Σε προχωρημένο στάδιο βρίσκονται οι επαφές ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν για τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου συμφωνίας που θα αφορά κυρίως την ασφάλεια στη θαλάσσια περιοχή του Ορμούζ.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Al Mayadeen, το υπό διαμόρφωση μνημόνιο προβλέπει σειρά κινήσεων αποκλιμάκωσης. Μεταξύ αυτών είναι η διευκόλυνση της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, η αποχώρηση του αμερικανικού στόλου από περιοχές γύρω από το Ιράν, αλλά και η άρση της ναυτικής μπλοκάντας.
Παράλληλα, στο «τραπέζι» βρίσκεται και η αποδέσμευση περίπου 12 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια, ποσό που αντιστοιχεί στο μισό των δεσμευμένων χρημάτων της Τεχεράνης.
Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν δεν εντάσσεται στο παρόν πλαίσιο συμφωνίας. Όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, το συγκεκριμένο ζήτημα θα αποτελέσει αντικείμενο νέας διαπραγμάτευσης μέσα στις επόμενες 30 ημέρες από την πιθανή υπογραφή του μνημονίου.
Οι όροι για τα πυρηνικά
Στο προσχέδιο της συμφωνίας περιλαμβάνονται δεσμεύσεις του Ιράν ότι δεν θα επιδιώξει ποτέ την απόκτηση πυρηνικών όπλων. Παράλληλα, προβλέπονται συνομιλίες για το «πάγωμα» του προγράμματος εμπλουτισμού ουρανίου και για τη μεταφορά αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου.
Σύμφωνα με δύο πηγές που επικαλούνται αμερικανικά μέσα, η Τεχεράνη έχει ήδη μεταφέρει μέσω διαμεσολαβητών προφορικές δεσμεύσεις σχετικά με το εύρος των υποχωρήσεων που είναι διατεθειμένη να κάνει.
Οι ΗΠΑ αναμένεται να συζητήσουν κατά τη διάρκεια των 60 ημερών το πλαίσιο άρσης κυρώσεων και αποδέσμευσης κεφαλαίων, όμως τα μέτρα αυτά θα τεθούν σε εφαρμογή μόνο εφόσον υπάρξει τελική συμφωνία με δυνατότητα επαλήθευσης της εφαρμογής της.
Την ίδια ώρα, οι αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις που αναπτύχθηκαν τους προηγούμενους μήνες θα παραμείνουν στην περιοχή και θα αποχωρήσουν μόνο αν υπάρξει οριστική διπλωματική διευθέτηση.
Η παράμετρος Ισραήλ – Χεζμπολάχ
Το σχέδιο συμφωνίας συνδέεται και με τον τερματισμό της σύγκρουσης ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
Σύμφωνα με Ισραηλινό αξιωματούχο, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου εξέφρασε επιφυλάξεις για το συγκεκριμένο σκέλος κατά την επικοινωνία που είχε με τον Τραμπ.
Η αμερικανική πλευρά ξεκαθάρισε πάντως ότι δεν πρόκειται για μια μονομερή κατάπαυση πυρός. Όπως διευκρινίστηκε, σε περίπτωση που η Χεζμπολάχ επιχειρήσει να επανεξοπλιστεί ή προχωρήσει σε νέες επιθέσεις, το Ισραήλ θα έχει τη δυνατότητα να αντιδράσει στρατιωτικά.
«Αν η Χεζμπολάχ τηρήσει τη συμφωνία, τότε θα την τηρήσει και το Ισραήλ», σημείωσε Αμερικανός αξιωματούχος.
Πώς έφτασαν οι δύο πλευρές στη συμφωνία
Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε τηλεδιάσκεψη με ηγέτες αραβικών και μουσουλμανικών χωρών, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος των ΗΑΕ Μοχάμεντ μπιν Ζάιντ, αλλά και οι ηγέτες της Σαουδικής Αραβίας, του Κατάρ, της Αιγύπτου, της Τουρκίας και του Πακιστάν.
Καθοριστικό ρόλο στις διαβουλεύσεις φαίνεται πως διαδραμάτισε το Πακιστάν, με επικεφαλής τον αρχηγό του στρατού Άσιμ Μουνίρ, ο οποίος βρισκόταν στην Τεχεράνη για επαφές με την ιρανική ηγεσία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, τις προηγούμενες ημέρες ο Τραμπ εμφανιζόταν διχασμένος ανάμεσα στην επιλογή μιας διπλωματικής λύσης και στο ενδεχόμενο ευρείας στρατιωτικής επιχείρησης κατά του Ιράν. Ωστόσο, μέχρι το βράδυ του Σαββάτου (23/5), είχε πλέον στραφεί ξεκάθαρα προς τη διπλωματική οδό.
Ο Λευκός Οίκος εκτιμά ότι οι τελευταίες διαφωνίες μπορούν να κλείσουν μέσα στις επόμενες ώρες και δεν αποκλείεται η συμφωνία να ανακοινωθεί ακόμη και την Κυριακή.
Αμερικανός αξιωματούχος προειδοποίησε πάντως ότι η διαδικασία μπορεί να τερματιστεί πριν ολοκληρωθούν οι 60 ημέρες, εφόσον η Ουάσινγκτον διαπιστώσει ότι η Τεχεράνη δεν συμμετέχει σοβαρά στις συνομιλίες για τα πυρηνικά.
Η αμερικανική πλευρά θεωρεί ότι η πίεση που δέχεται η ιρανική οικονομία αποτελεί βασικό μοχλό για να αποδεχθεί το Ιράν μια πιο συνολική συμφωνία, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ευρύτερη άρση κυρώσεων και αποδέσμευση κεφαλαίων.
«Θα φανεί στην πράξη μέχρι πού είναι διατεθειμένο να φτάσει το Ιράν. Αν όντως επιθυμεί να αλλάξει πορεία, αυτή η διαδικασία θα το αναγκάσει να πάρει κρίσιμες αποφάσεις για το μέλλον του», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Σύμφωνα με συνεργάτες του Τραμπ, εφόσον το Ιράν ικανοποιήσει τις απαιτήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται έτοιμος να προχωρήσει σε πλήρη επαναπροσέγγιση με την Τεχεράνη και να ανοίξει τον δρόμο για την αξιοποίηση του «τεράστιου», όπως το χαρακτηρίζουν, οικονομικού δυναμικού της χώρας.
Η αντίδραση των ιρανικών ΜΜΕ
Την ίδια ώρα, ιρανικά μέσα ενημέρωσης αμφισβητούν ανοιχτά τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί πλήρους επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ.
Το πρακτορείο Fars χαρακτήρισε τους ισχυρισμούς του Αμερικανού προέδρου «πολύ μακριά από την πραγματικότητα», ξεκαθαρίζοντας πως ακόμη και σε περίπτωση συμφωνίας, ο έλεγχος της θαλάσσιας διόδου θα συνεχίσει να ασκείται αποκλειστικά από την Ισλαμική Δημοκρατία.
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο, η Τεχεράνη θα εξακολουθήσει να αποφασίζει για τη διαδρομή, τον χρόνο διέλευσης και τις σχετικές άδειες των πλοίων που θα περνούν από την περιοχή.
Sources told #AlMayadeen that Tehran and Washington are in the final stages of drafting a framework understanding through Pakistani mediation aimed at ending the ongoing war on Iran.
— Al Mayadeen English (@MayadeenEnglish) May 23, 2026
The proposed deal is not a final agreement but rather a memorandum of understanding focused… pic.twitter.com/Njj0p3IYdc
Μάλιστα, το Fars υποστήριξε πως η πιθανή επιστροφή της εμπορικής κίνησης στα προπολεμικά επίπεδα δεν σημαίνει ότι θα υπάρξει «ελεύθερη διέλευση» όπως ίσχυε πριν από την κρίση.
Iranian State Media Fars News Agency:
— World Source News (@Worldsource24) May 23, 2026
Trump's claim about the return of the Strait of Hormuz to its previous state is not true, according to the latest revised text, in case of a possible agreement, the Strait of Hormuz will continue to be under the management of Iran.… pic.twitter.com/FBR2RGJarq
Οι δηλώσεις Τραμπ και οι διεθνείς επαφές
Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε το Σάββατο (23/5) ότι είχε τηλεφωνικές επικοινωνίες με ηγέτες της Μέσης Ανατολής και άλλων χωρών σχετικά με τη διαμόρφωση του μνημονίου κατανόησης για την ειρήνη με το Ιράν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η συμφωνία έχει σχεδόν ολοκληρωθεί και πως απομένουν μόνο οι τελευταίες λεπτομέρειες ανάμεσα στις εμπλεκόμενες πλευρές.
EXCLUSIVE: What's inside the Iran deal Trump is close to signinghttps://t.co/treaN5SyPJ
— Axios (@axios) May 24, 2026
Στις επαφές συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο πρίγκιπας διάδοχος της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων Μοχάμεντ μπιν Ζαΐντ, ο Εμίρης του Κατάρ Ταμίμ μπιν Χαμάντ Αλ Θάνι, ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο πρόεδρος της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι, αλλά και ο βασιλιάς της Ιορδανίας Αμπντάλα Β’.
Ο Τραμπ ανέφερε επίσης πως η συνομιλία του με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου «πήγε πολύ καλά».
Πιθανή ανακοίνωση μέσα στις επόμενες ώρες
Πηγή με γνώση των επαφών δήλωσε στους Washington Times ότι το σχέδιο για τον τερματισμό των εχθροπραξιών έχει ήδη συμφωνηθεί σε βασικό επίπεδο και αναμένεται επίσημη ανακοίνωση μέχρι το απόγευμα της Κυριακής (24/5).
