Μηχανική βλάβη, απώλεια προσανατολισμού ή εισβολή σμήνους πουλιών στους κινητήρες είναι τα τρία ενδεχόμενα που εξετάζουν τα στελέχη της Πολεμικής Αεροπορίας ως πιθανές αιτίες της τραγωδίας.
Τα πιθανά αίτια
Αυτά είναι τα τρία ενδεχόμενα που εξετάζουν τα στελέχη της Πολεμικής Αεροπορίας ως τα επικρατέστερα για τη συντριβή του αεροσκάφους F-4E Phantom II στην Τανάγρα, κατά τη διάρκεια πτητικής επίδειξης στο πλαίσιο του air show για την Athens Flying Week.
Το πλήρωμα του αεροσκάφους, ο επισμηναγός (Ι) Ιωάννης Μπλέσιας, ηλικίας 40 ετών, και ο σμηναγός (Ι) Δημήτριος Πέτρου, ηλικίας 37 ετών, βρήκε φρικτό θάνατο, βυθίζοντας στο πένθος τις οικογένειές τους. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, κήρυξε τριήμερο εθνικό πένθος στις Ένοπλες Δυνάμεις για τον θάνατο των δύο πιλότων. Ο κ. Δένδιας επέστρεψε εσπευσμένα στην Αθήνα από τη Θεσσαλονίκη, όπου βρισκόταν για τη Διεθνή Έκθεση, προκειμένου να ενημερωθεί για τα ακριβή αίτια του δυστυχήματος.
Η μοιραία πτήση
Το αεροσκάφος, με τα δύο μέλη πληρώματος, είχε βάση την 117 Πτέρυγα Μάχης στην Ανδραβίδα και ξεκίνησε την πτήση του από το αεροδρόμιο της Τανάγρας στις 14:48 το μεσημέρι του Σαββάτου, την ώρα που στον χώρο βρίσκονταν εκατοντάδες πολίτες για να παρακολουθήσουν την επίδειξη.
Αμέσως μετά την απογείωση, οι χειριστές, που είχαν καταγράψει εκατοντάδες ώρες πτήσης με το συγκεκριμένο αεροσκάφος, ξεκίνησαν την επίδειξη. Κατά τη διάρκειά της εκτέλεσαν έναν δεξιό ελιγμό σε χαμηλό ύψος, όμως το αεροσκάφος συνετρίβη και η άτρακτος τυλίχθηκε σε μια μπάλα φωτιάς.
Όπως φαίνεται στα σοκαριστικά βίντεο που κατέγραψαν οι θεατές, από τη στιγμή που το Phantom χάνει απότομα ύψος, το αεροσκάφος δεν φαίνεται να αντιμετωπίζει κάποιο εμφανές πρόβλημα. Δεν διακρίνεται καπνός ή φωτιά στους κινητήρες του.
Ο εκκωφαντικός ήχος της έκρηξης πάγωσε τα χαμόγελα του πλήθους και οι διοργανωτές ζήτησαν την άμεση εκκένωση του χώρου. Μια μέρα γιορτής και ενθουσιασμού μετατράπηκε σε εθνική τραγωδία, με τον αδόκητο χαμό των δύο στελεχών της Πολεμικής Αεροπορίας. Η πτήση είχε διαρκέσει μόλις 1 λεπτό και 48 δευτερόλεπτα.
Η επιχείρηση έρευνας
Δευτερόλεπτα μετά τη συντριβή του αεροσκάφους, φλεγόμενα τμήματά του εκτοξεύτηκαν σε απόσταση ακόμη και 500 μέτρων από το σημείο της πρόσκρουσης.
Το μεγαλύτερο μέρος της ατράκτου κατέληξε σε εργοστάσιο γεωργικών προϊόντων, ενώ εκδηλώθηκαν δύο εστίες πυρκαγιάς στην ευρύτερη περιοχή. Από εκείνη τη στιγμή ξεκίνησε έρευνα σε δύο επίπεδα, η οποία διήρκεσε τουλάχιστον δύο ώρες.
Αρχικά, πυροσβέστες ξεκίνησαν την κατάσβεση στο φλεγόμενο αεροσκάφος, σε μια προσπάθεια εντοπισμού των πιλότων. Το θερμικό φορτίο που αναπτύχθηκε στο σημείο ήταν τόσο μεγάλο, ώστε δεν επέτρεπε στους διασώστες του ΕΚΑΒ που έφτασαν στην Τανάγρα να προσεγγίσουν το αεροσκάφος, προκειμένου να εντοπίσουν τους χειριστές του F-4E Phantom II.
Παράλληλα, άρχισαν να διακινούνται αναφορές για το ενδεχόμενο εργάτες του εργοστασίου γεωργικών προϊόντων, αλλά και αλλοδαποί εργάτες γης, να έχουν τραυματιστεί ή να έχουν καταλήξει από αντικείμενα του αεροσκάφους ή από τη φωτιά που προκλήθηκε λόγω της πτώσης.
Τελικά, μετά την κατάσβεση της φωτιάς, οι πιλότοι εντοπίστηκαν νεκροί σε κοντινή απόσταση από το κατεστραμμένο αεροσκάφος. Οι σοροί τους παρελήφθησαν από ασθενοφόρα και μεταφέρθηκαν στο 401 Στρατιωτικό Νοσοκομείο, ενώ στη συνέχεια ενημερώθηκαν οι συγγενείς τους για το τραγικό συμβάν.
Στο νοσοκομείο της Χαλκίδας μεταφέρθηκαν δύο αλλοδαποί, ηλικίας 40 ετών, οι οποίοι τραυματίστηκαν ελαφρά από αντικείμενα που εκτοξεύτηκαν από την πτώση του αεροσκάφους.
Η διερεύνηση των στοιχείων
Από την πρώτη στιγμή της τραγωδίας στην Τανάγρα, κλιμάκιο εμπειρογνωμόνων της Πολεμικής Αεροπορίας μετέβη στην περιοχή για την περισυλλογή στοιχείων, προκειμένου να διαπιστωθούν τα αίτια που προκάλεσαν τη συντριβή.
Οι ειδικοί της Πολεμικής Αεροπορίας εξετάζουν καρέ καρέ τα οπτικά ντοκουμέντα από τα τελευταία δευτερόλεπτα της μοιραίας πτήσης του F-4 Phantom. Στο επίκεντρο βρίσκονται η κίνηση του μαχητικού τη στιγμή που παίρνει τη δεξιά στροφή, η ταχύτητα, η κλίση και κάθε μεταβολή στην πορεία του. Η αρμόδια επιτροπή καλείται να ανασυνθέσει κάθε δευτερόλεπτο της μοιραίας πτήσης. Απαντήσεις για το αν οι πιλότοι είχαν διαπιστώσει κάποιο πρόβλημα στο αεροσκάφος αναμένεται να δώσουν και οι τελευταίες επικοινωνίες τους με τον πύργο ελέγχου.
Ο αντιπτέραρχος εν αποστρατεία Κωνσταντίνος Ιατρίδης σημείωσε πως «πιθανώς να υπήρξε κάποιο πρόβλημα υγείας του χειριστή και δεν πρέπει να απορρίψουμε το ενδεχόμενο, επειδή ο χειριστής πετάει χαμηλά, με υψηλά G, με μεγάλες ταχύτητες και απότομες εναλλαγές διευθύνσεων. Υπάρχει περίπτωση να υπήρξε ένας χωρικός αποπροσανατολισμός, που σημαίνει ότι δεν έχει την απόλυτη αντίληψη τού πώς κινείται το αεροσκάφος σε σχέση με το έδαφος».
Από την πλευρά του, ο Μανούσος Τραχαλάκης, εκπαιδευτής διερευνητών αεροπορικών ατυχημάτων, τόνισε πως «θα ελεγχθούν οι κινητήρες, τα flight controls, τα υδραυλικά του συστήματα και οποιοδήποτε άλλο σύστημα θα μπορούσε να επηρεάσει την ικανότητα του πληρώματος να ελέγξει το αεροσκάφος, ιδιαίτερα στη διατήρηση του ύψους, όπως φαίνεται και στο βίντεο».
Στο μικροσκόπιο της έρευνας θα μπουν και τα συντρίμμια από τα μεταλλικά τμήματα του αεροσκάφους, τα οποία αποκολλήθηκαν και εκτινάχθηκαν σε απόσταση εκατοντάδων μέτρων από το σημείο της συντριβής.
