Θέμα χρόνου είναι η λήψη της κυβερνητικής απόφασης για να ενταχθούν οι εργαζόμενοι στα δημόσια νοσοκομεία της χώρας (υγειονομικοί) στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα (ΒΑΕ) σύμφωνα με ρεπορτάζ του Ηλία Γεωργάκη για Τα Νέα.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται, εξετάζεται η επέκταση των ΒΑΕ στους υγειονομικούς, αλλά όχι για όλες τις ειδικότητες και για όλους τους χώρους. Η οριστική απόφαση αναμένεται να ληφθεί μέσα στο πρώτο εξάμηνο του έτους, όταν θα αρχίσει να ξεκαθαρίζει το τοπίο σχετικά με την εξέλιξη της πανδημίας.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η πρόταση της αρμόδιας επιτροπής εμπειρογνωμόνων προβλέπει την ένταξη όλων των εργαζομένων, άσχετα από το εάν έχουν υγειονομική ιδιότητα (π.χ. γιατροί, νοσηλευτές) ή διοικητική. Πρόκειται για την αρμόδια 10μελή ειδική επιτροπή η οποία, υπό την προεδρία του Παναγιώτη Μπεχράκη, γιατρού πνευμονολόγου-εντατικολόγου, ολοκλήρωσε το πόρισμά της ικανοποιώντας ένα πάγιο και δίκαιο αίτημα του υγειονομικού προσωπικού της χώρας. Ωστόσο το επικρατέστερο σενάριο προβλέπει να εξαιρεθούν από τα βαρέα και ανθυγιεινά ορισμένες ειδικότητες οι οποίες δεν πληρούν τον χαρακτηρισμό τους ως ΒΑΕ.

Σε ό,τι αφορά το πόρισμα της επιτροπής. προτείνεται να ενταχθούν στα ΒΑΕ οι εξής κλάδοι και ειδικότητες εργαζομένων:

– Απαντες οι νοσηλευτές-νοσοκόμοι ανεξαρτήτως χώρου εργασίας.

– Οι γιατροί που εργάζονται σε δημόσια νοσοκομεία (ΕΣΥ) και σε οργανωμένα πρωτοβάθμια κέντρα υγείας, ανεξαρτήτως ειδικότητας η βαθμού.

– Οι υγειονομικοί υπάλληλοι που δεν ανήκουν στα ΒΑΕ για λόγους εργασιακών/ασφαλιστικών σχέσεων παρά το γεγονός ότι η ειδικότητά τους είναι ήδη εντεταγμένη.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το σκεπτικό που συνοδεύει το πόρισμα της επιτροπής για την ένταξη των υγειονομικών στα ΒΑΕ. Στις εισηγήσεις επισημαίνονται τα εξής σημεία:

  1. Η μεγάλη κοινωνική ευαισθησία λόγω πανδημίας COVID-19, η οποία «ναι μεν δεν έπρεπε να επηρεάσει την αντικειμενική κρίση της επιτροπής», αλλά «δεν ήταν δυνατό και να αγνοηθεί ως σημαντικός συντελεστής διαμόρφωσης της θεματολογίας και ιεράρχησης των προτεραιοτήτων της».
  2. Ο μεγάλος αριθμός εργαζομένων. Το σύνολο των εν ενεργεία υγειονομικών της χώρας υπερβαίνει τους 120.000 και το δημοσιονομικό κόστος που συνεπάγεται η ένταξή τους στα ΒΑΕ δεν έπρεπε να λειτουργήσει ως δυνητικά αρνητικό κριτήριο ένταξης.
  3. Το πρόσθετο αντικειμενικό κριτήριο του ιού SARS-CoV-2. «Η έκθεση στον νέο κορωνοϊό θεσπίζεται για πρώτη φορά ως παράγοντας επαγγελματικού κινδύνου και ουσιαστικό κριτήριο ένταξης στα ΒΑΕ. Η επιτροπή έκρινε ότι το φαινόμενο της επαγγελματικής έκθεσης των υγειονομικών σε βιολογικούς παράγοντες κινδύνου δεν είναι παροδικό και ότι η τρέχουσα πανδημία, εκτός από τη μεγάλη εργασιακή ένταση που εμφανώς προκαλεί, αποτελεί και έκφραση μιας συνεχούς απειλής από ιογενείς λοιμώξεις, που θα εξακολουθήσουν να προκαλούνται από γνωστά ή άγνωστα αίτια. Η απειλή αυτή αποτελεί άμεσο κίνδυνο της ζωής και της υγείας των εργαζομένων, ενώ επιπροσθέτως έχει σημαντική δυσμενή επίδραση στην οικογενειακή και κοινωνική τους ζωή με συνέπεια ακόμα περισσότερο άγχος και δευτερογενείς επιπτώσεις στην υγεία».
  4. Η πολλαπλότητα επαγγελμάτων υγείας, ειδικοτήτων και χώρων. Η ταυτόχρονη κλαδική, χωροταξική και ιεραρχική προσέγγιση του επαγγελματικού κινδύνου των εργαζομένων στον χώρο της υγείας αναγνωρίστηκε ως ιδιαίτερο πρόβλημα για κρίση προς ένταξη στα ΒΑΕ, δεδομένης της σχετικής ανομοιογένειας των κλάδων, των ειδικοτήτων και των χώρων εργασίας των 120.000 και άνω εργαζομένων, οι οποίοι μάλιστα διαφοροποιούνται και βαθμολογικά στο εσωτερικό κάθε κλάδου.

Υπενθυμίζεται ότι όσοι κλάδοι επαγγελματιών εντάσσονται στα βαρέα και ανθυγιεινά ένσημα δικαιούνται βάσει νόμου το σχετικό επίδομα, ενώ έχουν και ευνοϊκότερους όρους συνταξιοδότησης. Οπως προκύπτει από πρόσφατη απάντηση του υφυπουργού Εργασίας Π. Τσακλόγλου στη Βουλή, η κυβέρνηση ναι μεν εξετάζει την επέκταση των ΒΑΕ στους υγειονομικούς, αλλά όχι για όλες τις ειδικότητες και όλους τους χώρους. «Δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζουμε έκτακτες καταστάσεις με μόνιμα μέτρα. Το αίτημα των υγειονομικών για ένταξη στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα είναι ένα διαρκές αίτημα τα τελευταία χρόνια και έρχεται τώρα στην επιφάνεια με αφορμή την πανδημία που βιώνει ολόκληρος ο πλανήτης. Οντως τα υγειονομικά επαγγέλματα είναι από τη φύση τους δύσκολα και οι ασχολούμενοι με αυτά εκτίθενται σε βαρύτερους κινδύνους από άλλους εργαζομένους. Η έκθεση του υγειονομικού προσωπικού φυσικά δεν είναι η ίδια για όλες τις επιμέρους ειδικότητες, ούτε για όλους τους χώρους εργασίας» είπε ο κ. Τσακλόγλου. Αναφερόμενος στο δημοσιονομικό σκέλος της επέκτασης των ΒΑΕ τόνισε ότι εξετάζεται από τα συναρμόδια υπουργεία αλλά υπό το πρίσμα των δεδομένων που δημιουργούν «οι δριμύτατες επιπτώσεις της πανδημίας COV1D-19 στα δημόσια οικονομικά της χώρας».

Παράλληλα με την προωθούμενη ρύθμιση θα αρθεί και μια αδικία, αφού εξαιρέθηκαν από την ασφαλιστικά ένταξη στα ΒΑΕ οι νοσηλευτές διορισμένοι στο ΕΣΥ προ του 2011, χάνοντας έτσι και τα σχετικά συνταξιοδοτικά ευεργετήματα (συνταξιοδότηση πέντε έτη νωρίτερα).

Τονίζεται ότι σήμερα υπάγονται στην ασφάλιση του πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και έχουν το προνόμιο της ασφάλισης στα ΒΑΕ, απολαμβάνοντας και τα σχετικά ευεργετήματα, οι εξής κατηγορίες:

  • Το μόνιμο νοσηλευτικό προσωπικό που διορίζεται στο ΕΣΥ μετά το 2011, δηλαδή οι νεοδιοριζόμενοι δημόσιοι υπάλληλοι.
  • Οσοι υπηρετούν με σχέσεις εργασίας ιδιωτικού δικαίου (συμβασιούχοι και επικουρικοί).
  • Οι νοσηλευτές-εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα.