από το 2020 έως το 2022.
Αναγνωρίζοντας τη δημοφιλία του στους συντηρητικούς ψηφοφόρους, ο Σαλβίνι τον ενέταξε στη Λέγκα και τον στήριξε για την εκλογή του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το 2024. Ωστόσο, η συνεργασία αυτή αποδείχθηκε βραχύβια, καθώς ο Βανάτσι επέλεξε να κινηθεί αυτόνομα, τοποθετούμενος ακόμη πιο δεξιά από τους πρώην συμμάχους του.
Σύμφωνα με τη πολιτική επιστήμονα Σοφία Βεντούρα, ο Σαλβίνι επιχείρησε να αξιοποιήσει τη δημοτικότητα του Βανάτσι, αλλά τελικά ενίσχυσε έναν μελλοντικό ανταγωνιστή. Όπως εκτιμά, τόσο η Λέγκα όσο και τα Αδέλφια της Ιταλίας ενδέχεται να πιεστούν να υιοθετήσουν πιο ακραίες θέσεις για να συγκρατήσουν διαρροές ψηφοφόρων.
Κίνδυνος για την κεντροδεξιά συμμαχία
Η πιο πρόσφατη δημοσκόπηση της SWG αποδίδει στο Futuro Nazionale ποσοστό 4,6%, έναντι 5,8% της Λέγκας, ενώ παράλληλα καταγράφει οριακό προβάδισμα της κεντροαριστερής αντιπολίτευσης έναντι του κυβερνητικού συνασπισμού.
Παρά την εκλογική του άνοδο, κανένα από τα κυβερνητικά κόμματα δεν εμφανίζεται πρόθυμο να συνεργαστεί άμεσα με τον Βανάτσι. Η στάση του προκαλεί ιδιαίτερη αμηχανία στο Φόρτσα Ιτάλια του υπουργού Εξωτερικών Αντόνιο Ταγιάνι, το οποίο μετά τον θάνατο του Σίλβιο Μπερλουσκόνι έχει υιοθετήσει πιο μετριοπαθείς και κοινωνικά φιλελεύθερες θέσεις.
Ο ίδιος ο Βανάτσι δηλώνει ότι δεν προτίθεται να θυσιάσει την πολιτική «αγνότητα» του κινήματός του για χάρη προεκλογικών συνεργασιών, υπογραμμίζοντας ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα γίνει αποκλειστικά με τους δικούς του όρους.
Η εξέλιξη αυτή ανησυχεί το επιτελείο της Μελόνι, η οποία τα τελευταία χρόνια επιχείρησε να μετατρέψει τα Αδέλφια της Ιταλίας από ένα κόμμα διαμαρτυρίας σε μια αξιόπιστη κυβερνητική δύναμη με ισχυρές σχέσεις τόσο με τις Βρυξέλλες όσο και με την Ουάσιγκτον.
Παράλληλα, το νέο κόμμα έχει ήδη προσελκύσει οκτώ βουλευτές από τις τάξεις του κυβερνητικού συνασπισμού, ενώ συνδυάζει τη σκληρή αντιευρωπαϊκή ρητορική με τον σκεπτικισμό απέναντι στη δυτική στρατιωτική και οικονομική στήριξη προς την Ουκρανία.
Προς το παρόν, η δυναμική του Futuro Nazionale παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με τη δημοφιλία του ιδρυτή του. Ωστόσο, αν καταφέρει να αποκτήσει ισχυρή κομματική οργάνωση, αξιόπιστα στελέχη και ευρύτερη πολιτική εκπροσώπηση, ενδέχεται να εξελιχθεί σε σοβαρό παράγοντα αναδιάταξης του πολιτικού σκηνικού της Ιταλίας και σε έναν από τους σημαντικότερους αντιπάλους της Μελόνι από τα δεξιά.
Πηγές: Reuters, ΑΠΕ-ΜΠΕ
