Πίσω από το ιδιωτικό χρέος υπάρχουν άνθρωποι.
Υπάρχουν οικογένειες που πέρασαν μια δεκαετία με λιγότερα εισοδήματα, μικρές επιχειρήσεις που πάλεψαν να μείνουν όρθιες και επαγγελματίες που κάποια στιγμή βρέθηκαν να χρωστούν περισσότερα από όσα μπορούσαν να σηκώσουν. Το χρέος δεν δημιουργήθηκε σε μια μέρα και, για πολλούς, δεν ήταν αποτέλεσμα αδιαφορίας ή διάθεσης να μην πληρώσουν. Ήταν η συνέπεια μιας μεγάλης οικονομικής περιπέτειας που άφησε πίσω της υποχρεώσεις οι οποίες εξακολουθούν να βαραίνουν την καθημερινότητα.
Γι’ αυτό και η ουσία της χθεσινής παρέμβασης δεν βρίσκεται μόνο στις 120 δόσεις ή στους νέους κανόνες για τους servicers. Βρίσκεται σε μια διαφορετική αντίληψη για τον ρόλο του κράτους. Όταν ένας άνθρωπος θέλει να πληρώσει, αλλά δεν μπορεί να το κάνει με τους όρους που ισχύουν σήμερα, η πολιτεία δεν έχει λόγο να του γυρίζει την πλάτη. Έχει λόγο να του δημιουργεί έναν δρόμο για να τα καταφέρει.
Η ρύθμιση των 120 δόσεων, που στόχος είναι να ψηφιστεί μέσα στον Οκτώβριο, δίνει περισσότερο χρόνο σε όσους έχουν παλαιότερες οφειλές προς το Δημόσιο. Δεν εξαφανίζει την υποχρέωση. Την κάνει όμως περισσότερο διαχειρίσιμη. Και αυτή η διαφορά είναι καθοριστική για έναν άνθρωπο που κάθε μήνα πρέπει να αποφασίσει ποιον λογαριασμό θα πληρώσει πρώτο.
Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και το νέο πλαίσιο για τους servicers. Περισσότερη εποπτεία, συγκεκριμένες προθεσμίες, πραγματικές κυρώσεις και πλαφόν 15% στην προκαταβολή μιας ρύθμισης. Κυρίως όμως μπαίνει ένας αυτονόητος κανόνας: όποιος τηρεί τη ρύθμισή του δεν μπορεί ταυτόχρονα να βρίσκεται αντιμέτωπος με κατάσχεση ή πλειστηριασμό. Το κράτος οφείλει να απαιτεί συνέπεια, αλλά οφείλει και να την προστατεύει όταν αυτή υπάρχει.
Αυτό είναι ίσως το πιο ανθρώπινο κομμάτι της πολιτικής για το ιδιωτικό χρέος. Δεν χρειάζονται όλοι χάρη. Πολλοί χρειάζονται χρόνο, καθαρούς κανόνες και μια πραγματική ευκαιρία να ξαναβάλουν σε τάξη τη ζωή τους.
Και εδώ βρίσκεται η ουσία της φράσης του Πιερρακάκη. Το κράτος δεν κερδίζει τίποτα όταν στέκεται απέναντι στον πολίτη σαν τιμωρός. Κερδίζει όταν τον βοηθά να επιστρέψει στη συνέπεια. Γιατί κάθε ρύθμιση που γίνεται πραγματικά πληρωτέα δεν ανακουφίζει μόνο έναν άνθρωπο. Επαναφέρει χρήματα στην οικονομία, προστατεύει μια επιχείρηση, διατηρεί μια θέση εργασίας και, τελικά, ενισχύει την κοινωνική συνοχή.
Το ιδιωτικό χρέος είναι ένας από τους λογαριασμούς της κρίσης που η χώρα εξακολουθεί να πληρώνει. Η διαφορά σήμερα είναι αν θα τον πληρώνουμε με αδιέξοδα ή με λύσεις. Και μια πολιτεία που θέλει να κοιτάζει μπροστά πρέπει να ξέρει πότε χρειάζεται να απαιτήσει και πότε χρειάζεται απλώς να απλώσει το χέρι.
