Η ιστορία της ψηλότερης παραγκούπολης του κόσμου

20

Σήμερα στέκει ένα τσιμεντένιο κουφάρι στην καρδιά του Καράκας έχοντας χτυπηθεί από δύο καταστροφικούς σεισμούς ενώ δεν προχώρησε επένδυση κινεζικής τράπεζας

Δέσποινα Κουτσομητροπούλου

Πύργος του Δαβίδ. Ένας μισοτελειωμένος, εγκαταλειμμένος ουρανοξύστης, ένα τσιμεντένιο κουφάρι στην καρδιά του Καράκας. Το κτίριο, του οποίου η επίσημη ονομασία είναι Centro Financiero Confinanzas, έγινε διάσημο το 2013 όταν ενέπνευσε το τρίτο επεισόδιο, του τρίτου κύκλου της αμερικανικής τηλεοπτικής σειράς «Homeland». Το επεισόδιο «Τower of David» εκτυλίσσεται εντός του Πύργου (αν και στην πραγματικότητα γυρίστηκε στο Πουέρτο Ρίκο).

Το τρίτο ψηλότερο κτίριο της Βενεζουέλας, για πολλά χρόνια ήταν η ψηλότερη παραγκούπολη του κόσμου ύψους 190 μέτρων ή αλλιώς μια κάθετη φαβέλα με πληθυσμό αιχμής 5000 ανθρώπους. Η κατασκευή του πύργου ξεκίνησε το 1990 αλλά σταμάτησε το 1994 όταν ξέσπασε η τραπεζική κρίση στη Βενεζουέλα. Ένα χρόνο νωρίτερα, το 1993 , είχε πεθάνει από καρκίνο ο κυριότερος επενδυτής του ο Δαβίδ Μπρίλεμπουργκ, στον οποίο χρωστά το προσωνύμιο του. Πύργος του Δαβίδ. Το κτίριο το οποίο δεν ολοκληρώθηκε ποτέ πέρασε στα χέρια της τότε κυβέρνησης. Χωρίς ανελκυστήρες, ηλεκτρικό ρεύμα, τρεχούμενο νερό, παράθυρα, κιγκλιδώματα στα μπαλκόνια και σε κάποιες περιπτώσεις και χωρίς τοίχους, αλλά με 12ώροφο πάρκινγκ και ελικοδρόμιο στην ταράτσα. Κι όμως αυτό το δυστοπικό κτίριο με τους 45 ορόφους και τις τόσες ελλείψεις είχε μετατραπεί σε μια θεόρατη φαβέλα με θέα τις βουνοκορφές.

2 Φεβρουαρίου 1999. Ο Ούγκο Τσάβες εκλέγεται πρόεδρος της χώρας. Από το 2000 και για μια δεκαετία το πρόβλημα στέγασης διογκώνεται και η κυβέρνηση αδυνατεί να καλύψει τις ανάγκες, παρά τις εξαγγελίες για φιλόδοξα στεγαστικά προγράμματα. Μπορεί οι πρωτοβουλίες του Τσάβες να είχαν καλή στόχευση και να ανέβασαν το βασικό βιοτικό επίπεδο των φτωχών Βενεζουελάνων, ωστόσο αυτές οι πρωτοβουλίες ναρκοθετήθηκαν από την ανεπάρκεια της διοίκησης, τον κακό σχεδιασμό και τη διαφθορά. Το πρόβλημα στέγασης έγινε εντονότερο και από τις φυσικές καταστροφές που άφησαν άστεγους δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους. Ο κατασκευαστικός κλάδος πάγωσε. Σπίτια δεν χτίζονταν καθώς υπήρχε ο φόβος των απαλλοτριώσεων από τη μπολιβαριανή κυβέρνηση. Σύντομα άστεγοι πολίτες στο Καράκας με πολύ χαμηλά εισοδήματα αρχίζουν να καταλαμβάνουν κτίρια γύρω από τον «Πύργο του Δαβίδ».

Σε μια από τις περιπτώσεις καταλαμβάνεται και ένα ολόκληρο mall. Η πίεση και η αναζήτηση στέγης αυξάνονταν με αριθμητική πρόοδο. Μια ομάδα καταληψιών καθοδηγούμενοι από πρώην κατάδικους καταλαμβάνει τον Πύργο τον Οκτώβριο του 2007. Αρχηγός τους, «χέφε», o Ελ Νίνιο Ντάζα, πρώην κατάδικος που έγινε πάστορας. Διακόσιες οικογένειες αποκτούν στέγη και αυτοσχεδιάζουν καταφέρνοντας να υδροδοτήσουν έως και τον 22ο όροφο. Ο ουρανοξύστης κατοικήθηκε έως και τον 28ο όροφο και έφτασε να στεγάζει 50000 ανθρώπους το 2011. Σύντομα ο Πύργος του Δαβίδ αποκτά και μια μικρή αγορά. Κουρεία, κέντρα αισθητικής, παντοπωλεία ακόμα και οδοντίατρος (χωρίς άδεια). Κάποιοι από τους ενοίκους δεν είχαν ζήσει ποτέ σε διαμέρισμα…

Στις 22 Ιουλίου 2014 η κυβέρνηση της Βενεζουέλας ξεκίνησε τη λεγόμενη «Επιχείρηση Ζαμόρα 2014» για την απομάκρυνση όλων των οικογενειών από τον Πύργο και την μεταφορά τους σε νέα σπίτια στην Τσούα νότια του Καράκας. Μέχρι τον Ιούνιο του 2015, το σύνολο των ανθρώπων εγκατέλειψε τον Πύργο και έγινε προσπάθεια για μετεγκατάστασης τους στα νέα σπίτια τους, αλλά καθώς η μοίρα παίζει περίεργα παιχνίδια, σε συνδυασμό και με το καθεστώς ελεγχόμενης αναρχίας, όπως το χαρακτηρίζουν αναλυτές, πολλά από τα σπίτια που προορίζονταν για την στέγαση τους είχαν είδη καταληφθεί από άλλους, με το ίδιο τρόπο που οι ίδιοι κατέλαβαν τον Πύργο του Δαβίδ.

Το 2014 ο Πύργος στεκόταν παράξενος, αν και όρθιος, τυλιγμένος στα πανό που έγραφαν «ο Τσάβες ζει». Τον Αύγουστο του 2018 ταρακουνήθηκε από δυο σεισμούς, οι πέντε όροφοι της κορυφής κατέρρευσαν κι εκείνο το τμήμα έγειρε αποκτώντας κλίση 25 μοιρών.