Η τελευταία δημοσκόπηση της OPINION POLL για το ACTION 24 καταγράφει μια αδιαμφισβήτητη εικόνα: η κυβέρνηση διατηρεί καθαρό προβάδισμα και ανεβάζει την επίδοσή της και ο Κυριάκος Μητσοτάκης παραμένει πρώτος σε όλους τους βασικούς δείκτες πολιτικής εμπιστοσύνης (εμπιστοσύνη ότι υλοποιεί αυτά για τα οποία δεσμεύεται, πρωθυπουργισιμότητα).
Η Νέα Δημοκρατία βρίσκεται στο 31% στην εκτίμηση ψήφου, διατηρώντας σαφές προβάδισμα 15.1% έναντι του δεύτερου κόμματος ΕΛΑΣ, ενώ ο Κυριάκος Μητσοτάκης συγκεντρώνει 27,9% στην αυθόρμητη ερώτηση για την καταλληλότητα για πρωθυπουργός. Η εικόνα συμπληρώνεται από την πρωτιά του πρωθυπουργού και στα επιμέρους πεδία πολιτικής εμπιστοσύνης: 37,2% στην εξωτερική πολιτική και την άμυνα, 29,1% στην οικονομία και την ανάπτυξη και 25,1% στην ενίσχυση του κοινωνικού κράτους. Ταυτόχρονα προηγείται με 31.5% στην εμπιστοσύνη των μέτρων που εξήγγειλε, όταν ο Α. Τσίπρας συγκεντρώνει 15% και ο Ν. Ανδρουλάκης 10%.
Δεν φαίνεται δηλαδή από κανένα στοιχείο κάποια κυβέρνηση που καταρρέει ή είναι σε αποδρομή, όπως περιγράφουν δυνάμεις της Αντιπολίτευσης. Αντίθετα, θα μπορούσε εύκολα να μιλήσει κάποιος για μια κυβέρνηση που διατηρεί τον πολιτικό έλεγχο του παιχνιδιού και μάλιστα στον όγδοο μήνα μπαίνοντας στο τελευταίο επτάμηνο προς τις εκλογές.
Παράλληλα όμως πρέπει να δούμε ορισμένα θέματα που θέτουν οι πολίτες, που κυριαρχούν στη ζωή τους και θα διαδραματίσουν σημαντικό, καθοριστικό ρόλο στις επιλογές τους. Δεν ξαφνιάζουν τα ευρήματα της έρευνας. Οι πολίτες πρώτα απ' όλα θέλουν να δουν το βιοτικό τους επίπεδο να βελτιώνεται. Είναι χαρακτηριστικό ότι η ακρίβεια/πληθωρισμός επιλέγεται πρώτο με ποσοστό ρεκόρ το τελευταίο διάστημα, αφού από το 55% τον Ιούνιο φτάνουμε το 62% και ενώ είναι άδηλο το μέλλον λόγω και της διεθνούς κατάστασης.
Επίσης, την ερώτηση για το τι θα μετρήσει περισσότερο στην τελική επιλογή ψήφου, το 39% επιλέγει την «εγγύηση ανόδου του βιοτικού επιπέδου». Ακολουθούν η ανάγκη για αλλαγή, με 29,2%, και η ανάγκη σταθερότητας λόγω των διεθνών αναταραχών, με 27,5%. Οι μεταρρυθμίσεις στο πολιτικό σύστημα και το κράτος δικαίου συγκεντρώνουν 22,2%. Ουσιαστικά οι πολίτες αναδεικνύουν σε μείζον κριτήριο και με διαφορά τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου, αφήνοντας το δίδυμο σταθερότητα ή πολιτική αλλαγή για τη δεύτερη, τρίτη θέση.
Η οικονομία δεν είναι επομένως απλώς ένα από τα θέματα που απασχολούν την κοινωνία. Είναι το βασικό κριτήριο με το οποίο ένα σημαντικό τμήμα των πολιτών θα κρίνει την επόμενη πολιτική του επιλογή. Και ακριβώς σε αυτό το σημείο η κυβέρνηση συναντά τη μεγαλύτερη δυσκολία της.
Το 59,6% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι μάλλον δεν ή δεν πιστεύει πως η κυβέρνηση προσπαθεί, μέσα στα δημοσιονομικά περιθώρια, να βελτιώσει τα εισοδήματα και το βιοτικό επίπεδο των πολιτών. Το 38,3% βέβαια απαντά θετικά ή μάλλον θετικά, ποσοστό αρκετά μεγαλύτερο από την εκτίμηση ψήφου και αυτό είναι σημαντικό.
Πρόκειται για ένα εύρημα που δεν ακυρώνει την πολιτική υπεροχή της ΝΔ. Την κάνει, όμως, πιο σύνθετη. Γιατί μπορεί μια κυβέρνηση να προηγείται στην πρόθεση ψήφου και ο πρωθυπουργός να θεωρείται καταλληλότερος για τη θέση του, αλλά ταυτόχρονα η πλειοψηφία να μην αισθάνεται ότι η οικονομική πολιτική ανταποκρίνεται στις ανάγκες της. Η απόσταση αυτή είναι πολιτικά σημαντική.
Ιδίως επειδή η κυβέρνηση έχει επιχειρήσει να απαντήσει ακριβώς σε αυτό το πρόβλημα με τις εξαγγελίες της ΔΕΘ που ικανοποιεί πολύ και αρκετά σχεδόν το 30%. Οι προτάσεις περιλαμβάνουν παρεμβάσεις για τις τρίτεκνες οικογένειες, την αύξηση του κατώτατου μισθού πάνω από τα 950 ευρώ, την αύξηση του ετήσιου επιδόματος των συνταξιούχων στα 400 ευρώ, καθώς και φορολογικές παρεμβάσεις για αγρότες, επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους κ.ά που έχουν αποδοχή από 30%-42%
Το ερώτημα είναι εάν αυτά τα μέτρα θα μετατρέπονται σε αντιληπτή βελτίωση της καθημερινότητας. Και εδώ η έρευνα δείχνει ότι υπάρχει ακόμη δρόμος.
Ταυτόχρονα, δεν προκύπτει από τα στοιχεία μια αντίστοιχη εικόνα πολιτικής ανατροπής προς την πλευρά της αντιπολίτευσης. Η δυσαρέσκεια απέναντι στην κυβερνητική διαχείριση δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε εμπιστοσύνη προς έναν εναλλακτικό πολιτικό πόλο. Στα βασικά πεδία πολιτικής, μάλιστα, ένα σημαντικό ποσοστό απαντά ότι δεν εμπιστεύεται κανέναν από τους πολιτικούς αρχηγούς.
Αυτό είναι ένα ακόμα σημαντικό μήνυμα της έρευνας. Η κοινωνική δυσαρέσκεια υπάρχει, αλλά δεν έχει ακόμη βρει καθαρή πολιτική έκφραση. Η ΝΔ, λοιπόν, δεν βρίσκεται αντιμέτωπη με μια δημοσκοπική κατάρρευση. Το αντίθετο. Βρίσκεται αντιμέτωπη με κάτι διαφορετικό: με την ανάγκη να μετατρέψει την πολιτική υπεροχή της σε μεγαλύτερη κοινωνική πειθώ, κυρίως στο πεδίο της οικονομίας.
Και η αντιπολίτευση βρίσκεται μπροστά στο αντίστροφο πρόβλημα. Δεν αρκεί να καταγράφει τη δυσαρέσκεια. Πρέπει να πείσει ότι αποτελεί αξιόπιστη εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης.
Πού βρίσκεται η ουσία; Το πολιτικό στοίχημα της επόμενης περιόδου θα κριθεί ακριβώς εκεί: στο εάν οι κυβερνητικές εξαγγελίες θα αποκτήσουν για τους πολίτες μετρήσιμο και αισθητό οικονομικό αποτέλεσμα και, από την άλλη πλευρά, στο εάν η αντιπολίτευση θα μπορέσει να μετατρέψει τη δυσαρέσκεια σε συγκεκριμένη πρόταση εξουσίας. Η κυβέρνηση έχει το προβάδισμα. Δείχνει όμως εξίσου καθαρά και κάτι ακόμη: το προβάδισμα δεν είναι το ίδιο πράγμα με την πειθώ.
*Το άρθρο του Ζαχαρία Ζούπη δημοσιεύθηκε στο liberal.gr
