Τρόπους για μια επιταχυνόμενη αλλά μεταβατική ένταξη της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει η Κομισιόν

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μελετά εναλλακτικές λύσεις που θα μπορούσαν να επιτρέψουν την ταχεία ένταξη της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, χωρίς όμως την άμεση απόδοση πλήρων δικαιωμάτων κράτους-μέλους, σύμφωνα με Ευρωπαίους αξιωματούχους που επικαλείται το Reuters. Τα πλήρη δικαιώματα θα αποδίδονται σταδιακά, μετά από μεταβατικές περιόδους και υπό την προϋπόθεση συγκεκριμένης προόδου.

Η συζήτηση βρίσκεται ακόμη σε πολύ πρώιμο στάδιο, ωστόσο εντάσσεται σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό μεταπολεμικών εγγυήσεων ασφάλειας προς το Κίεβο από την ευρωπαϊκή πλευρά, σε συνδυασμό με μια ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία με τη Ρωσία.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η προοπτική ένταξης της Ουκρανίας στην ΕΕ το 2027 περιλαμβάνεται σε ένα σχέδιο ειρήνης 20 σημείων, το οποίο συζητήθηκε μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ουκρανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στόχος του σχεδίου είναι να διασφαλιστεί η οικονομική σταθερότητα και μακροπρόθεσμη ευημερία της χώρας μετά το τέλος του πολέμου.

Ωστόσο, πολλές κυβερνήσεις κρατών-μελών της ΕΕ θεωρούν ότι μια δεσμευτική ημερομηνία ένταξης είναι μη ρεαλιστική, επισημαίνοντας ότι η διαδικασία διεύρυνσης βασίζεται αποκλειστικά στην πρόοδο εναρμόνισης της εθνικής νομοθεσίας με το κοινοτικό κεκτημένο. «Η ένταξη δεν λειτουργεί με χρονοδιαγράμματα, αλλά με κριτήρια», σημειώνουν χαρακτηριστικά.

Η υπό συζήτηση ιδέα θα ανέτρεπε το παραδοσιακό μοντέλο διεύρυνσης, καθώς προβλέπει την είσοδο μιας χώρας στην Ένωση με περιορισμένα αρχικά δικαιώματα, τα οποία θα επεκτείνονται σταδιακά. Ακόμη όμως και αυτή η μορφή ένταξης προϋποθέτει ομόφωνη έγκριση των κυβερνήσεων της ΕΕ καθώς και επικυρώσεις από τα εθνικά κοινοβούλια.

«Πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι βρισκόμαστε σε μια πολύ διαφορετική πραγματικότητα από εκείνη στην οποία σχεδιάστηκαν οι αρχικοί κανόνες ένταξης», δήλωσε Ευρωπαίος αξιωματούχος, υπογραμμίζοντας την ανάγκη προσαρμογής της Ένωσης στις νέες γεωπολιτικές συνθήκες.

Σύμφωνα με το ίδιο σκεπτικό, η Ουκρανία –και ενδεχομένως και άλλες υποψήφιες χώρες– θα μπορούσε να ενταχθεί γρήγορα στην ΕΕ και στη συνέχεια να αποκτήσει «σταδιακή πρόσβαση» σε δικαιώματα ψήφου και θεσμικής συμμετοχής, ανάλογα με την πρόοδό της στην εκπλήρωση των προϋποθέσεων για πλήρη ένταξη.

Το σενάριο αυτό, αν και ακόμη θεωρητικό, αποτυπώνει τη μετατόπιση της ευρωπαϊκής σκέψης υπό το βάρος του πολέμου