Ο Ντόναλντ Τραμπ προχώρησε στη συμφωνία με τον Βλαντιμίρ Πούτιν για το ντίζελ, αφού ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δεν ανταποκρίθηκε σε έξι αμερικανικά αιτήματα να σταματήσουν οι επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια.
Αυτή είναι η εξήγηση που έδωσε στο Axios Αμερικανός αξιωματούχος με άμεση γνώση της υπόθεσης.
Η ενεργειακή συμφωνία ανοίγει νέο μέτωπο στις σχέσεις ΗΠΑ και Ουκρανίας, την ώρα που η Ουάσιγκτον επιχειρεί να επαναφέρει τις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η αντιπαράθεση μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη νέα διπλωματική προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ.
«Ο Ζελένσκι παρερμηνεύει την κατάσταση. Συνεχίζοντας να πλήττει διυλιστήρια, υπονομεύει την καλή θέληση που έχει καλλιεργήσει με τον Τραμπ τους τελευταίους έξι μήνες», δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Από την πλευρά του, ο Ουκρανός πρόεδρος ανέφερε σε συνέντευξή του στο Axios ότι η απόφαση τον αιφνιδίασε. Χαρακτήρισε τη συμφωνία «άδικη και ανέντιμη», θεωρώντας ότι προσφέρει στον Πούτιν ένα δώρο χωρίς δικαιολογημένο αντάλλαγμα.
Οι επιθέσεις της Ουκρανίας στα ρωσικά διυλιστήρια
Τα ουκρανικά πλήγματα σε διυλιστήρια πετρελαίου της Ρωσίας τους τελευταίους μήνες είχαν σημαντικά αποτελέσματα, προκαλώντας ενεργειακή κρίση στη χώρα.
Η Μόσχα απάντησε με απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ, επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο τη διεθνή αγορά. Η προσφορά του καυσίμου βρισκόταν ήδη υπό πίεση εξαιτίας του πολέμου στο Ιράν.
Ο Ζελένσκι είχε ξεκαθαρίσει στον Τραμπ και στους απεσταλμένους του, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, ότι το Κίεβο μπορούσε να διακόψει τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια. Έθετε, όμως, έναν όρο: να σταματήσουν και τα ρωσικά χτυπήματα στους ουκρανικούς σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.
Σύμφωνα με τον Αμερικανό αξιωματούχο, ο Τραμπ ζητούσε μονομερή διακοπή των ουκρανικών επιθέσεων, επειδή θεωρούσε ότι συνέβαλλαν στην άνοδο των τιμών της βενζίνης στις ΗΠΑ.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος δεν αντιμετώπιζε ως ισοδύναμα τα πλήγματα στα ρωσικά διυλιστήρια και τις επιθέσεις της Ρωσίας στο δίκτυο ηλεκτροδότησης της Ουκρανίας.
«Οι επιθέσεις στα διυλιστήρια προκαλούν πόνο στη Ρωσία, αλλά και στις ΗΠΑ»
Στις οκτάωρες συνομιλίες στο Μαϊάμι, την Παρασκευή, οι Γουίτκοφ και Κούσνερ ενημέρωσαν την ουκρανική διαπραγματευτική ομάδα ότι ο Τραμπ επρόκειτο να μιλήσει με τον Πούτιν, με στόχο την άρση των κυρώσεων στις εξαγωγές ρωσικού ντίζελ.
Οι δύο απεσταλμένοι απέδωσαν την απόφαση στην επανειλημμένη άρνηση του Κιέβου να ανταποκριθεί στα αμερικανικά αιτήματα. Όπως μετέφεραν στους Ουκρανούς, οι επιθέσεις στα διυλιστήρια είχαν άμεσες συνέπειες για τους Αμερικανούς καταναλωτές.
Ουκρανός αξιωματούχος έδωσε διαφορετική εικόνα για το περιεχόμενο της συζήτησης. Υποστήριξε ότι οι Γουίτκοφ και Κούσνερ προειδοποίησαν πως ο Τραμπ θα μπορούσε να σταματήσει την παροχή πληροφοριών από τις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες, εάν η Ουκρανία συνέχιζε να αγνοεί τα αιτήματά του.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος διέψευσε ότι υπήρξε τέτοια απειλή. Κατά τη δική του εκδοχή, οι απεσταλμένοι υπενθύμισαν πως οι ΗΠΑ αποτελούν ισχυρό εταίρο του Κιέβου, προσφέροντας πυρομαχικά και πληροφορίες. Με αυτό το επιχείρημα, ζήτησαν από την ουκρανική πλευρά να αποφεύγει ενέργειες που επιβαρύνουν τους Αμερικανούς καταναλωτές.
«Οι επιθέσεις στα διυλιστήρια προκαλούν πόνο στη Ρωσία, αλλά και στις ΗΠΑ», δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Οι συνομιλίες για τις εγγυήσεις ασφάλειας
Όπως ανέφερε ο ίδιος, η διαφωνία για τη συμφωνία του ντίζελ εκδηλώθηκε μετά τις εποικοδομητικές επαφές των Αμερικανών μεσολαβητών με Ουκρανούς και Ευρωπαίους διπλωμάτες στο Μαϊάμι.
Στο επίκεντρο βρέθηκε η οριστικοποίηση των εγγυήσεων ασφάλειας προς την Ουκρανία από τις ΗΠΑ, την Ευρώπη και το ΝΑΤΟ. Οι εγγυήσεις αυτές θα αποτελούσαν μέρος μιας ευρύτερης συμφωνίας για τη λήξη του πολέμου. Παράλληλα, εξετάστηκαν νέες προτάσεις για τις εδαφικές διαφορές.
Οι Γουίτκοφ και Κούσνερ παρουσίασαν επίσης ένα πακέτο για τη μεταπολεμική Ουκρανία. Περιλάμβανε προτάσεις χρηματοδότησης της ανασυγκρότησης της χώρας και της ανοικοδόμησης του ουκρανικού στρατού, μαζί με τρόπους αντιμετώπισης των δημοσιονομικών ελλειμμάτων που δημιούργησε ο πόλεμος.
Στην ατζέντα μπήκαν ακόμη ένας οδικός χάρτης ένταξης της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και η σχέση που θα διαμορφώσει με το ΝΑΤΟ μετά τη λήξη των συγκρούσεων.
Οι Αμερικανοί απεσταλμένοι έθεσαν, επιπλέον, την προοπτική ενός μεταπολεμικού πλαισίου ασφάλειας μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας, το οποίο θα μπορούσαν να αποδεχθούν και οι δύο πλευρές.
Τι θα ακολουθήσει στις διαπραγματεύσεις
Οι Γουίτκοφ και Κούσνερ ενημέρωσαν τους Ουκρανούς και τους Ευρωπαίους για πιθανές ενεργειακές συμφωνίες με τη Ρωσία. Σύμφωνα με τον Αμερικανό αξιωματούχο, η Ουάσιγκτον προσδοκά ότι αυτές θα περιορίσουν τις τιμές της ενέργειας και θα οδηγήσουν τη Μόσχα σε παραχωρήσεις στις ειρηνευτικές συνομιλίες.
Οι δύο απεσταλμένοι εξετάζουν επισκέψεις στη Μόσχα και στο Κίεβο την επόμενη εβδομάδα, προκειμένου να συζητήσουν προτάσεις για την ειρήνη. Παραμένει, ωστόσο, αδιευκρίνιστο αν η αντιπαράθεση της Παρασκευής θα αλλάξει τον σχεδιασμό τους.
«Ο Πούτιν χτυπά σκληρά (σ.σ. την Ουκρανία), αλλά πιστεύουμε ότι είναι ανοιχτός σε μια συζήτηση για τον τερματισμό του πολέμου. Θέλουμε να επεξεργαστούμε μια νέα πρόταση που θα είναι αρκετά ικανοποιητική για αυτόν, ώστε να τον πείσουμε να σταματήσει», δήλωσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Η στάση του Κρεμλίνου, πάντως, δεν συνοδεύτηκε από δέσμευση για επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Κατά τη 90λεπτη τηλεφωνική επικοινωνία με τον Τραμπ, ο Πούτιν απέφυγε να δεσμευτεί για επανέναρξη των συνομιλιών με την Ουκρανία, όπως είπε στους δημοσιογράφους ο σύμβουλός του για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Γιούρι Ουσάκοφ.
Ο Ουσάκοφ υποστήριξε ότι οι ουκρανικές επιθέσεις στη Μόσχα και σε άλλες πόλεις, κατά τη διάρκεια των ρωσικών κοινοβουλευτικών εκλογών, «αναίρεσαν την πιθανότητα άμεσης επανέναρξης της διαπραγματευτικής διαδικασίας».
«Ο πρόεδρος είπε ότι θα εξετάσουμε πότε μπορούν να επαναληφθούν αυτές οι διαπραγματεύσεις», πρόσθεσε ο Ουσάκοφ.
