Σε ενιαίο σύστημα συλλογής, επεξεργασίας και επιχειρησιακής αξιοποίησης πληροφοριών μετασχηματίζονται οι Ένοπλες Δυνάμεις, με έμφαση στον κυβερνοχώρο και τις υβριδικές απειλές.
Το σχέδιο παρουσιάστηκε σε μαγνητοσκοπημένο χαιρετισμό του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια, λόγω της παρουσίας του στις ΗΠΑ, στο συνέδριο Cyber Greece 2026 και στη θεματική ενότητα «Εθνική ασφάλεια - Κρίσιμες υποδομές στην εποχή των υβριδικών απειλών».
Από τις κρίσιμες υποδομές έως την παραπληροφόρηση
Ο υπουργός επισήμανε ότι η παραδοσιακή διάκριση μεταξύ ειρήνης και πολέμου, αλλά και μεταξύ πολιτικού και στρατιωτικού πεδίου, έχει αμβλυνθεί σημαντικά. Οι σύγχρονες υβριδικές απειλές, όπως ανέφερε, μπορούν να πλήξουν κρίσιμες υποδομές, από τα δίκτυα ενέργειας και επικοινωνιών έως το τραπεζικό σύστημα, τα νοσοκομεία, τα λιμάνια και την ύδρευση.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η παραπληροφόρηση μπορεί να διαβρώσει την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη αυξάνει τις δυνατότητες όσων εξαπολύουν επιθέσεις, περιορίζοντας τόσο τον χρόνο όσο και το κόστος που απαιτείται για την πραγματοποίησή τους.
Στο πλαίσιο αυτό, μια κυβερνοεπίθεση σε κρίσιμη υποδομή αντιμετωπίζεται πλέον ως ζήτημα εθνικής ασφάλειας, με την «Ατζέντα 2030» να αποτελεί τον βασικό οδικό χάρτη για τον μετασχηματισμό των Ενόπλων Δυνάμεων.
Ενιαίο δίκτυο αισθητήρων, πληροφοριών και αντίδρασης
Ο στόχος είναι οι Ένοπλες Δυνάμεις να λειτουργούν ως ένα ενιαίο σύστημα, στο οποίο αισθητήρες, πληροφοριακά μέσα, συστήματα επεξεργασίας και μηχανισμοί αντίδρασης θα συνδέονται άμεσα μεταξύ τους.
Η πληροφορία αντιμετωπίζεται ως στρατηγικό κεφάλαιο, ενώ ο κυβερνοχώρος θεωρείται αυτοτελές πεδίο επιχειρήσεων, σε συνδυασμό με τη στεριά, τον αέρα, τη θάλασσα και το διάστημα.
Στην ίδια αρχιτεκτονική εντάσσεται και η «Ασπίδα του Αχιλλέα», η οποία, σύμφωνα με τον υπουργό, αναπτύσσεται σε πέντε διαφορετικά επίπεδα.
Οι νέες μονάδες πληροφοριών και κυβερνοχώρου
Στις θεσμικές και επιχειρησιακές αλλαγές περιλαμβάνεται η σύσταση του Διακλαδικού Σώματος Πληροφορικής, που θεσμοθετήθηκε με τον νόμο 5110/2024, καθώς και η λειτουργία της Μονάδας «1864» ως επιχειρησιακού βραχίονα των Ενόπλων Δυνάμεων στον κυβερνοχώρο.
Παράλληλα, δημιουργείται ενιαίο πλέγμα συλλογής, επεξεργασίας και αξιοποίησης πληροφοριών, στο οποίο εντάσσονται η Μονάδα Ηλεκτρονικών Πληροφοριών «1821», η Μονάδα Διαστημικών Εφαρμογών «1912» και η Μονάδα Συλλογής Πληροφοριών από Ανθρώπινες Πηγές «1947», σε συνδυασμό με τη Μονάδα «1864».
Στον σχεδιασμό εντάσσονται επίσης οι νέες εγκαταστάσεις της Διεύθυνσης Πληροφορικής και Κυβερνοχώρου του ΓΕΕΘΑ στο Στρατόπεδο «Παπάγου», οι οποίες εγκαινιάστηκαν στις 22 Ιουνίου παρουσία του πρωθυπουργού. Οι υποδομές περιλαμβάνουν κέντρο δεδομένων, αίθουσες επιχειρήσεων και εργαστήρια ψηφιακής έρευνας.
Θωράκιση και του δημόσιου τομέα
Η αποστολή των νέων δομών δεν περιορίζεται στην προστασία των ίδιων των Ενόπλων Δυνάμεων, αλλά επεκτείνεται στη θωράκιση του δημόσιου τομέα και, ευρύτερα, της ελληνικής κοινωνίας.
Για την αποτελεσματική αντιμετώπιση υβριδικών και κυβερνοαπειλών απαιτούνται, όπως επισημάνθηκε, συντονισμένη δράση, κοινή επιχειρησιακή εικόνα, ταχεία αντίδραση, κοινές ασκήσεις και διαδικασίες διαχείρισης κρίσεων.
Στη συγκεκριμένη προσπάθεια προβλέπεται η συμμετοχή δημόσιων και ιδιωτικών διαχειριστών κρίσιμων υποδομών, καθώς και η στενή συνεργασία με τους διεθνείς συμμάχους της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
«Ο καθοριστικός παράγων είναι ακόμη ο άνθρωπος»
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ανθρώπινο παράγοντα, με τη χαρακτηριστική επισήμανση ότι «ο καθοριστικός παράγων είναι ακόμη ο άνθρωπος».
Οι Ένοπλες Δυνάμεις επενδύουν στην εκπαίδευση, στη συνεργασία των Στρατιωτικών Σχολών με τα πανεπιστήμια και την ερευνητική κοινότητα, αλλά και στη σύνδεση με την ελληνική αμυντική και τεχνολογική βιομηχανία.
Στόχος είναι επίσης μια στρατιωτική θητεία με ουσιαστικό περιεχόμενο, ώστε οι νέοι να αποκτούν χρήσιμες δεξιότητες και πιστοποιήσεις κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας τους.
Παράλληλα, επισημάνθηκε ότι οι Ένοπλες Δυνάμεις ανταγωνίζονται πλέον τον ιδιωτικό τομέα για εξειδικευμένο προσωπικό και, πέρα από αποδεκτές αποδοχές, καλούνται να προσφέρουν στα στελέχη τη δυνατότητα να δραστηριοποιηθούν σε ένα από τα πλέον απαιτητικά σύγχρονα επιχειρησιακά πεδία.
Ο μετασχηματισμός των Ενόπλων Δυνάμεων, όπως τονίστηκε, «δεν αποτελεί επιλογή πολυτέλειας», αλλά «απαραίτητο και απαρέγκλιτο όρο ασφάλειας της πατρίδας». Η προσπάθεια βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη, γεγονός που συνδέεται και με τον μακροπρόθεσμο ορίζοντα της «Ατζέντας 2030».
