Οι νέες στρατηγικές κινήσεις Ιράν και ΗΠΑ στη Γενεύη απειλούν να αναδιαμορφώσουν τον χάρτη της Μέσης Ανατολής, ανοίγοντας δρόμο σε οικονομικές και πολιτικές αλλαγές.
Η δεύτερη φάση των έμμεσων διαπραγματεύσεων Ιράν-ΗΠΑ στη Γενεύη φέρνει νέες, κρίσιμες στρατηγικές κινήσεις που μπορούν να αλλάξουν τον χάρτη της Μέσης Ανατολής, σύμφωνα με την Deutsche Welle. Παρά τις σταθερές θέσεις για τον έλεγχο του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης, η πρόσφατη παρέμβαση του Ντόναλντ Τραμπ και η πρόταση για αμοιβαία οικονομικά οφέλη και αμερικανικές επενδύσεις στο Ιράν δημιουργούν νέα δυναμική, ανοίγοντας δρόμο για ενδεχόμενες συμφωνίες σε βαλλιστικά, περιφερειακή επιρροή και ανθρώπινα δικαιώματα.
Παρότι Ιράν και Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποίησαν σήμερα τον δεύτερο, κατά σειρά, γύρο έμμεσων επαφών στη Γενεύη, παραμένει αμφίβολο εάν προτίθενται να αλλάξουν τις διαπραγματευτικές τους γραμμές. Είναι χαρακτηριστικό ότι, με βάση τις δημόσιες δηλώσεις Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων που κατέχουν ρόλους-κλειδιά στις σημερινές συνομιλίες, εκφράζονται απόψεις ταυτόσημες με εκείνες που τήρησαν τόσο πριν, όσο και μετά την ολοκλήρωση του πρώτου γύρου των επαφών τους στο Ομάν, στις αρχές του μήνα.
Σε πρώτο πλάνο τα πυρηνικά
Συγκεκριμένα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, και ο επικεφαλής του συμβουλίου εθνικής ασφαλείας της χώρας, Αλί Λαριτζανί, μιλώντας τα προηγούμενα εικοσιτετράωρα σε διεθνή και ιρανικά μέσα, επιμένουν ότι, πέραν του ελέγχου του πυρηνικού προγράμματος, κανένα άλλο θέμα δεν πρόκειται να τεθεί προς διαπραγμάτευση με την αμερικανική πλευρά.
Από την άλλη, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, τόνισε επανειλημμένα ότι, εκτός από τον έλεγχο του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης, η Ουάσινγκτον δεν έχει αποσύρει από την ατζέντα των επαφών την ανάγκη να περιοριστεί στο ελάχιστο δυνατόν ο εμπλουτισμός του ιρανικού ουρανίου, χωρίς να αποκλείεται η «λύση» να μεταφερθούν σε τρίτη χώρα εμπλουτισμένες ποσότητές του, ως επίσης να τεθεί υπό έλεγχο το βαλλιστικό οπλοστάσιο, να διακοπεί η ενίσχυση προς τους περιφερειακούς συμμάχους του Ιράν (Χεζμπολάχ και Χούθι) και να γίνουν σεβαστές από τώρα και στο εξής οι ατομικές ελευθερίες των Ιρανών πολιτών.
Το νέο διαπραγματευτικό χαρτί του Ιράν
Ωστόσο, κάποιες πρόσφατες δηλώσεις που ακούστηκαν και από τις δύο πλευρές, ενόσω πλησίαζε η έναρξη των σημερινών επαφών στη Γενεύη, δεν αποκλείεται τελικά «να κάνουν τη διαφορά».
Νωρίτερα σήμερα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια του σημερινού γύρου συνομιλιών προτίθεται να παρέμβει εμμέσως και ο ίδιος – μία δυνατότητα που απέφυγε να αξιοποιήσει κατά τον πρώτο γύρο επαφών.
Από την άλλη, ενδιαφέρον παρουσιάζει πρόσφατη δήλωση του Ιρανού υφυπουργού Εξωτερικών, αρμόδιου για οικονομικά θέματα, Χαμίντ Γκανμπαρί, ο οποίος τόνισε την ανάγκη να υπάρξει αμοιβαίο οικονομικό όφελος μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον, γεγονός που θα χρησιμεύσει πρακτικά ως «εγγύηση» για την ορθή εφαρμογή όσων θα συμφωνηθούν. Με άλλα λόγια, ο Γκανμπαρί δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο -στο πλαίσιο μίας γενικότερης συμφωνίας που θα ρυθμίζει τον έλεγχο του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος- να συμφωνηθεί παράλληλα το ενδεχόμενο αμερικανικών επενδύσεων στο Ιράν, σε συνεργασία με τοπικούς κρατικούς φορείς, που δραστηριοποιούνται στους κλάδους της πετρελαιοβιομηχανίας, της αεροναυπηγικής και της αξιοποίησης των μεταλλείων της χώρας.
Παρότι και κατά το παρελθόν είχαν διαρρεύσει σχετικές πληροφορίες, που έφεραν την Τεχεράνη να επεξεργάζεται παρεμφερείς προτάσεις ανεύρεσης μίας «οικονομικής» επίλυσης των διαφορών της με τις ΗΠΑ, τώρα αυτές οι σκέψεις δείχνουν να μετουσιώνονται σε ένα απρόσμενο διαπραγματευτικό χαρτί – τη στιγμή, μάλιστα, που η αμερικανική στρατιωτική κινητικότητα στην περιοχή παραμένει αμείωτη.
