Τα ισχυρότερα μελτέμια των τελευταίων 15 ετών καταγράφει το ΕΑΑ, ενώ οι άνεμοι διατηρούν ενεργές τις εστίες στη Δυτική Αττική.
Το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και η μονάδα ΜΕΤΕΟ καταγράφουν ένα από τα ισχυρότερα επεισόδια μελτεμιών των τελευταίων δεκαπέντε ετών, με ιστορικές ριπές ανέμου σε αρκετούς μετεωρολογικούς σταθμούς. Παράλληλα, τα νεότερα δορυφορικά δεδομένα δείχνουν ότι η μεγάλη πυρκαγιά στη Δυτική Αττική παραμένει ενεργή, με δύο βασικές ζώνες όπου εξακολουθούν να εντοπίζονται σημαντικές εστίες.
Ιστορικά υψηλές καταγραφές ριπών σε Αττική και Κρήτη
Μετά από επεξεργασία στοιχείων από επιλεγμένους μετεωρολογικούς σταθμούς με μακρόχρονη λειτουργία στην Αττική και τη Νότια Κρήτη, η ομάδα του ΜΕΤΕΟ διαπιστώνει ότι το πρόσφατο επεισόδιο μελτεμιών συγκαταλέγεται στα ισχυρότερα των τελευταίων δεκαπέντε ετών.
Στον Φουρφουρά Αμαρίου Ρεθύμνου, όπου ο σταθμός λειτουργεί από το 2010, καταγράφηκε στις 29 Ιουλίου 2026 μέγιστη ριπή 111 km/h, η υψηλότερη που έχει σημειωθεί ποτέ κατά τους θερινούς μήνες.
Στον Πλακιά Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου, με λειτουργία από το 2012, σημειώθηκε στις 30 Ιουλίου μέγιστη ριπή 114 km/h, επίσης η μεγαλύτερη θερινή καταγραφή στην ιστορία του σταθμού.
Στην Πεντέλη, στις εγκαταστάσεις του ΕΑΑ, καταγράφηκε στις 31 Ιουλίου μέγιστη ριπή 108 km/h, η δεύτερη υψηλότερη θερινή τιμή μετά τα 113 km/h της 20ής Ιουλίου 2022. Παράλληλα, δεύτερος σταθμός στην κορυφή της Πεντέλης κατέγραψε 150 km/h, όμως λειτουργεί μόλις έναν χρόνο και δεν υπάρχουν ακόμη επαρκή συγκριτικά στοιχεία.
Στην Πάρνηθα, όπου ο σταθμός λειτουργεί από το 2010, η μέγιστη ριπή έφθασε τα 109 km/h στις 31 Ιουλίου, αποτελώντας τη δεύτερη μεγαλύτερη θερινή καταγραφή μετά τα 111 km/h που είχαν σημειωθεί στις 8 Αυγούστου 2025 και στις 21 Ιουλίου 2024.
Στην Παξιμάδα Καρύστου, τέλος, καταγράφηκε στις 31 Ιουλίου μέγιστη ριπή 150 km/h, η υψηλότερη θερινή τιμή από την έναρξη λειτουργίας του σταθμού το 2013.
Κλιματική αλλαγή- Γιατί ενισχύονται τα μελτέμια
Σύμφωνα με την ανάλυση του ΜΕΤΕΟ, η κλιματική αλλαγή επηρεάζει πλέον την ατμοσφαιρική κυκλοφορία στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, μεταβάλλοντας και τα χαρακτηριστικά των μελτεμιών.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι παρατηρείται τάση ενίσχυσης της βαροβαθμίδας μεταξύ των Βόρειων-Βορειοδυτικών Βαλκανίων και του Νοτιοανατολικού Αιγαίου, γεγονός που οδηγεί σε συχνότερη επικράτηση ισχυρών βόρειων και βορειοανατολικών ανέμων. Η ζώνη επιρροής εκτείνεται από την Αλεξανδρούπολη, διασχίζει την κεντρονότια Εύβοια και την Αττικοβοιωτία και καταλήγει στη νότια και νοτιοδυτική Πελοπόννησο.
Οι συγκεκριμένοι άνεμοι χαρακτηρίζονται από μεγάλη διάρκεια, παραμένουν ισχυροί ακόμη και κατά τις νυχτερινές ώρες και είναι συνήθως θερμότεροι από το κλασικό μελτέμι. Στις υπήνεμες περιοχές ενισχύονται ακόμη περισσότερο, θερμαίνονται και εμφανίζουν ιδιαίτερα έντονες ριπές, εξαιτίας του ανάγλυφου και των σχετικών θερμοδυναμικών διεργασιών.
Παράλληλα, η αύξηση της θερμοκρασίας επιταχύνει την εξάτμιση της εδαφικής υγρασίας, επιβαρύνοντας σημαντικά τις συνθήκες εκδήλωσης και εξάπλωσης των δασικών πυρκαγιών. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η θερμοκρασία της ξηράς στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά 1,5 βαθμό Κελσίου την περίοδο 1991-2020, ενώ σε παγκόσμιο επίπεδο η αντίστοιχη αύξηση φθάνει πλέον τους 1,8 βαθμούς Κελσίου σε σύγκριση με το 1965.
Δυτική Αττική- Δύο βασικές ενεργές ζώνες της πυρκαγιάς
Νεότερα δορυφορικά δεδομένα που επεξεργάστηκε η ομάδα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/meteo.gr δείχνουν ότι η μεγάλη πυρκαγιά στη Δυτική Αττική παρέμενε ενεργή και το πρωί της Δευτέρας 3 Αυγούστου, με αρκετές ενεργές εστίες να εξακολουθούν να καταγράφονται.
Η πρώτη βασική ζώνη εντοπίζεται στα ανατολικά και νοτιοανατολικά της ήδη πληγείσας περιοχής γύρω από το Πόρτο Γερμενό, την Ψάθα και το Όρος Κιθαιρώνα. Η δεύτερη, μεγαλύτερη σε έκταση, βρίσκεται στην ορεινή περιοχή του Όρους Πατέρα, βορειοανατολικά των Μεγάρων, όπου καταγράφεται και η μεγαλύτερη συγκέντρωση ενεργών θερμών σημείων.
Η ομάδα του ΜΕΤΕΟ διευκρινίζει ότι η συγκεκριμένη εικόνα αφορά αποκλειστικά την αποτύπωση των ενεργών εστιών κατά τις πρωινές ώρες της 3ης Αυγούστου και όχι νέα εκτίμηση της συνολικής καμένης έκτασης. Στην επισυναπτόμενη δορυφορική απεικόνιση, με πορτοκαλί αποτυπώνεται η καμένη έκταση των προηγούμενων ημερών, με κίτρινο οι ενεργές εστίες, ενώ με μπλε και πράσινο εμφανίζονται οι καμένες εκτάσεις των δύο προηγούμενων μηνών.
