Το πρώτο φορτίο κυπριακού φυσικού αερίου σχεδιάζεται να υγροποιηθεί στην Αίγυπτο, να φτάσει με πλοίο στην Ελλάδα και να διοχετευθεί στον Κάθετο Διάδρομο.
Το σχέδιο συζητήθηκε, σύμφωνα με πληροφορίες, στις επαφές του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου με τον Κύπριο υπουργό Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας Μιχάλη Δαμιανό και τον Αιγύπτιο υπουργό Πετρελαίου και Ορυκτού Πλούτου Karim Badawi, στο περιθώριο της συνδιάσκεψης του East Mediterranean Gas Forum (EMGF) στην Αθήνα.
Από τον «Κρόνο» στη Δαμιέτη και μετά στην Ελλάδα
Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, ο σχεδιασμός προβλέπει τη σύνδεση των κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου με τον Κάθετο Διάδρομο εφοδιασμού της Ευρώπης, με τήρηση του διεθνούς δικαίου και των κανόνων του εμπορίου.
Η προσέγγιση αυτή θεωρείται ότι δημιουργεί και το κατάλληλο πλαίσιο για τη συμμετοχή μεγάλων δυτικών εταιρειών, ενώ σε συμβολικό επίπεδο η μεταφορά αερίου από την Κύπρο μέσω Ελλάδας προς την Ευρώπη παρουσιάζεται ως κίνηση που ενισχύει την ασφάλεια εφοδιασμού και την ευρωπαϊκή ενεργειακή αυτάρκεια.
Η συζήτηση αφορά το αέριο από το κοίτασμα «Κρόνος» στην κυπριακή ΑΟΖ, το οποίο προβλέπεται να συνδεθεί μέσω υποθαλάσσιου αγωγού με τις εγκαταστάσεις του κοιτάσματος Ζορ στην αιγυπτιακή ΑΟΖ. Ο αγωγός αναμένεται να ολοκληρωθεί σε ορίζοντα περίπου δύο ετών.
Από το Ζορ, το αέριο θα μεταφέρεται στη μονάδα υγροποίησης της Δαμιέτης και στη συνέχεια, ως LNG, θα μπορεί να μεταφερθεί με πλοία προς την Ελλάδα.
Ροή αερίου από το πρώτο εξάμηνο του 2028
Ο Μιχάλης Δαμιανός ανέφερε στη συνδιάσκεψη ότι το φυσικό αέριο από τον «Κρόνο» αναμένεται να αρχίσει να ρέει το πρώτο εξάμηνο του 2028.
Από την πλευρά του, ο Σταύρος Παπασταύρου έκανε λόγο για προσέγγιση αμοιβαίου οφέλους, σημειώνοντας ότι «το EMGF αποδεικνύει ότι η περιοχή παίρνει το μέλλον στα χέρια της με τη βοήθεια των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, περιθωριοποιώντας τις προκλήσεις και τις απειλές».
Helleniq Energy: Ιόνιο, Κρήτη και αγωγός προς Βορρά
Ο διευθύνων σύμβουλος της Helleniq Energy, Ανδρέας Σιάμισιης, αναφέρθηκε στα έργα έρευνας υδρογονανθράκων στα οποία συμμετέχει η εταιρεία στο Ιόνιο, όπου αναμένεται ερευνητική γεώτρηση την άνοιξη του 2027, και νότια της Κρήτης, όπου προγραμματίζονται σεισμικές έρευνες τους επόμενους μήνες.
Παράλληλα, παρουσίασε τον σχεδιασμό για επέκταση προς Βορρά του αγωγού εφοδιασμού με πετρελαιοειδή Θεσσαλονίκης - Σκοπίων και τόνισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να οριστικοποιήσει τη στρατηγική της για την πράσινη μετάβαση, ώστε να προχωρήσουν με μεγαλύτερη βεβαιότητα οι μακροπρόθεσμες ενεργειακές επενδύσεις.
Energean: «Αν πετύχει το μπλοκ 2, η Ελλάδα θα γίνει εξαγωγέας»
Ο διευθύνων σύμβουλος της Energean, Μαθιός Ρήγας, ανέφερε ότι η εταιρεία παράγει περίπου το 40% του φυσικού αερίου στο Ισραήλ και διαθέτει ισχυρή παρουσία στην Αίγυπτο, όπου σχεδιάζονται νέες επενδύσεις ύψους 150 εκατ.
Αναφερόμενος στην ερευνητική γεώτρηση στο «μπλοκ 2» του Ιονίου, από κοινού με την ExxonMobil και τη Helleniq Energy, εκτίμησε ότι σε περίπτωση επιτυχίας η Ελλάδα θα μπορούσε να καταστεί αυτάρκης και εξαγωγέας φυσικού αερίου.
Ο ρόλος κυβερνήσεων και ενεργειακών ομίλων
Ο ειδικός απεσταλμένος του αμερικανικού υπουργείου Ενέργειας Joshua Volz υπογράμμισε τον ρόλο των κυβερνήσεων στη διαμόρφωση σταθερού πλαισίου και στην εναρμόνιση των κανόνων, ώστε να μπορούν να προχωρούν οι επενδύσεις.
Ο διευθυντής ερευνών της Chevron για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική, Andrew Deighan, αναφέρθηκε στην παρουσία της εταιρείας σε Αίγυπτο, Ισραήλ, Κύπρο, Ελλάδα, Λιβύη, Μάλτα, Συρία και Τουρκία, επισημαίνοντας επίσης την ανάγκη στενής συνεργασίας με τις κυβερνήσεις της περιοχής.
