Η συμβολή των Ελλήνων στη διαμόρφωση της σύγχρονης Αιγύπτου

63

Κυκλοφόρησε στα αγγλικά από τις εκδόσεις του Αμερικανικού Πανεπιστημίου του Καΐρου το νέο βιβλίο του Αλέξανδρου Κιτροέφ «The Greeks and the Making of Modern Egypt» (Ο Ρόλος των Ελλήνων στη Διαμόρφωση της Σύγχρονης Αιγύπτου).

Από τις αρχές του 19ου αιώνα έως τη δεκαετία του 1960, οι Έλληνες αποτέλεσαν τη πολυπληθέστερη, οικονομικά ισχυρότερη και τη γεωγραφικά και κοινωνικά πιο έντονα ποικιλόμορφη ευρωπαϊκή κοινότητα της Αιγύπτου.

Αν και επωφελήθηκαν από τα προνόμια που δόθηκαν στους αλλοδαπούς και τον έλεγχο που ασκούσε η Βρετανία, κατάφεραν να δημιουργήσουν ειδικούς δεσμούς με την Αίγυπτο και τους Αιγυπτίους, συνεισφέροντας στον εκσυγχρονισμό της χώρας.

Το βιβλίο «The Greeks and the Making of Modern Egypt» (Ο Ρόλος των Ελλήνων στη Διαμόρφωση της Σύγχρονης Αιγύπτου) είναι ένας πρώτος απολογισμός της νεοελληνικής παρουσίας στην Αίγυπτο, από τις απαρχές της, κατά την περίοδο διακυβέρνησης του Καβαλιώτη Μεχμέτ Αλή Πασά, μέχρι τις τελευταίες της ημέρες, υπό την προεδρία Νάσερ.

Ρίχνει κριτική ματιά στην αλήθεια και τους μύθους που περιέβαλαν τη σύνθετη και διευρυμένη κοινότητα των Ελλήνων της Αιγύπτου, εξετάζοντας το νομικό καθεστώς των Ελλήνων, τις σχέσεις τους με τους ηγέτες της χώρας, τις αλληλεπιδράσεις τους τόσο με την ελίτ όσο και τους απλούς Αιγυπτίους, τις οικονομικές τους δραστηριότητες, τις σχέσεις τους με τις ξένες κοινότητες, τους δεσμούς τους με την πατρίδα και την κοινωνική τους ζωή, η οποία περιελάμβανε έναν πλούσιο και διάσημο λόγιο πολιτισμό.

Ο Αλέξανδρος Κιτροέφ, υποδηλώνει ότι αν και η αυτοπροβολή των Ελλήνων ως συντελεστών στην ανάπτυξη της Αιγύπτου είναι υπερβολική, υπήρξαν τρόποι με τους οποίους λειτούργησαν ως φορείς νεωτερικότητας, αν και έδρασαν από μια πλεονεκτική και προστατευμένη θέση. Ενώ δεν τους αποδέχτηκαν ποτέ στον βαθμό που επιδίωξαν, οι Έλληνες ανέπτυξαν μια έντονη και νοσταλγική σχέση αγάπης με τους Αιγυπτίους μετά την αναγκαστική αποχώρησή τους τη δεκαετία του 1950 και τη δεκαετία του 1960 αλλά και κατά την επανεγκατάσταση τους στην Ελλάδα και αλλού.

Ο Αλέξανδρος Κιτροέφ γεννήθηκε στην Αθήνα το 1955. Μετά την απονομή του διδακτορικού του διπλώματος από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, δίδαξε ευρωπαϊκή και ελληνική ιστορία στο Queens College της Νέας Υόρκης και στο Ωνάσειο Κέντρο Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης (ΝΥU). Από το 1996, είναι καθηγητής ιστορίας και διευθυντής του Κέντρου Ειρήνης και Παγκοσμιοποίησης του Haverford College στην Πενσυλβάνια των ΗΠΑ.

Ο Κιτροέφ ειδικεύεται στη μελέτη της νεοελληνικής συνείδησης και ταυτότητας, ιδίως όπως αυτές εκφράζονται στην πολιτική και την κοινωνία. Έχει συγγράψει τις μονογραφίες, «The Greeks in Egypt, 1919-1937», «Ethnicity and Class», «Griegos en America», «Wartime Jews: The Case of Athens», «Wrestling with the Ancients: Modern Greek Identity and the Olympics» (το οποίο συνδέει τη νεότερη ελληνική ιστορία με την εξέλιξη του διεθνούς Ολυμπιακού κινήματος, και απέσπασε εξαιρετικές κριτικές διεθνώς) και «The Greeks and the Making of Modern Egypt».

Επίσης, διδάσκει το μάθημα, «Αθλητισμός και κοινωνία». Τέλος, είναι μέλος της συντακτικής επιτροπής του περιοδικού, «Journal of the Hellenic Diaspora».